Ogólne
Pełne hasło
Więcej

MAGISTRO

Gramatyka
  • Formymagistro, magistrandus
  • Etymologiałacina starożytna
  • Odmiana -are, -avi, -atum -a, -um,
Znaczenia
  • I. regere, instituere, docere (saec. XV—XVI)
  • II. pass.
    • 1. magistri honorem adipisci
    • 2. magistrum (collegii artificum) fieri
    • 3. magistrum generalem (ordinis Cruciferorum) fieri

Pełne hasło

MAGISTRO, -are, -avi, -atum
  • F.
  • Th.
  • Bl.
  • Dc.
  • NGl.
  • N.
  • L. (
  • B. et
  • H. -or)
I. act. zarządzać, kierować, nauczać; regere, instituere, docere (saec. XV—XVI).
II. pass.
1. (in studio generali) uzyskać (otrzymać) stopień magistra; magistri honorem adipisci
HumRef p. 13 (a. 1406) : de intitulacione baccalariandorum et m-ndorum in cedula leccionum et exercitacionum.
SCARB. Sap. II p. 408,27 : studentibus ... pauperibus manum adiutricem porrexit, m-ndos in propriis expensis usque ad gradum ... tenuit.
Ita passim, praec. magistrandus,, -a, -um, de qua forma dicit
GŁOG. Alex. II fol. O IVa : baccalariandus, doctorandus, m-ndus ... non sunt participia, sed nomina; ratio quia ... m-or, doctoror ... sunt verba deponentis generis, a quibus non veniunt participia terminata in -dus.
N. constr. sq.
in c. abl.
ACapOP p. 167 (a. 1507) : nec aliquis m-etur in theologia.
2. (in collegio artificum) wyzwolić się, zostać mistrzem (cechowym); magistrum (collegii artificum) fieri
PP II p. 165 (a. 1453) : si aliquis carnificum vel sutorum ... m-ri ad artem suam inceperit.
APozn II p. 381 (a. 1499) : quicumque sociorum currificum simul et rotificum m-ri sibi voluerit. Ib. infra quilibet sociorum m-ri volens.
Ib. p. 382 : volens m-ri faciat unum currum etc.
3. zostać wielkim mistrzem (krzyżackim); magistrum generalem (ordinis Cruciferorum) fieri
Tom. I p. 151 (a. 1511) : ut premoneat tam patrem marchionem quam filium ... m-ndum, ut cauti sint.
Tło: rękopis Rps 3007 III (XV wiek), Źródło: polona.pl
ISSN 2300-5742, 2 / 2014 (1 VI 2014 r.)