General
Full Entry
More

PRAETERITIO

Grammar
  • Formspraeteritio, pretericio, preteritio
  • Etymologyancient Latin
  • Inflectional type -onis
  • Part of Speechnoun
  • Genderfeminine
Meaning Outline
  • I. gram.+ temporis(-um) Th. 2 lapsus, decursus sensus temporis praeteriti
  • II.
    • 1. + actus omittendi (praec. in testamento), haereditatis abrogatio
    • 2. actus praetereundi (portorium)

Pełne hasło

PRAETERITIO s. PRETERICIO s. PRETERITIO, -onis f.
  • F.
  • Th.
  • Bl.
  • S.
  • L.
I. temporis(-um) et abs. przemijanie, upływ; lapsus, decursus
PommUrk II p. 266 (a. 1272) : in generationibus p-o et in generationibus aduencio reperitur temporum sub momentis.
KodWp III p. 300 (a. 1367) : ne res cum tempore simul cum p-e temporis evanescant.
Ita saepius. Cf. Th. X 2 , 1028,40 sqq. Praec. gram. znaczenie czasu przeszłego,cechy czasu przeszłego; sensus temporis praeteriti
GŁOG. Alex. I fol. T IIa : ratio, quare carent perfecto inchoativa est, quia incohatio est sine p-e et meditatio importat futuritionem.
Id. Don. fol. M IIIb: hodiernus ... significat tempus et diem cum praesentia, sic hesternus significat diem cum p-e.
GIEŁCZ. fol. G IVa : lij ‘fuit’ in ordine ad subiectum significat sub modo presentialitatis et p-is, vero lij ‘erit’ significat sub modo presentialitatis et futuritionis.
Ita saepius. Cf. Th. X 2, 1028,52 sqq.
Constr. abs. vel sq. gen.
II.
1. opuszczenie, ominięcie (zwł.w testamencie), wydziedziczenie; actus omittendi (praec. in testamento), haereditatis abrogatio
GLcerv p. 690 : p-o dicitur ... ommissio ... «opussczenie».
2. omijanie, wymijanie; actus praetereundi (portorium)
KodKrak p. 275 (a. 1485) : depositorium ... pretereuntibus p-is huiusmodj occasione inter ipsos ... controuersia suborta erat.
Tło: rękopis Rps 3007 III (XV wiek), Źródło: polona.pl
ISSN 2300-5742, 2 / 2014 (1 VI 2014 r.)