- F.
- Th.
- S.
- Dc.
- B.
- L.
- A.
I.
A.
propr.
1.
cieknięcie, upływ (krwi lub innych
wydzielin
organicznych, zwł. na skutek choroby);
profluvium, praec.
sanguinis (e corpore vulnerati vel aegri);
item
alvi
(additur
disentericus :
MIECH. Chr.
p. 91
)
; humorum; lacrimarum (
NIC. BŁ.
Serm. I
p. 138
:
lachrymarum f-us a capite).
N.
α.
apoplexiae
et
abs.
udar mózgowy, apopleksja;
apoplexia cerebri, ictus
apoplecticus
SSrSil I p. 388 (a. 1482) : de casu venerabilis patris ... per f-um apoplexie.
Ib. infra abbas gravissimum f-um, quem guttam vel apoplexiam nominant, incurrit.
β.
ad pedes
et
abs.
podagra; morbus
articularis, podagra
MPH V p. 846 (a. 1400) : contingit eum tempore quodam per f-um ad pedes infirmari.DANT. in
Tom. IX p. 148 (a. 1527) : plerique alii eodem f-u mecum laborant (cf. ib. supra correptus fui dextro pede podagra).
γ.
capillorum
wypadanie;
defluvium
NIC. BL. Serm. I p. 140 : lepra in quibusdam apparet f-us capillorum.
Ib. III p. 123 : feminae naturaliter non debeant pati podogram nec etiam f-um capillorum.
2.
płynięcie,
spływanie (wody); motus deorsum cadendi,
decursus (aquae)
RFil XXV p. 159 (a. 1450) : eadem die omnia flumina mundi tribus horis steterunt et a f-u quieverunt.
B.
meton.
1.
woda płynąca, nurt (zwł. rzeki, potoku);
aquae (praec.
fluvii
sim.) meatus
VITELO Opt. p. 180 : si fuerit fortis eius aquae f-us, aestimabitur minus mota quam moueatur.
MARTIN. OP. Serm. p. 417 nlb : agnus in inferiori parte f-us biberet.
KodWp I p. 260 (a. 1251) : progrediendum ad rivum quendam ... qui suo directo et (ed. in) indirecto f-u terminos tenet.
ArPrawn IV p. 12 (a. 1347) : si f-us fluminis a proprio meatu per reparacionem hominis retrahatur etc.Ita vulgo, praec. addito fluminis, fluvii sim. Cf. Th. VI 985,45 sq.
Item
piscinae (
CapSl
p. 14, a.
1526
:
in medio piscinae f-u
vulgo «strom» dicto),
pluvialis (
KsgŁawKr
p. 185, a.
1392).
N.
α.
varius
kręty bieg, zakręt (rzeki); (fluminis) flexus
DŁUG. Hist. I p. 23 (= I p. 84 ed. nov.) : fluvius Nyemen ... variis ... incurvatus f-bus (nisi c. voce flexus confusum ).
β.
koryto (rzeki);
alveus (fluminis)
PommUrk III p. 173 (a. 1293) : quando cunque ... rivulus ... ex f-u suo ultra stratam regiam ... devenerit.
JusPol p. 28 (a. 1347) : de fluvii aut rivuli f-u seu alveo novo et antiquo alias «rzeczysko».
KsgŁawKr p. 195 (a. 1392) : circa littus, ubi Wisla quondam f-um habuit.
AGZ XIII p. 251 (a. 1447) : tu recepisti fluvium et aquam et duxisti ipsam de suo f-u.
2.
dopływ (lub
odpływ) wody w przewodach kanalizacyjnych, wodociąg (lub ściek); aqua, quae canali ducitur vel
demittitur
DokMp IV p. 304 (a. 1397) : debet insuper aque f-us de domo ... Nicolai ... transire et fluere perpetue per curiam domus resignate.
KodKrak p. 542 (a. 1432) : aque f-us de curia Georgij sutoris ... ire debet libere ... ad sutorum fetida.
KodUJ III p. 228 (a. 1504) : quatenus sibi eundem aquae f-um et influxum, prout illum hucusque tenuit confirmare ... dignaremur.Ita saepius.
II.
transl.
1.
temporis
upływ, bieg czasu;
decursus, lapsus
LiegnUB p. 6 (a. 1259) : actus humani generis temporis f-ui sunt subiecti.
KodMp II p. 124 (a. 1264) : ea, que geruntur in tempore cum f-u temporis elabuntur.Ita passim. Occ. pl.
KodMp I p. 112 (a. 1278) : humane cautela prouidencie cuncta videns temporalia cum temporis deterrere (i. deterere ) f-bus ... antidotum reperit.
ArPrawn I p. 234 (saec. XV in.) : ea, que fiunt in tempore, cum temporis f-bus elabuntur.
2.
(de rebus, quae in tempore fiunt) przemijanie, zmienność, varietas,
inconstantia
AGZ I p. 2 (a. 1288) : f-us rerum temporalium cum ipso temporis spatio labitur et decrescit.
KodWp II p. 43 (a. 1291) : in caducis humane fragilitatis dispositionibus, labentis f-um memorie instrumentorum fides ... testium conciliat.
NIC. BŁ. Serm. II p. 205 : Moyses significat virum a f-u mundi separatum.Ita saepius. Cf. Th. VI 985,63 sqq. Additur variationis:
DŁUG. Hist. III p. 25 : levia quaedam et haec ipsa magnum inconstantiae et variationis f-um habentia tractare solitus fuerit.
3.
rozluźnienie obyczajów, zniewieściałość; mores
effeminati, mollities
ChrMp p. 477 (= p. 12 Kurb.): Pompilius ... impudentissimo luxuriae f-u et ignavia dissolutus [ (cf.] KomKadł p. 94).
JAC. PAR. Serm. fol. 172b : hydropicus ... significat eum, quem f-us carnalium voluptatum gravat.
NIC. BŁ. Serm. III p. 41 : nomen Christi restringit f-um luxuriae, extinguit libidinis flammam.Cf. Th. VI 985,71 sqq. et FLUXUS adi. II.
4.
nadmiar, obfitość;
effluentia
DŁUG. Hist. V p. 160 : nonnulli ... in tanto rerum Pruthenorum prosperitatis f-u tam coecam fortunam habuere.Cf. Th. VI 985, 79 sq.
II.
phil.
t. t.
1.
przepływ, ruch, zmiana;
motus, mutatio
ExPhys fol. t Vb : dicit mathematicus punctum per f-um causare lineam, ergo punctus fluit et mouetur.
WROCŁ. Epit. fol. c IVa : motus non nominat nisi formam continue fluentem realiter a movente in ipsum mobile; iste autem f-us forme, qui est iam motus, potest considerari tripliciter.
Ib. fol. e IVb : tempus est quoddam successiuum formaliter, ergo eius esse causatur a f-u continuo.Ita saepius.
N.
mathematicus
(
GŁOG. Porph. fol. n VIIIb
:
causatur ... linea ex
f-u mathematico puncti in longum; punctus enim fluens in longum est principium materiale linee, sed continuus f-us puncti
est principium formale),
successivus (STOB. Parv. fol. E IVb et saepius). Cf. Th. VI 985,55 sq.
Item in textibus gram.
Gramm. p. 165 (saec. XV) : nomen significat per modum entis, id est per modum essencie, verbum autem significat per modum f-us.
GŁOG. Don. fol. M IVa : modus significandi verbi est significare per modum f-us et fieri distantis a substantia.
Id. Alex. II fol. b IIIa : si regimen oriretur ex proportione modorum significandi essentialium, tunc sequeretur, quod omnia verba haberent idem regimen, quod est falsum; verba enim actiua regunt a parte post accusatiuum, vt 'amo Deum'; verba autem passiua ablatiuum, vt 'amor a Petro'; patet sequela, quia omnia verba habent eundem modum significandi essentialem, scilicet per modum f-us et fieri.
2.
wypływ, emanacja;
emanatio
GOST. Th. fol. a VIb : a fonte ... a quo fit f-us, non fluit nisi forma simplex ... f-us ... de ratione sua non dicit nisi processum forme ab ipso simplici formali principio.
Ib. infra f-us non est nisi simplex emanatio forme a primo fonte, qui omnium formarum fons est et origo.
Ib.fol. a IIIb : agitur hic de f-u bonitatum a causa prima in intelligentias et de intelligentiis in nobiles animas.
Ib.fol. e VIb : in omni motu seu processu est f-us forme post formam.Ita saepius.
N. constr.
ad
1—2: a.
sq.
gen.
et 24 et saepius.
b.
sq.
ab,
cf.
c.
sq.
ad :
ExPhys fol. g VIIa : concipitur forma in f-u ad materiam.d. sq. in c. acc.
GOST. Th. fol. k Ia : cum enim est in albo quod sit ex nigro et ad album deveniet, quod sit ex continuo f-u nigri in album.