- F.
- Dc. (subst.
- pl.),
- L.
- N.
I.
adi.
A.
1.
de rebus: przyległy, sąsiadujący;
adiacens
KodMp II p. 102 (a. 1255) : conferentes villam ... cum pratis, aquis ... cum gayo p-nte.
StPPP VIII p. 245 (a. 1388) : pratum dicto campo p-ns.
KsgPrzem I p. 11 (a. 1405) : resignaverunt ... prata et omnes agros p-ntes ad ortum et pirum ante curiam.Ita saepius.
2.
de hominibus: podległy, poddany; subiectus,
subditus
PommUB p. 13 (a. 1209) : hominibus ... claustro in Stolpa p-ntibus sive deservientibus libertatem ... indulgemus.
DŁUG. Band. p. 195 : terrigene omagiales ad dictam commendatariam ... p-ntes.
N.
locut.
in gonitwam
zobowiązany do płacenia dziesięciny w
tzw.
gonitwę; subditus ad decimam in
gonitwam dictam (cf.
supra IV 570, 38 sqq.
BreslUB p. 8 (a. 1234) : districtus harum villarum solubilis fuit et p-ns in gonituam.
Inde
abs.
loco subst. , cf.
infra II A 1. Constr. ad
1-2:
a.
sq.
dat.
b. sq. ad (ut
supra).
B.
1.
przynależny, przeznaczony (do jakiegoś celu); qui
ad aliquid (agendum) pertinet, ad aliquid (agendum) aptus
RachJag p. 281 (a. 1394) : pro III vomeribus et aliis instrumentis ad aratrum p-ntibus.
RH IV p. 129 (a. 1447) : arma ad genua p-ncia, alias «nakolyanki», et arma ad pectus p-ncia, alias «brusblyachy».
StPPP II p. 646 (a. 1458) : utensibilia domus p-ncia ad laborandum.
APozn II p. 207 (a. 1488) : resignacionem ... braseatorii et omnium attinendarum ad braxacionem cerevisie p-ncium.
ŹrWaw V p. 239 (a. 1533) : vascula pro sacrificio misse p-ncia.Ita saepius.
Constr.
sq.
ad (c.
acc.
gerundii) vel pro
(ut supra).
2.
stosowny, odpowiedni, właściwy;
idoneus, conveniens, aptus
AGZ XVI p. 173 (a. 1481) : ista citacio est insufficiens, invalida et non p-ns propter defectum date.
AAlex p. 150 (a. 1502) : Poloniae rex habet ad hoc causam iustam et p-ntem.
II.
subst.
A.
pertinens,,
-ntis
1.
generis
m.
poddany, subditus
Dogiel I p. 161 (a. 1462) : debemus subditis nostris et ad nos p-ntibus ac sub obedientia nostra constitutis prohibere etc.
Tom. IV p. 95 (a. 1516) : kmeto ... nunc ... ad nos redire voluit, eam igitur ob rem credimus eundem esse p-ntium nostrorum (cf. ib. supra rescribitis ... quomodo kmetonem non ad nos, sed ad se p-ntem arestaveritis).
2.
generis
n.
log. zdanie
pozostające w pewnym stosunku logicznym do innego; explicat
GŁOG. Hisp. fol. 163a : p-ns est quod ad aliquam propositionem sequitur vel eidem repugnat; et diuiditur in p-ns sequens et repugnans, vt sit ista propositio: homo est Colonie admissa, tunc p-ns sequens est: aliquis homo est Colonie et p-ns repugnans est: aliquis homo est Rome. Ib. infra istud est p-ns sequens: Socrates currit ad istam propositionem: omnis homo currit; p-ns repugnans huic propositioni est: Socrates non currit.Occ. refertur ad homines
MatFil VI (XVII) p. 124 (saec. XV in.) : homo miser pertinet ad hominem felicem, non ut p-ns sequens, sed ut p-ns repugnans.
B.
pertinentia,,
-ium
n.
(occurrit
praec.
abl.
)
1.
przyległości (posiadłości ziemskiej); quae ad fundum
aliquem pertinent
KodKKr I p. 10 (a. 1206) : dedi ... ujllam ... cum omnibus eidem uille p-bus, foro uidelicet et taberna et omnibus attjnentibus.
Dogiel IV p. 24 (a. 1253) : castrum Dantzig et terra cum p-bus ... ad ... fratrum Cruciferorum dominium devolvatur.
LhnUrk II p. 26 (a. 1339) : cassantes ... literas ... quoad dictam civitatem ... castrum et districtum seu sua p-ncia datas.Ita saepius.
Constr.
abs. vel sq. dat. (ut supra).
2.
korzyści, dochody; ea,
quae ex alicuius rei usu
proveniunt, reditus, proventus
KodMazNow II p. 72 (a. 1287) : dux Pomeraniae ... districtum ... Gordin ... cum omnibus utilitatibus et p-bus nec non fructibus et commoditatibus ad eundem districtum pertinentibus nobis ... assignavit.
AGZ XIV p. 268 (a. 1485) : debet habere medietatem tribucionis mellis ... omnibus p-bus de his sylvis debet utifruere Severinus.
Constr.
abs. vel sq.
de
(ut supra).
Occ.
simili sensu
pertinentes,,
-ium
f.
StPPP II p. 161 (a. 1405) : Johannes canonicus Cracouiensis et rector ecclesie de Woynicz ... suos p-es anni presentis post araturas ex quibuscunque villis et locis ... Clementi ... vendidit ... habendas, tollendas ... decimandas.
3.
przynależności, wyposażenie; necessaria,
supellex
ProtWozn p. 68 (a. 1498) : brazonum et braxatorium, omnia p-ia mobilia et immobilia.