General
Full Entry
More

PERFERO

Grammar
  • Formsperfero, perferro
  • Etymologyancient Latin
  • Inflectional type -rre, -tuli, -latum
Meaning Outline
  • I.
    • 1. apportare, afferre.
    • 2. nuntiare, certiorem facere.
  • II.
    • 1. tolerare, ferre, pati, praec.
    • 2. + ambasiatam legationem gerere, peragere,
  • III.
    • 1.
      • a. edere
      • b. + placida aure precibus auditum, praebere
    • 2.
      • a. praebere
      • b. notum facere

Pełne hasło

PERFERO s. PERFERRO, -rre, -tuli, -latum
  • F.
  • G.
  • Bl.
  • S.
  • A.
I.
1. donieść, przynieść, zanieść; apportare, afferre. Glossa Pol.
GLcerv p. 675 : p-re literas, ad eum cui missae sunt ferre, «donieść list».
2. donieść, przekazać wiadomość; nuntiare, certiorem facere.
Additur
ad notitiam alicuius ( CodEp III p. 57, a. 1451).
Constr.
a. sq. acc. (c. inf. ). b. sq. de :
Tom. XV p. 435 (a. 1533) : de navigatione praeclusa ... fuit iam ante p-tum ad suam maiestatem.
Indicatur cui (ad 1-2) a. sq. dat. b. sq. ad. c. sq. in c. acc.
II.
1. znieść, ponieść, wytrzymać; tolerare, ferre, pati, praec. damnum, detrimentum sim.; item calamitatem et cladem ( DŁUG. Hist. I p. 191 = I p. 257 ed. nov. ), incendium ( ib. V p. 664 ) , naufragium ( PommUrk III p. 165, a. 1293 et saepius), onus ( KodKKr II p. 259, a. 1401 et saepius), poenam ( CRIC. p. 13, v. 13 ), item martyrium ( ChrHP p. 500 et saepius), paenitentiam ( VKyng p. 706 ) , etiam bilem ( DŁUG. Hist. IV p. 255 ) , dolorem ( ib. IV p. 233 ).
N. sensu latius transl.
stipendium:
DŁUG. Hist. V p. 481 : uno die p-erunt destinata sibi a Deo stipendia, unus liberationis, alter truncationis.
Indicatur unde (a quo) a. sq. ab:
DŁUG. LibBen I p. 403 : Vislicienses a scismaticis p-erunt martyria.
Id. in
CodEp I 2, p. 30 (a. 1447) : saepius hanc capillationem a vestra caritate ... p-o.
Ib. III p. 268 (a. 1477) : incommoda et dampna ... ab ipso Hungarie rege p-imus.
Ita saepius. b. sq. ex :
DŁUG. Hist. IV p. 255 : barones ... ex responsione huiusmodi bilem p-erint immensam.
Ib. p. 233 : p—lit ... rex ex fulmine huiusmodi in dextra manu dolorem.
c. sq. in c. abl.
PommUrk V p. 352 (a. 1317) : que damna ... in diversis nostris gwerris ... p-lit.
DŁUG. Hist. III p. 373(= VI p. 57 ed.nov.) : quod vulnus in castri ... conquisitione ... p-erat.
Indicatur quid a. sq. acc. Occ. sq. dupl. acc.
DŁUG. Op. p. 39 : tam regem quam satrapas ... irrisores p-erat s. Stanislaus.
b. sq. acc. c. inf.
DŁUG. Op. p. 82 : nullis salubribus monitis ... se circumagi p-lit rex.
2. spełnić, przeprowadzić, wykonać; gerere, peragere, v. gr. ambasiatam ( DŁUG. Hist. IV p. 523 ) , legationem ( ib. V p. 504). Glossa Pol.
RFil XXIII p. 304 (a. 1444) : «podial» p-lit.
N. constr. sq.
ut :
CRIC. p. 41, v. 15 : hoc ... p-r, ut ... te ... Martia ... facta probent.
III. fungitur vice verbi
1. ferendi
a. wydać; edere DANT. in
Tom. II p. 33 (a. 1512) : similem que p-lit etas consilio regem.
b. locut. placida aure łaskawie wysłuchać; precibus auditum, praebere DANT. in
Tom. V p. 346 (a. 1521) : justas placida p-lit aure preces Deus.
2. proferendi
a. wykazywać; praebere
KADŁUB. p. 223 : nucem nondum testa vestitam soliditate maturum nuclei p-re (v. l. proferre) saporem.
b. ogłaszać; notum facere
AGZ VIII p. 45 (a. 1398) : sententiam limitacionis ... diocesum ... p-limus (nisi leg. protulimus, cf. infra sentencias proferre diffinitivas).
ZabDziej III p. 514 (a. 1498) : ausus est ... in publicum p-re, quomodo etc.
ARect I p. 520 (a. 1514) : sub censuris ecclesiasticis ... in eum p-ndis.
Ita saepius.
Tło: rękopis Rps 3007 III (XV wiek), Źródło: polona.pl
ISSN 2300-5742, 2 / 2014 (1 VI 2014 r.)