- Dc.
- B.
- Ha.
- A.
I.
propr.
1.
fortyfikacje, mury (zwł. miejskie);
munimenta, moenia (urbis)
Lites II p. 318 (a. 1412) : Cruciferi opidum Thoruniense ... cremarunt incendio cum f-o eius ligneo.
WilkPozn p. 5 (a. fere 1462): si quis murum aut antemuratum aut aliquod f-um civitatis sive in die sive in nocte transcendit.
NIC. BŁ. Serm. p. 6 : Hierusalem ... triplici muro et propugnaculis et f-ijs ad modum castri clausa erat.Occ. α. zamek, rygiel w drzwiach; repagulum
ArPrawn X p. 361 (a. 1412) : 16 marcas violenter recepit, concussis suis seris et f-iis in predicta scultecia.β. występ w murze, strzelnica; muri proiectura ad iacula mittenda destinata
APozn III p. 40 (a. 1503) : in muro civitatis ... f-a (ed. fortalica) wlgariter «wakuschs» ... exigere ... et edificare.
2.
gród warowny, twierdza;
locus munitus, arx, castrum
KodMp I p. 48 (a. 1255) : ville ... contigue ... castris ... f-ijs nostris sc. coenobii Cisterciensium.
MPH VI p. 296 (saec. XIII med.med) : marchio Misnensis ... omnis Prutenorum f-a ... incineravit.
KodPol II p. 269 (a. 1343) : castrum ef f-a in eisdem terris consistentia.Ita passim, saec. XIV—XVI.
N.
glossam
Pol.
StPPP II p. 704 (a. 1465) : f-um alias «thwyerdz» dictum Szedlyecz.
Syn.
et iuxta posita
castrum (
KodMp I
p. 48, a.
1255
et vulgo), civitas (
KodPol II
p. 723, a.
1356
et saepius), munitio (
KodWp II
p. 350, a.
1319
;
KodKKr II
p. 203, a.
1396)
, oppidum (
Lites II
p. 364, a.
1341
;
DŁUG.
Hist. I p. 202= I
p. 269
ed. nov.
et saepius).
3.
dwór obronny; domus
munita
AGZ XIX p. 237 (a. 1482) : exdividere partem hereditariam ... f-ii alias «czwerdze».Cf.
ib. XVI p. 238 (a. 1492) : Anna resignavit ... curiam cum f-o alias «sz thwyerdza» et ... partem molendini et taberne, cum ... pascuis et rivis ... qui iacent penes f-um.Ita passim saec. XV—XVI.
N. constr.
(ad
2—3
):
a.
sq.
nomine loci
ConcPol X p. 436, a. 1446 : in f-o ... Jelcz.
StPPP II p. 704 (a. 1465) : f-um Szyedlyecz.Ita saepius. b. sq. in c. abl.
KodPol II p. 269 (a. 1343) : f-a in eisdem terris.
RachJag p. 168 (a. 1393) : f-um in Plawnowicze.
4.
więzienie;
carcer
TPaw III p. 560 (a. 1399) : «wybil» (i. e. liberavit ) captivum castellani ... de suo f-o «czfirdza».
ArPrawn IV p. 445 (a. 1408) : si actor eum damnatum tenens non habet f-um, in quo ipsum teneret, procurator ... debet ... dare cyppum vel turrim.
Ib. X p. 312 (a. 1411) : Nicolaus ... proposuit contra advocatum provincialem ... quod ipsum incaptivasset minus iuste ... nec ... de predictis carceribus et f-iis dimittere voluit.Ita saepius saec. XV.
II.
transl.
fidei
tytuł dzieła (Alfonsa ze Spiny);
inscriptio operis (Alphonsi de Spina)
AKapSąd III p. 290 (a. 1507) : Sacramentale ... cum Mirabilibus rationis ... lego, item F-um fidei.