General
Full Entry
More

PRUDENS

Grammar
  • Formsprudens
  • Etymologyancient Latin
  • Inflectional type -ntis
Meaning Outline
  • I. cum omni conscientia, prudenter (saec. XVI).
  • II.
    • 1. peritus, sollers, versatus (in aliqua re).
    • 2. providens, mentis compos, sapiens, ratione praeditus.
  • III.
    • 1. sapiens.
    • 2. iuris peritus, iuris consultus.

Pełne hasło

PRUDENS, -ntis
  • F.
  • Th.
  • Bl.
  • S.
  • Dc.
  • B.
  • A.
  • N.
  • O.
  • W.
[gen. pl. prudentorum : PP III p. 25 (a. 1431) : in presencia prudentorum virorum ... recognouit.]
I. part. z całą świadomością, rozmyślnie; cum omni conscientia, prudenter (saec. XVI).
II. adi.
1. doświadczony, biegły, obeznany z czymś; peritus, sollers, versatus (in aliqua re).
2. przezorny, roztropny, mądry, rozumny; providens, mentis compos, sapiens, ratione praeditus.
N. superl. de Christo
RHum XXVII 3, p. 89 (saec. XIV ex.) : Jhesu p-issime.
N. loco appellationis honorificae civium urbanorum (e Pol.
opatrzny, roztropny)
ArPrawn V p. 429 (a. 1395) : Nicolaus ... resignavit domum p-i Thome.
Ib. X p. 435 (a. 1414) : presentibus ibidem p-bus viris dominis Iohanne Salcz, Philipo de Scauina.
Ita saepius. Cf. PROVIDUS I A, CIRCUMSPECTUS II 433,21 sqq. et PRUDENTIA II.
III. subst.
1. mędrzec; sapiens.
2. znawca prawa, jurysta; iuris peritus, iuris consultus.
Constr. ad II-III:
a. abs. b. sq. abl.
AKap p. 117 (a. 1553) : cum sit p-issimus consilio ac ex preclara veteri familia oriundus.
c. sq. in c. abl.
Tło: rękopis Rps 3007 III (XV wiek), Źródło: polona.pl
ISSN 2300-5742, 2 / 2014 (1 VI 2014 r.)