Ogólne
Pełne hasło
Więcej

INCORPORO

Gramatyka
  • Formyincorporo, incorporans
  • Etymologiałacina starożytna
  • Odmiana -are, -avi, -atum -ntis
  • Rodzajmęski
Znaczenia
  • I. + res wcielić, przyłączyć, przydzielić, (od)dać
  • II.
    • 1. przyjąć na członka (w poczet), włączyć
    • 2. iur. iur. wprowadzić (kogoś) w posiadanie (czegoś)

Pełne hasło

INCORPORO, -are, -avi, -atum
  • F.
  • Th.
  • Bl.
  • Ha.
  • B.
  • L.
  • N.
  • K.
I. res wcielić, przyłączyć, przydzielić, (od)dać; addicere, adiungere, addere, dare (praec. iur. de iure possessionis). Praeter eas res, quae in Th. VII 1,1029,75 sqq. laudantur, refertur etiam ad censum ( KodUJ IV p. 115, a. 1532) , decimam ( KodWp I p. 386, a. 1268 et saepius), facultatem (donandi: DokSZKr p. 20, a. 1376) , iura civilia ( KodWp III p. 271, a. 1365) , ius patronatus ( KodUJ I p. 32, a. 1401) , litteram privilegii ( DokMp I p. 76, a. 1349) , proventum ( AKapSąd III p. 345, a. 1525) , scultetiam ( KodPol II p. 513, a. 1455).
N. refl.
nasiąknąć czymś; perfundi aliqua re
NIC. BŁ. Serm. III p. 114 : vas i-at sibi saporem vini, quando est vinum longo tempore in eo.
Occ. Christum przyjmować w Komunii św. ; Corpus Christi eucharistiam sumere
FormJ p. 50 : multi quidem sibi animo indeliberato Christum i-ant, non diiudicantes corpus Domini (alluditur ad Vlg. 1. Cor. 11, 29 ).
II. homines
1. przyjąć na członka (w poczet), włączyć; aliquem collegio asciscere, ascribere, (ad)legere
CodEp III p. 39 (a. 1449) : fatemur predictum ducem ab eo tempore, quo ... pretacte universitati ... extat i-tus ... artibus liberalibus ... insudasse.
Sed multo saepius refl.
KodUJ II p. 50 (a. 1445) : episcopum Posnaniensem ... constituimus ... ad ... se i-ndum ... dicto concilio.
ArHist VI p. 95 (a. 1446) : dux per legatos sacri concilii ... requisitus et hortatus pro adhesione, ut se ipsi concilio i-asset ... se i-vit et hactenus est de obediencia predicti concilii.
KodPol II p. 895 (a. 1450) : quibus negociari interest, tales se predicte civitati ... i-rent in eaque recipiant incolatum.
2. iur. wprowadzić (kogoś) w posiadanie (czegoś); aliquid alicui possidendum tradere
KodUJ I p. 10 (a. 1388) : dominus Dziuissius est sufficienter i-tus canonicatui suo et praebendae Cracoviensi.
AGZ XV p. 84 (a. 1467) : dominus capitaneus ... ex officio capitaneatus sui intromisit nobilem Ianculam in villam Sczklo ... et ibi ipsum nobilem ministerialis et familia domini capitanei i-erunt alias «wczyelyly» et per triduum ibi permanserunt iuxta consuetudinem terrestrem.
Ib. II p. 225 (a. 1482) : i-vimus in possessionem in bona hereditaria Vyanczen ... dominum Iohannem ... archiepiscopum ... iuxta munimentum et literas sui predecessoris.
Glossa Pol.
AGZ XVII p. 460 (a. 1501) : iudicium i-vit alias «wczyelylo» ... Vladislaum in bona reformacionis Petronelle.
N. part. praes.
incorporans,, -ntis m. pro subst. ten, który nadaje jakieś dobra, dobroczyńca; qui bona confert, benefactor
KodUJ II p. 253 (a. 1467) : promittimus ... Mathiam veluti i-ntem principalem inter benefactores defunctos perpetuis temporibus memorari.
Constr. ad
I—II: a. sq. dat.
KodKKr I p. 93 (a. 1271) : predia acquirerentur ... ipse mense ... i-nda.
KodWp II p. 34 (a. 1290) : donacionem ... patrocinio ... i-amus.
Ita saepius. b. sq. acc. ut supra et
KodWp I p. 386 (a. 1268) : decimas duas de villis nostris ... ad ... ecclesiam ... i-amus.
Ita saepius. c. sq. ad et
DokMp I p. 120 (a. 1359) : monasterio ... hereditatem ... i-amus.
Ita saepius. d. sq. in c. acc. cf. et
AKapSąd III p. 6 (a. 1449) : villas ... i-vit ... in parochiam.
Ita saepius. e. sq. pro:
KodUJ IV p. 115 (a. 1532) : censum ... pro mensa communi ... i-at.
Tło: rękopis Rps 3007 III (XV wiek), Źródło: polona.pl
ISSN 2300-5742, 2 / 2014 (1 VI 2014 r.)