General
Full Entry
More

PRESSURA

Grammar
  • Formspressura, praessura, presura,
  • Etymologyancient Latin
  • Inflectional type -ae
  • Part of Speechnoun
  • Genderfeminine
Meaning Outline
  • I. propr. concr.
    • 1. actus premendi, comprimendi.
    • 2. med. pressus, dolor, cruciatus.
  • II. transl. abstr.
    • 1. oppressio, gravamen, afflictio, infestatio, persecutio. Praec. pl. ciężary, powinności (prawa feudalnego); onera iure feodali imposita
    • 2. oppressio, onus, molestia, aerumna.
    • 3. actus typis imprimendi
  • III.
    • a. + pressulae:
    • b. + prensurae:

Pełne hasło

PRESSURA s. PRAESSURA s. PRESURA, -ae f.
  • F.
  • Th.
  • Bl.
  • S.
  • Dc.
  • B.
  • L.
  • A.
  • K.
I. propr. (de concr. )
1. napór, tłoczenie, ściskanie, pchanie, przyciskanie; actus premendi, comprimendi. Glossae Pol.
GLb p. 82 : p-a, confricatio ad invicem, «sczyskanye, prassovanye».
Inde
hominum sim. et abs. tłok, ścisk; multitudo stipata, turba conferta.
N. de animalibus:
RachJag p. 17 (a. 1389) : vituli anni presentis ... mortui sunt in via propter p-am.
2. (praec. med. ) ucisk, ból, męka; pressus, dolor, cruciatus.
II. transl. (de abstr. )
1. gnębienie, ciemiężenie, dręczenie, ucisk, prześladowanie; oppressio, gravamen, afflictio, infestatio, persecutio. Praec. pl. ciężary, powinności (prawa feudalnego); onera iure feodali imposita
KodWp III p. 376 (a. 1372) : hereditatem ... absolutam ... ab oneribus, p-is et angariis temporalibus.
DokMp VI p. 33 (a. 1387) : ut a p-is et angariis ... sub nostre maiestatis felici regimine valeant uberius respirare.
KodMp IV p. 52 (a. 1395) : incolas ... ab omnibus ... laboribus, vecturis, conducturis, p-is, grauaminibus ... absoluimus.
2. uciążliwość, dolegliwość, ciężar, udręka, nieszczęście; oppressio, onus, molestia, aerumna.
3. druk, wydrukowanie; actus typis imprimendi
CracImpr p. 243 (a. 1549) : Florianowa imprimere curavit temerarie ... iudicium alterius magistri, quo labore et p-a ... aestimabat per hoc magister Petrus contemptum factum fuisse ... doctorum studii Cracoviensis.
InwKKr p. 159 : missale bonum p-ae Cracoviensis.
Ita saepius.
III. fungitur vice vocis
a. pressulae:
KodWp V p. 223 (a. 1414) : sigillis ... subappensis in p-is pergameneis sigillaui litteras.
b. prensurae:
ŁASKI LibBen I p. 209 : habet ... decimam piscium in lacu dictae hereditatis seu oppidi ... de p-a sagenae magnae.
Tło: rękopis Rps 3007 III (XV wiek), Źródło: polona.pl
ISSN 2300-5742, 2 / 2014 (1 VI 2014 r.)