Ogólne
Pełne hasło
Więcej

PLANO

Gramatyka
  • Formyplano
  • Etymologiałacina starożytna
  • Odmiana -are, -avi, -atum
Znaczenia
  • I. planum reddere, aequare.
    • α. + mensura i.q. quae modii labra non exsuperat
    • β. + agrum occare
    • a.
    • b.
  • II. transl.
    • 1. componere, sedare
    • 2. + deexpungere, delere (adnotationem in commentariis iudicii scriptam)

Pełne hasło

PLANO, -are, -avi, -atum
  • F.
  • G.
  • Bl.
  • Dc.
  • L.
  • N.
  • K.
I. (propr. et in imagine) gładzić,wygładzać, wyrównywać; planum reddere, aequare.
N.
α. mensura miara strychowana; i.q. quae modii labra non exsuperat
KodPol III p. 326 (a. 1381) : quatuor grossos ... cum vna mensura siliginis et duobus auenae debito modo p-tis.
Cf. PLANUS I A I b.
β. agrum bronować; occare
KodPol II p. 367 (a. 1404) : agros ... dicti villani ... excolere, semine ipsius custodis seminare et p-re, quociens opus fuerit, defalcare etc. ... tenebuntur.
Occ. constr.
a. sq. ad :
VITELO Persp. (S) V p. 198 : superficies armillae ... p-entur ad modum columpne rotunde.
b. sq. per:
PEREGR. fol. 14 la : p-re per paenitentiam.
II. transl.
1. wyrównać, załagodzić, załatwić polubownie; componere, sedare
FROVIN. p. 68 . v. 88: verbula per plana quevis discrimina p-a.
KsgŁawKr p. 171 (a. 1392) : quomodo omnes cause ... essent sopite et p-te.
Ita saepe.
Syn.
componere ( KodPol IV p. 159, a. 1473) , decidere ( CodEp II p. 44, a. 1411) , exstinguere ( KodPol IV p. 159, a. 1473) , pacare ( ib. p. 159, a. 1473), sopire (supra et saepius). Cf. COMPLANO sqq, DEPLANO , PLANE II, PLANUS II 3.
2. wyskrobać, wymazać, skreślić (zapiskę w księgach sądowych); expungere, delere (adnotationem in commentariis iudicii scriptam)
CracArt I p. 23 (a. 1394) : soluti sunt et p-tum est.
KsgRachKr p. 107 (post a. 1394) : iste pecunie sunt persolute et p-tum ac deletum ad mandatum dominorum.
Ita saepius. Occ. constr sq. de :
AGZ XI p. 258 (a. 1445) : p-ri de libro castrensi.
Cf. DEPLANO Et EXPLANO
Tło: rękopis Rps 3007 III (XV wiek), Źródło: polona.pl
ISSN 2300-5742, 2 / 2014 (1 VI 2014 r.)