Ogólne
Pełne hasło
Więcej

AGGREDIOR

Gramatyka
  • Formyaggredior
  • Etymologiaa. 1453 : mercatores iter conceptum aggrediendi. I. propr.A. I. a. aliquid
  • Odmiana
Znaczenia
  • ad aliquem locum appropinquare, accedere (syn.
    • α. + ingredi
    • β. + egredi:
    • γ. + c ο n g r e d i j Chr. : nullatenus audebant bello generali i cum Christianis a-i. B. I. j aliquem;
    • 2. + muneribus 3. aliquem, (ad) aliquid aliquem sibi benevolum reddere conari (etiam addito abl. modi v. g. invadere, impugnare,adoriri
    • I. ad aliquid agendum accedere,aliquid suscipere, incipere
      • 2. + M adipisci

Pełne hasło

AG-GREDIOR s. AGREDIOR, -i, -ssus sum
  • F.
  • Th.
  • S.
  • A.
[inf. praes, act. aggrediare: KsgPrzem I
p. 115 (a. 1422) : promisit Laurencium non aggrediare. 3. sg. con. imperf. aggrediretur
StPPP VII p. 467 (a. 1455) : ut... hostem armis aggrediretur (cf. Th. [I 1315, 37 sqq.). 3. sg. ind. perf. act.] aggressit:
StPPP IX p. 254 (a. 1546) : dominus ... molendinum ... Iohannis ... aggressit. part. perf. sensu pass.
StSyn VII p. 10 (a. 1217) : pugna unanimiter agressa (cf.
AConst p. 54, a. 1362 ;
KodWp I p. 391, a. 1271), KodWp I p. 351 (a. 1262) : a-ns ... agresso ... quadraginta marcas persolvet.
Tom. V p. 71 (a. 1519) : importuno tempore agressa res (cf. Th. [I 1315, 31 sqq.). gerundivum pro part. fut. act.] PP 11
p. 158 (a. 1453) : [mercatores] iter conceptum aggrediendi.] I. [propr.]A. I. a. aliquid
dochodzić, docierać; ad aliquem locum appropinquare, accedere (syn. pervenire: AGZ IX p. 153, a. 1497) .
N. glossas Pol.
StPPP II p. 582 (a. 1449) : qua... via... Mathias a-ssus est alias «dochodził»campum et agros eius.
RFil XXV p. 156 (a. 1450) : a-i «przistampicz». b. (ad) aliquem
przychodzić, przystępować do kogoś; ad aliquem accedere, aliquem adire.
N. locut. in persona propria przybyć osobiście; de eo, qui aliquem ipse adit *CodSil(M)
p. 107 (a. 1157) : dux ... Poloniae ... principes nostros tum per nuncios ... tum in persona propria a-ns
. 2. występuje w znaczeniu czasowników: fungitur vice verborum:
α. ingredi :
ArPrawn I p. 248 (saec. XV) : fauste in hoc mundi palacio a-ntes.
PP II p. 158, cf.
Tom. I p. 149 (a. 1511) : alie vie a-nde sunt nobis,
β. egredi:
Tom. V p. 247 (a. 1520) : magistrum ... venire ... ad nos ... ac hodie ... de sede sua ... a-ssurum (ed. agressuram).
γ. c ο n g r e d i : MARTIN. OP. j Chr. p. 416 : nullatenus audebant bello generali i cum Christianis a-i. B. I. udać się,zwrócić się do j kogoś (np. z prośbą, pytaniem, obelgą);aliquem; ; adire (v. g. petitione, interrogatione, contumelia).
2. starać się kogoś pozyskać; aliquem sibi benevolum reddere conari (etiam addito abl. modi v. g. muneribus ,). 3. aliquem, (ad) aliquid na!padać,najeżdżać; invadere, impugnare,adoriri. I
N. in imagine aedem wtargnąć do świątyni; aedem violare
CodEp III p. 83 (a. 1455) : sacras a-i edes et de eis ... in auro, argento et gemmis ... habere subsidium impellimur. 4. iur. aliquem (pro aliqua re) iure, iudicio, litibus
et abs.: wszczynać proces, występować sądownie przeciw komuś; contra aliquem iure procedere.
N. aliquem puniendum poddać karze; poena afficere
CorpJP II I p. 162 (a. 1511) : qui ...prohibitionem nostram... transgressus fuerit, ... puniendum a-emur.
I. transl.I. przystąpić do czegoś, podjąć,rozpocząć coś; ad aliquid agendum accedere,aliquid suscipere, incipere (v. g. opus, negotium, consilium, bellum).
Constr. a. sq. acc. b. sq. inf. c. sq. ad.
2. osiągnąć, uzyskać; adipisci M
PH 11 p. 549 (saec. XIII med io): Mesko ... Cracoviae principatum a-itur.
ChrHP p. 490 : anno Doi mini 965 Huni Christianitatis sunt a-ssi nomen.
Tło: rękopis Rps 3007 III (XV wiek), Źródło: polona.pl
ISSN 2300-5742, 2 / 2014 (1 VI 2014 r.)