- F.
- Th.
- Bl.
- S. (s.v.
- potior),
- Dc. (s.v.
- potior),
- B. (s.v.
- potior),
- A.
- H. (s.v.
- potior),
- N. (s.v.
- potior)
DANT. p. 207, v. 1149 : his nihil hic potis est de te iucundius esse.]
możny, władny, zdolny do czegoś.
Tantummodo in iunctura
potis est
c.
inf. : może, potrafi,
jest w stanie (coś zrobić);
(aliquis) potest, quit (aliquid facere).
compar.
POTIOR
s.
POCIOR,
-ius
I.
adi.
A.
de hominibus: ważniejszy, znakomitszy, wybitniejszy, lepszy;
eminentior, excellentior, praestantior, gravior.
N.
α.
starszy; maior
natu
AConst p. 212 (a. 1357) : si ... scultetus plures filios habuerit, eo decedente p-or filius ad regendam scultetiam eligatur.
β.
(de, in) iure
mający pierwszeństwo prawne; iure priorem locum tenens
KodUJ I p. 36 (a. 1401) : in huiusmodi beneficiis assequendis ille ... qui primus existit tempore, sit p-or de iure.
Ib. p. 39 (a. 1401) : in huiusmodi beneficiis assequendis ille ... qui primus existit tempore, sit p-or et in iure.
ArPrawn V p. 484 (saec. XV ex.) : qui iure sit p-or, illi possessio assignetur.
B.
de rebus: lepszy, większy, znaczniejszy,
silniejszy; melior, maior, amplior,
fortior, praestantior.
1.
de
abstr.
Praec.
α.
ius
tzw. lepsze prawo, pierwszeństwo; praerogativa, privilegium loci prioris
KodMp I p. 393 (a. 1375) : asserebat se habere ius proximitatis p-us quam ... abbas.
CodVit p. 588 (a. 1423) : debeant ... determinationi ... super huiusmodi iuris p-oris cognicione stare, obedire.
AGZ XII p. 11 (a. 1436) : Margaretha ... ius p-us (ed. pacius) ponere debet, quam Zagosczka habet.Ita saepe.
β.
log.
demonstratio:
BYSTRZ. Post. fol g VIIIa : illa demonstratio est p-or, que non inducit errorem quam illa, que inducit errorem.
Ib. fol. h Ia : illa demonstratio est p-or, que procedit ex p-bus principijs.
Ib. fol. h Ib : illa demonstratio est p-or, que procedit ex notioribus et prioribus secundum naturam.
2.
de
concr.
,
v.
gr. de camera (
DŁUG. Hist. III p. 370 = VI
p. 54
ed.nov.)
, stuba (
StPPP XII
p. 538, a.
1527)
; equo (
APozn I p. 327, a.
1461)
, vacca (
CracArt
suppl. III
p. 92,
a. 1442
et saepius); pellicea (
AKapSąd III
p. 52,
a. 1484)
, tunica (
ib. II
p. 65 (a.
1426)
.
Constr. ad A-B:
a.
abs.
b.
sq.
abl.
comp.
c.
sq.
in
c.
acc.
CodEp I 2, p. 217 (a. 1462) : p-or et magis idoneus visus fuerit in iudicem.d. sq. in c. abl. e. sq. quam:
DecrICC I p. 126 (a. 1461) : Bogdan propinquior erit eadem bona ... p-i iure obtinere, quam ... Iohannes.
KodUJ II p. 269 (a. 1469) : si ... bona ... possessa per eundem ... fuerint p-a quam pars lucrorum media ... doctorum.
II.
subst.
1.
potiora,,
-um
n.
sprawy, rzeczy lepsze, ważniejsze;
res meliores, maioris momenti.
2.
potiores,,
-um
m.
ludzie znaczniejsi;
potentes.
superl.
POTISSIMUS
najsilniejszy, najważniejszy, najznaczniejszy,
główny; qui maximi momenti sive auctoritatis est,
validissimus.
Dicitur de hominibus et rebus (praec.
abstr.).
Constr.
a.
abs.
b.
sq.
gen.
partit.
KADŁUB.(Pl) p. 109 : omnia ... recusanti, etiam prestantiorum p-sima.
GŁOG. Alex. II fol. i Ib : finis est p-sima causarum.
N.
log.
demonstratio:
BYSTRZ. Top. o IIb : duplex est demonstratio, scilicet quia est, que procedit per effectum aut per causam remotam et propter quid, que procedit per causam propinquam et talis est duplex, quia quedam est p-sima, que procedit ex primis veris simpliciter et immediatis ... alia est non p-sima, que ... procedit non ex primis et immediatis, sed ex mediatis.