- F.
- Th.
- Bl.
- S.
- Dc.
- L.
I.
1.
sprawny, zręczny;
agilis, dexter.
2.
uległy,skłonny; facilis, proclivis
MARTIN. OP. Serm. p. 417 nlb : que bona moralia ... cor faciunt h-e, minuunt tormenta gehenne.Cf. Th. VI 2464, 15 sqq. Additur constr. sq. ad :
VINC. p. 255 : ad omne bonum a-is et promptus.
II.
1.
(de hominibus)
zdatny, zdolny, odpowiedni; idoneus, aptus,
bonus.
Dicitur v. gr.
ad opera
salutaria facienda (syn. strenuus:
KodMp III
p. 289, a.
1375)
, ad honores et
dignitates (syn. capax:
AKapSąd II
p. 435, a.
1472)
, ad scultetiam regendam (
KodMp II
p. 52, a.
1342)
, ad artificium (
APozn II
p. 154, a.
1485)
, pro ordine religiosorum (syn.
aptus:
ArHist XII 2,
p. 334, saec.
XIV ex.ex)
,
cett.
N.
glossam
Pol.
RFil XXIV p. 86 (saec. XV in.) : nupciis a-em ... «podobny qu maleszeniszw».Praec. iur. uprawniony, upoważniony; cui facultas aliquid faciendi tradita est
StPPP VII p. 606 (a. 1431) : ipsum Clementem nobilem ... pronunciamus et ad penas militales recipiendum h-em.
PP III p. 39 (a. 1434) : Hannus Boks ... fecit filium suum Jeronimum ... potentem et h-em extorquere bona mobilia, vbicunque fuerunt.
Ib. infra Jeronimus ... fecit potentem et h-em Hannus Czyecz ... super bona ipsius Hannus Vechs.Ita saepius saec. XV—XVI.
2.
(de rebus) stosowny, sposobny, właściwy; accommodatus,
conveniens,
idoneus.
Dicitur v. gr.
ager (ad
agriculturam sim.
et
abs.
KodWp II
p. 51, a.
1291
et saepius), arbor (ad excavandum:
KodKKr I
p. 296, a.
1363)
, locus (pro coenobii fundatione:
DyplMog
p. 4, a.
1291).
N.
usus fructus
i. q. fructuosus
DokMp IV p. 325 (a. 1400) : damus ... nostre ecclesie pro usufructu h-iori tres piscinas (cf. ib. supra pro usu meliori).
Constr.
ad
1—2: a.
abs.
b.
sq.
gen.
AGZ XVII p. 173 (a. 1479) : capitaneus ... Iohannem ... iustificavit... et a-em iudicandi iudicia fecit.Cf. Th. VI 2464, 52 sq. c. sq. dat. d. sq. ad. e. sq. pro, cf.
KodPol I p. 199 (a. 1348) : mansos ... arabiles, utiles et a-es pro cultura.Ita saepius. f. sq. super cf. g. sq. inf. , cf. et
PP III p. 94 (a. 1441) : Froyn ... statuit et ordinauit Mathiam ... potentem et h-em exigere debitum super Iudeum Stanko.Cf. Th. VI 2465, 22. h. sq. enunt. fin.
DŁUG. Hist. III p. 555 : credentes illum papam omnibus h-iorem ... per quem ... unio in Ecclesia Dei sequeretur.