Ogólne
Pełne hasło
Więcej

OB

Gramatyka
  • Formyob
  • Etymologiałacina starożytna
  • Odmiana
  • Część mowy
Znaczenia
  • I. + ob noctis tempus noctu
  • II.
    • 1. propter, per, alicuius rei causa, gratia.
      • α. + ob intuitum respectu, ratione alicuius reihabita cf. supra II 965 ,48.
      • β. + ob spem in spe, sperando
      • γ. + ob titulum pro aliqua re, alicuius rei causa
    • 2. pro aliqua re, loco alicuius rei.

Pełne hasło

OB prp. c. acc.
  • F.
  • Th.
  • Bl.
  • S.
  • NGl.
  • B.
  • L.
  • A.
[de regimine: interdum iungitur c. abl. cf. Th. IX 2,33,61—34,36; c. gen. Śwink. p. 159 (a. 1445) : ob expiati sui atque delendi peccaminis ... divinum cultum intendens adaugere. Cf. Th. VII 2,34,36—44.]
I. de tempore: in locut. ob noctis tempus w nocy, nocą; noctu
IO. LUD. p. 81 : vir nobilissimus Pompeius... ob periculosissimum noctis tempus ad gencium regem se contulit.
II. de causa et fine
1. ze względu na, z powodu, dla, ku; propter, per, alicuius rei causa, gratia.
Praec. in iuncturis
ob id (eo, ea), hoc, haec, quod, causam; ob eam (hanc, quam) rem, ob eam (quam, hanc, eandem) causam; item ob hoc (id) quod (quia, ut); ob eo quod ( KsgPrzem I p. 132, a. 1425, cf. Th. IX 2,34,15).
Locut.
α. ob intuitum biorąc coś pod uwagę, ze względu na coś; respectu, ratione alicuius reihabita cf. supra II 965 ,48.
Eodem sensu
ob respectu(m) :
KsgKaz p. 144 (a. 1381) : ob respectu precum nostrarum ... dignemini intueri ... pauperiem civitatis.
StPPP VIII p. 252 (a. 1388) : ob respectum istius dotalicium debuit ... assignare.
β. ob spem w nadziei na coś; in spe, sperando
AKapSąd II p. 70 (a. 1426) : prefixit terminum ad XIIII dies ob spem concordie, alias ad faciendum, que iuris fuerint.
AGZ XVI p. 224 (a. 1490) : ewiterne vendidit alias «doprzedal» ob spem redemcionis alias «na vidercow» ... agros.
ZabDziej III p. 118 (a. 1491) : terminus ob spem finalis adin vencionis pro equo.
AKapSąd III p. 191 (a. 1517) : terminum ... ad feriam VItam ... ob spem concordie et amicabilis composicionis prorogarunt.
γ. ob titulum z tytułu; pro aliqua re, alicuius rei causa
AGZ II p. 114 (a. 1442) : fratribus ... tres sexagenas ... ob titulum sepulture dedimus.
2. (w zamian) za; pro aliqua re, loco alicuius rei.
Praec. in iuncturis (e Pol. )
ob alicuius rei non solutione(m), non completione (restitutione), non laborem :
KsgMaz II p. 57 (a. 1424) : Pakosz ... contra ... vexilliferum ob non solutione pene L
(ita saepius).
Ib. p. 117 (a. 1425) : Iohannes ... L contra Prusinum ob non restitutione sibi ipsius familiaris mutuati.
Ib. III p. 212 (a. 1436) : canonicus LL ... ob non completione concordie.
KodPol II p. 864 (a. 1436) : det ... quatuor grossos ob non laborem pretacti diei.
N. locut.
ob antidona (recompensam) w rewanżu, jako rewanż; remunerandi gratia, vicissim dando
DyplMog p. 3 (a. 1223) : ob antidona sibi ... contuli patrimonia mea.
PP VI p. 102 (a. 1431) : ob cuius recompensam domina debet eis remittere ... hereditatem possidendam.
Tło: rękopis Rps 3007 III (XV wiek), Źródło: polona.pl
ISSN 2300-5742, 2 / 2014 (1 VI 2014 r.)