- F.
- Th.
- Bl.
- Dc.
- NGl.
- B.
- L.
- A.
- N.
DokSZKr p. 19 (a. 1375) : per mors ... Iohannis vacantibus hereditatibus.]
I.
propr. (de
animantibus) śmierć, zgon; obitus,
decessus.
Occ.
α.
i. q. poena mortis
StPPP VIII p. 858 (a. 1400) : ministerialem ad m-em suspendii iudicauit minus iuste.
NIC. BŁ. Serm. II p. 251 : fuit propter sua crimina per imperatorem m-i adiudicatus.
Id. Tract. fol. d VIIa : qui alium iniuste accusat ad m-em ([cf. supra I 110,1 , ]septem annis poeniteat.
β.
i. q. tempus moriendi
ConcPol X p. 385 (a. 1410) : mandamus, quatenus nullus eclesiarum ... rector vel ... clericus ... donacionem concubinis ... in vita vel in m-e faciat.
Simili sensu
finis mortis :
KodWp VII p. 471 (a. 1411) : medietatem advocacie ... ad obitum sui ipsius et ad finem m-is sue tenebit.Pl. mortes,, -ium f.
a.
wypadki śmierci; casus
mortales.
b.
rodzaje śmierci;
obitus genera.
Dicitur
naturalis (
JAC. PAR. Var. II
p. 360
et saepius), casualis (
).
Opp.
immatura (
supra V 92,3 sqq.
)
;
simili sensu
;
improvisa:
MARTIN. OP. Serm.
p. 457
nlb.
; inopinata:
StPPP III
p. 204
;
; insperata:
AKapSąd II
p. 815, a.
1520
; intempestiva vel intempesta (
ib. III
p. 180, a.
1514
;
MPH III
p. 301,
saec. XVI in.)
;, repentina (
KOMOR.
p. 361
)
, subita (
MARTIN. OP. Chr.
p. 231
;
KOMOR.
p. 386
;et saepissime;subitanea:
MPH II
p. 835, saec.
XIV med.med)
, temporalis (
MICH. CLEP.
p. 11
).
Iur.
a.
patula
i. palam alicui illata (
DŁUG.
Hist. III p. 196 = V
p. 215
ed. nov.).
b.
sicca
i. sine sanguinis effusione (
KlQu
p. 130, a.
1503).
N.
locut.
a.
nominales mortis agon (
),
debitum (supra III 64,53; simili sensu tributum:
AKapSąd II
p. 103,
a. 1437)
, dispendium (
sq.),
eventus (
),
exitium (supra
III 1420,54), finis (
),
hora
(
),
limen (
DŁUG.
Hist. I p. 532= II
p. 303
ed. nov.),
punctum (
KOMOR.
p. 300
)
, obitus (
AAlex
p. 13, a.
1501
;cf. morte obire
ib.
p. 505, a.
1505
;
IurMas II
p. 115,
a. 1505).
;
b.
c.
prp. ad (in)
mortem
α. accusare (supra 484,40), occidere (
CorpJP III
p.437, a.
1519)
, procurare (
AKapSąd II
p. 567, a.
1452)
, punire (
NIC. BŁ. Tract. fol. n IIa)
, (com)minari (supra II 664,53; item minae ad mortem:
ZabDziej II
p. 105, a.
1483)
, diffidare (
),
), machinari (
StSyn III
p. 59
et saepius), stare (
AGZ XIV
p. 268, a.
1448
;
StPPP VII
p. 578,
a. 1506
; item pro morte:
AKapSąd III
p. 260,
a. 1497
; cf.
s.
v.
STO).
β. aegrotare (supra
I293,12 sqq.; item
aegritudo ad mortem:
Tom. V
p. 362, a.
1521),
simili sensu infirmari (supra V543,49
sq.
), laborare (
),
vulnerare (
CodSil V
p. 37, a.
1340
;
StPPP VIII
p. 879,
a. 1400
et saepius
;cf.
vulnus ad mortem:
LeubUrk
p. 93, a.
1226),
item sagittatio (
StPPP VIII
p. 577, a.
1398)
.
II.
transl.
1.
hominum
a.
iur. civilis
(supra II 464,53
sqq.).
b.
theol.
α.
spiritualis :
MARTIN. OP. Marg. fol. k Va : m-s spiritualis est duplex: bona ... quando quis siue per baptismum siue per penitentiam moritur peccato, vt viuat Christo ... mala est, quando quis moritur per peccatum mortale sicut per peccatum infidelitatis.
β.
aeterna :
NIC. BŁ. Serm. I p. 13 : aeternae m-is excepit Adamsententiam et punitus est m-e ... duplici, scilicet naturae et culpae.
WROCŁ. EpitConcl fol. x Ia : peccatum est causa m-is eterne.
Item
gehennalis
sive
aeternalis :
MARTIN. OP. Marg. fol. k Vb : mors gehennalis ... dicitur eternalis.Cf. Th. VIII 1506,28 sqq.
2.
perraro
rerum
zapomnienie; oblivio
(saec. XV).