- F.
- Th.
- Bl.
- S.
- Dc.
- L.
- A.
I.
być (znajdować się, tkwić) w czymś, wewnątrz czegoś, mieścić
się, zawierać w czymś; esse, contineri
in aliqua re.
Constr.
a. sq.
dat. b. sq.
in c.
abl.
Praec.
phil.
(log. ) t. t.
tkwić, zawierać się w czymś, przysługiwać czemuś; in aliqua re esse,
haerere, contineri, alicui rei
inhaerere
GŁOG. ExLog fol. 6b : cum vero dicitur, quod propositio particularis significat non alicui i-se, illa negacio non debet referri ad lij i-se, vt sic sensus: propositio particularis est, que significat alicui non i-se, et non debet illa negacio non referri ad hoc signum alicui.
Ib. fol. 64b : subiectum sciencie ... habet principia propria et passiones proprias, que ei ostenduntur i-se.Ita vulgo.
Syn.
inhaerere (
GŁOG. Hisp.
fol. IIb
et saepius).
Distinguitur
a. sq.
adv.
, v. gr.
accidentaliter (
BYSTRZ. Top. fol. o VIIa)
, affirmative (
WROCŁ. Dial. fol. B IIIa)
, contingenter (
BYSTRZ. AnalPr fol. e IIIa
et passim), convertibiliter (
id. AnalPost fol. d IIIb
et saepius),essentialiter (
id. Top. fol. o VI Ia)
, extense hoc est pro
maiori parte (
WROCŁ. Dial. fol. N IIIb)
, immediate (
BYSTRZ. AnalPost fol. l VIb
et saepius),
indifferenter (
id. Top. fol. r lb
et saepius),
intense hoc est secundum esse perfectum (
WROCŁ. Dial. fol. N IIIb)
, mediate (
BYSTRZ. AnalPost
fol. 1
VIIb)
, naturaliter (id. AnalPr
fol. o III* et
saepius), necessario (
ib. fol. e IIIa
et passim), neutraliter (
id. AnalPost fol. e IIb
et saepius), particulariter (
id. AnalPr fol. n VIIb)
, protense hoc est pro
notabili differentia temporis (
WROCŁ. Dial. fol. N IIIb)
, simpliciter (
BYSTRZ. Top. fol. q VIIb
et saepius), successive (
id. Log. fol. s IIIa)
, totaliter (
id. Top. fol. r
lb)
, universaliter (
id. AnalPr fol. o IIIb
et saepius). b. sq.
locut.
adv.
,
v.
gr. a natura (
KomPolit
p. 193, a.
1433
;
BYSTRZ. AnalPost fol. l
Va
et saepius), ad utrumlibet (
BYSTRZ. Top. fol. p Ib
et saepius), de (ex) necessitate (
id. AnalPost fol. e VIa
;
id. Top. fol. s IIIIb)
, per accidens (
STOB. Praed.
fol. 3a
et passim), per
formam inhaerentiae (
WROCŁ. Dial. fol. B
IIIa)
, per prius vel posterius (
BYSTRZ. Top. fol. z
Vb)
, per se (
STOB. Praed.
fol. 3a
et saepius), per
speciem (
BYSTRZ. Top. fol. z Vb)
, pro tempore (
id. AnalPost fol. d IIIa)
, secundum esse (
WROCŁ. Dial.
fol. IIa
)
, secundum magis et minus (
BYSTRZ. Top. fol. p Ia
et saepius), secundum partem (
ib. fol. s VIIa
et saepius), secundum quid (
ib. fol. q VIIb
et saepius), secundum quod (
id. AnalPost fol. d Ib)
, secundum ubi (id. Top. fol. t
IIIb), sub intentione defini
tionis (
ib. fol. z IXa)
, sub disiunctione (
id. Log. fol. r
Vb)
, ut nunc (
id. Top. fol. z Vb)
.
II.
videtur fungi vice verborum
1.
esse; być, istnieć (cf.
Th. VII
1,2051,59
sq. )
CodSil(M) I p. 218 (a. 1202) : omne ius decimarum de villis ... que nunc sunt et in omni successu temporis i-se poterunt ... firmamus.
KodWp I p. 65 (a. 1210) : possessiones ... contulimus ... cum omni libertate et utilitate, que in presentiarum inest vel i-se poterit in futurum.Ita saepius.
N.
constr. sq.
acc. c. inf.
CodVit p. 783 (a. 1427) : amplior dolor inest siluisse dolorem.
2.
adesse;
przychodzić, przybywać
PommUrk II p. 484 (a. 1282) : ad defensionem terre generalem ... veniat, cum insit necessitas terram ... defensando.
FormJ p. 62 : iam tempus inest, quo floriger aprilis ... neofita (ed. -o) florum fundit.
3.
interesse;
zależeć
AGZ XIII p. 401 (a. 1463) : in meridie proclamati sunt isti, quorum inerat iurare seu iuramenta aspicere.