- F.
- G.
- Bl.
- S.
- Dc.
- B.
- L.
- A.
- N.
- K.
- O.
- [
- NR
- ST R
- ON Y:594]
I.
propr.
1.
concr. tłuszcz
(zwierzęcy), sadło; arvina, adeps.
Glossa
Pol.
ŹrWaw V p. 260 (a. 1533) : p-e dicta «spyk» ad campanas mundandas.
Distinguitur addito
α.
adi.
,
v.
gr. anatina (
THOM. Med.
p. 110
).
β.
sq.
gen.
,
v.
gr. anatis (
THOM. Med.
p. 309
)
, carnis (
VHedv
p. 526
;
JAC. PAR.
Var. I
p. 129
)
;, cervi (
CracArt II
p. 481, a.
1550)
, gallinae (
THOM. Med.
p. 309
)
, phocarum (
PommUrk IV
p. 57, a.
1302).
N.
constr.
α.
sq.
ad, cf.
β.
sq.
pro:
ŹrWaw VII p. 118 (a. 1537) : orologiste pro duobus talentis p-is pro mundandis orologio et campanis.Occ. de Visci albi Linn. materia pingui, glutinosa
DŁUG. Hist. IV p. 623 : plures mortalium fame tabescentes moriebantur, nonnulli ex p-e et superfluitate arborum, quae Polonice «gyemyola» vocatur, nonnulli ex aliis herbis, foliis et radicibus panem facientes vorabant.
2.
tłustość; rei
pinguis natura. Saepe in imagine (alludendo ad Vlg.
Ps. 62,6) dicitur v. gr. de pinguedine caritatis (
JAC. PAR. Serm.
fol. 45a
)
, compassionis (
NIC. BŁ. Serm. I
p. 4
)
, gulae (
HESSE Matth. III
p. 68
)
, lacrimarum (
JAC. PAR. OpIn
p. 463
)
, miserationis (
NIC. BŁ. Serm. I
p. 4
)
, suavitatis (
JAC. PAR. OpIn
p. 437
),
sim.
3.
gęstość;
densitas,
spissitudo.
N.
debilis vel fortis coagulationis
de urina
THOM. Med. p. 388 : in prima specie febris ethica resolvitur p-o debilis coagulacionis ... in secunda specie resolvitur p-o fortis coagulacionis ... et fit urina in colore et substancia ut oleum.
4.
(terrae)
żyzność, urodzajność;
fertilitas, fecunditas, ubertas
(saepius alluditur ad
Vlg.
Gen.
27,28).
II.
meton. fere i.q. pokarm,
pożywienie; cibus, alimentum
CantMAe I nr. 18, v. 10b (saec. XIII?) : per (ed. par) te BVMaria panis celi vero Israheli datur, nos huius panis p-e reple.
JAC. PAR. Var. I p. 86 : quamvis clariora in prioribus splenduere carismata et quasi similaginis delicacioris p-e fauces esuriencium paverint etc.