General
Full Entry
More

HORTULUS

Grammar
  • Formshortulus, ortulus
  • Etymologyancient Latin
  • Inflectional type -i
  • Part of Speechnoun
  • Gendermasculine
Meaning Outline
  • I.
    • 1. hortus parvus. hortus herbis (medicinalibus) consitus
    • 2. viridarium parvum, praediolum speciem horti prae se ferens (saec. XVI).
  • II. fundus, quo rustici domus nec non aedificia ad rem domesticam spectantia continentur
  • III. alveolus floribus plantandis aptus
  • IV. + animae inscriptio librorum m. ae. divulgatorum, quibus orationes conscriptae continebantur,

Pełne hasło

HORTULUS s. ORTULUS, -i m.
  • F.
  • Th.
  • S.
I.
1. mały ogród, ogródek; hortus parvus. Glossa Pol.
StPPP II p. 518 (a. 1443) : o-um alias «ogrodek» ... jure et judicialiter ... aquisiti.
Occ. ogródek z ziołami; hortus herbis (medicinalibus) consitus
Visit. p. 705 (a. 1548) : in exitu pontis est aestivale cum h-o seu herbariolo.
2. pl. park, zieleniec, posiadłość otoczona zieleńcem; viridarium parvum, praediolum speciem horti prae se ferens (saec. XVI). Cf. HORTUS I 1 b.
II. obejście, zagroda; fundus, quo rustici domus nec non aedificia ad rem domesticam spectantia continentur
KsgŁawWar I p. 179 (a. 1479) : isti susceperunt o-um a festo s. Martini apud me ... et eciam quilibet eorum tenetur dare censum ... de istis ortis.
ZabDziej I p. 128 (a. 1495) : insuper hoc providus Smolka posuit ius scabinale et eciam o-um in ista quarta agri ante portas una cum ista quarta.
Intelligitur area certae cuiusdam magnitudinis
AGZ XVIII p. 193 (a. 1479) : nobilis ... non debet denegare locum pro molendino et pro area molendinatori et o-um ... ad viginti ulnas.
Cf. HORTUS II 1.
III. skrzynka na kwiaty; alveolus floribus plantandis aptus
RachWaw p. 289 (a. 1542) : fabris lignariis, qui locabant h-os seu cisticulas in horto sub turri ... grossos tres.
Ib. p. 295 (a. 1542) : pro sex vasis olei ad ungendos h-os ... et ad alium laborem ... marcas triginta.
IV. tytuł popularnych w średniowieczu zbiorów modlitw; inscriptio librorum m. ae. divulgatorum, quibus orationes conscriptae continebantur, v. gr. animae Raj duszny
CracArt II p. 417 (a. 1542): Speculum Saxonum ... Hortulus animae ... Herbarius.
Ib. p. 432 (a. 1544) : in camera superiori erat item ... H-us in sacculo.
Ib. p. 598 (a. 1547) : O-us cum clausura argentea.
Tło: rękopis Rps 3007 III (XV wiek), Źródło: polona.pl
ISSN 2300-5742, 2 / 2014 (1 VI 2014 r.)