- F.
- Th.
- Bl.
- S.
- Dc.
- NGl.
- A.
KsgGrWp I p. 139 (a. 1392) : cum ... dicti domini ... nos moniverint ... extunc obstagium tenebimus ... Posznanie subintrare.
inf. perf.
loco inf. fut.?
KsgSądWar p. 52 (a. 1489) : recognovit se accepisse totalem portionis sue solutionem ... dicens se iam ibi nihil habuisse neque monuisse (i. moniturum esse ) in eternum.]
I.
1.
a.
przypominać;
commonefacere, in memoriam revocare.
b.
pouczać, zawiadamiać;
docere, notum
facere.
N.
oświadczyć, ogłosić; declarare, promulgare
KsgSądWar p. 34 (a. 1460) : comparuit coram ... iudicio m-ns et dicens ... quis mihi culpam daret.
AGZ XVI p. 12 (a. 1464) : si Margaretha aut heredes Paulum exemere voluerint, extunc ante medium annum ... pro pecunia tollenda m-re alias «obwyesczycz» tenentur.
N.
locut.
aliquem pudorose
zniesławić; probro
afficere
KsgGrWp I p. 82 (a. 1389) : fidejussores ipsius diffamavit ipsos per civitates pudorose m-ndo (ed. movendo).
2.
upominać się, wzywać, zachęcać; expostulare,
hortari, verbis incitare.
Adduntur
adv.
vel
locut.
adv.
,
v.
gr. canonice (
Lites I
p. 50, a.
1320)
, cum omni humilitate et
instantia (
ib. II
p. 224, a.
1409)
, rigide (
ZabDziej II
p. 216, a.
1485).
N.
locut.
monitu (
ArPrawn I
p. 483, a.
1564).
Constr.
ad 1—2: indicatur
quem
a.
sq.
dat.
MPVat I p. 17 (a. 1285) : omnibus ... archidiaconis et ecclesiarum prelatis ... m-atis, ut etc.b. sq. acc. indicatur quid a. sq. gen. b. sq. acc. c. sq. de. d. sq. pro :
LhnUrk I p. 122 (a. 1312) : quicunque ... per eos duces pro iuvamine m-buntur, infra quatuor septimanas a die monicionis eis debent subsidium prestare.
ArPrawn VIII p. 118 (a. 1412) : Iohannes ... coram iudicio ... m-uit ... Ffalislaum pro eadem fideiussoria ipsius Falislai.e. sq. super :
Lites I p. 151 (a. 1339) : quandocumque dominus ... dicte terre ... eos m-ret seu requireret super restitucione dicti castri.f. sq. inf. g. sq. acc. c. inf. h. sq. enunt. obi. c. ut. Occ. c. quatenus (quod) :
KodKKr I p. 51 (a. 1253) : nobilitatem vestram rogamus, m-emus et hortamur attente, quatenus etc.
DokKKr I p. 32 (a. 1313) : Henricum ... peremptorie monicionis edicto ... m-atis, quod ... abbatisse et sororibus ... satisfaciat.i. sq. enunt. interrog. k. sq. oratione recta.
II.
iur.
t. t.
1.
aliquem
obesłać, tj. zawiadomić o terminie rozprawy sądowej, wezwać do sądu
(oskarżonego lub
świadka); in ius vocare (reum vel testem)
KodWp I p. 401 (a. 1275) : coram nobis Premislone Dei gratia duce Polonie comes Mathias ... comitem Nicolaum ... de hereditate ... Gostina ... temere m-uit et indigne, nullum ius habens ad eandem.
Ib. III p. 553 (a. 1384) : Wenczeslaus cum fratribus ... nec deinceps per ... dominum archiepiscopum ... pro predictis ... dampnis ... debent m-ri aut aliqualiter impediri et molestari.Glossae Pol.
KsgGrWp II p. 18 (a. 1391) : Zavissa ... fuit per ministerialem m-tus videlicet «obsilan», ut veniret ad juramentum.
ArHist III p. 193 (a. 1412) : me non m-uit wlgariter «obeszlal» iuxta iurisdicionem, sicud domini decreuerunt.Cf. Th. VIII 1412,55 sqq. Additur super ius ( ZapSądWp I p. 159, a. 1403) , iure ( APozn II p. 136, a. 1483 : promittendo ... Johannem ... nullo iure nec spirituali neque seculari impedire, turbare et molestare neque m-re temporibus perpetuis ).
Iuxta posita
impedire, molestare (cf.
et 37 et saepius
), turbare
(cf.
), item
movere (
KsgMaz II
p. 81,
a. 1425
:
ipsum non debent m-re et movere pro ipsa area
).
N.
locut.
(pars) monita
strona pozwana do sądu;
i. q. citata
ZapSądWp I p. 276 (a. 1405) : si aliqua pars de dictis partibus aliquam ... inpedire presumpserit, extunc ducentas marcas parti m-te ... ducentas ... arbitris ... nouerit se incursuram.
ArHist V p. 175 (a. 1486) : Johannes ... contra m-tam Edvigim ... proponit, quod etc.
2.
causam
sim.: wytoczyć sprawę w sądzie;
i. q. ad iudices
deferre
AKapSąd II p. 74 (a. 1428) : ponens se ... evicotorem pro civibus ... in causa, quam eis m-uit ... plebanus.
APozn I p. 361 (a. 1464) : in ... causis ... quas ... Lucas ... Iohanni ... super nonnullis infamacionibus ... m-bat et intemptabat.
Ib. II p. 3 (a. 1471) : nec amplius prefate partes ... inculpare, impetere aut sibi litem aut actionem aliquam m-re debent (nisi leg. movere).
Simili sensu intrans.
super aliquo
(
TPaw IV
p. 738, a.
1399
:
Martinus ... super eo
Nicolao m-uit
de ipso uadio coram domino
capitaneo
), pro iurisdictione (
PrPol p. 383, a. 1400 : venientes ad iudicium coram dominis m-uerunt pro iurisdicione wlgariter «upominali se o prawo»)vel abs. (
PP III p. 121, a. 1445 : Iohannem ... fecerunt ... legittimum procuratorem in causa ... potentem agere et m-re.)Cf. ADMONEO Additur ad 1—2: de (pro, super) aliqua re cf. et 443,22.26.55.