General
Full Entry
More

PROBATOR

Grammar
  • Formsprobator
  • Etymologyancient Latin
  • Inflectional type -oris
  • Part of Speechnoun
  • Gendermasculine
Meaning Outline
  • I.
    • 1. qui temptat, periclitatur (saec. XV)
    • 2. iur. argumentator, qui probationem affert (coram iudice)
  • II.
    • 1. pecuniae spectator
    • 2. faber qui mo netam cudit

Pełne hasło

PROBATOR, -oris m.
  • F.
  • Th.
  • Bl.
  • S.
  • Dc.
  • B.
  • L.
  • K.
I.
1. ten, kto wystawia na próbę, doświadcza; qui temptat, periclitatur (saec. XV).
2. iur. ten, kto dostarcza dowodu,udowadnia, potwierdza coś (w sądzie); argumentator, qui probationem affert (coram iudice)
ArPrawn X p. 353 (a. 1412) : durante ... iudicio ... Johannes ... nullos testes nec aliquos p-es paratos habuit.
Ib. VIII p. 54 (a. 1463) : consors Petri ... ducit testes et p-es contra Nicolaum.
II.
1. probierz, brakarz, urzędnik kontrolujący zawartość kruszcu w monecie; pecuniae spectator
CracArt I p. 43 (a. 1406) : pro Tanrod, Hannos ... monetariis ... et ... pro Petro ... p-e fideiusserunt.
Ib. p. 307 (a. 1489) : ad probandum huiusmodi monetam requiruntur duo p-es iurati et salariati a monetarum magistro ... et tales p-es debent esse bene periti artis probandi.
Ita saepius. Additur iuratus ( supra 50 et saepius), monetarius ( Tom. XII p. 299, a. 1530). Cf. PR O BAT O RIUS II 1.
2. rzemieślnik zatrudniony w mennicy; faber qui mo netam cudit
RachDw I p. 87 (a. 1561) : accepi ... argentum deauratum varium fractum et id ipsum per ... Graegorium ... p-em cremandum et separandum curavi.
Ib. p. 88 : p-i a separacione solvi ... grossos 15.
Constr. ad I – II:
a. sq. gen. b. sq. ad :
CorpJP IV p. 270 (a. 1526) : p-bus ad probam debentur ... salaria et praemia sua.
c. sq. in c. abl.
Tom. XII p. 299 (a. 1530) : cum p-bus suis monetariis in Elbingo.
Tło: rękopis Rps 3007 III (XV wiek), Źródło: polona.pl
ISSN 2300-5742, 2 / 2014 (1 VI 2014 r.)