Ogólne
Pełne hasło
Więcej

PRAEDICATOR

Gramatyka
  • Formypraedicator, predicator
  • Etymologiałacina starożytna
  • Odmiana -oris
  • Część mowyrzeczownik
  • Rodzajmęski
Znaczenia
  • I.
    • 1. głosiciel słowa Bożego
    • 2. + Th. a. conventus 7), ecclesiae s. Barbarae s. Francisci b. ad c. apudd. de: e. in a. Polonorum Teutonicorum Almanorum: regis Luteranorum b. pro c. kaznodzieja
    • 3. + frater (monachus) et abs.: dominikanin, członek zakonu dominikanów
  • II. ten, kto przepowiada przyszłość, prorok

Pełne hasło

PRAEDICATOR s. PREDICATOR, -oris m.
  • F.
  • Th.
  • Bl.
  • S.
  • Dc.
  • B.
  • L.
  • H.
  • Ha.
  • N.
  • K.
  • O.
I.
1. głosiciel słowa Bożego; qui fidem Christianam praedicat.
Additur
doctrinae lucidae ( MPH IV p. 841, saec. XIV med.med) , verbi Domini ( MATTH. Serm. I p. 195 ).
N.
crucis głosiciel krucjaty; qui expeditionem pro fidei Christianae defensione suscipiendam praedicat
ArHist V p. 341 (saec. XV med.) : p-es crucis et confessores sunt ad hoc deputandi (cf. ib. supra passagium et crucis praedicacio a Sede Apostolica contra hereticos suscepta).
2. kaznodzieja; sacerdos, qui munere praedicandi in ecclesia fungitur
DokListPł I p. 65 (a. 1372) : fratres Petrus prior ... Petrus p-or ... conventus Plocensis ordinis P-um (cf. infra 3 ).
LibLub p. 68 (saec. XV med.med) : qui sacerdos obiit in Giezew existens ibi p-or per multos annos.
Ita saepissime. Cf. Th. X 2, 549, 41 sqq. Varia ad 2: indicatur ubi a. sq. gen. , v. gr. conventus et sim. (cf. supra 7), ecclesiae et sim. ( DokMp I p. 378, a. 1412 et saepius), item per ellipsim s. Barbarae ( CracArt suppl. III p. 167, a. 1445) , s. Francisci ( ib. suppl. I p. 98, a. 1423) . b. sq. ad :
MPH VI p. 511 (saec. XV ex.ex) : presbiter Nicolaus ad sanctum Marcum p-or.
ARect II p. 185 (a. 1552) : p-e verbi Dei ad Sanctam Mariam in Circulo Cracoviensi.
c. sq. apud :
KsgKaz p. 417 (a. 1398) : I marcam p-i apud Beatam Virginem.
d. sq. de:
AKapSąd II p. 24 (a. 1417) : domino Stanislao p-e de oppido Skrzin.
CracArt suppl. II p. 119 (a. 1440) : Johannis p-is de Omnibus Sanctis.
Ita saepius. e. sq. in c. abl.
AKapSąd I p. 52 (a. 1442) : Nicolaum ... p-em in ecclesia Poznaniensi.
APozn I p. 196 (a. 1453) : Johannes ... altarista ... tunc p-or Teutunicorum in ecclesia sancte Marie Magdalene in Poznania.
indicatur cui a. sq. gen. , v. gr. Polonorum ( CracArt suppl. I p. 98, a. 1423 et saepius), Teutonicorum (cf. supra 21 et saepius ; eodem sensu ; Almanorum: KsgDoch p. 104 ) , regis ( DokMp VII p. 118, a. 1423) ; Luteranorum ( Tom. VIII p. 75, a. 1526) . b. sq. pro :
KodWp VIII p. 277 (a. 1423) : duos p-es, unum pro Polonis et alium pro Teutunicis ... salariare.
c. sq. adi.
CracArt suppl. III p. 221 (a. 1450) : Nicolaus Polonicalis de Unyeow et Martinus Theutonicalis de Kazimiria p-es.
3. frater (monachus) et abs. : dominikanin, członek zakonu dominikanów; monachus ordinis s. Dominici
CodSil(M) III p. 149 (a. 1226) : ecclesiam beati Adalberti ... fratribus ordinis P-um contulimus.
DokListPł I p. 17 (a. 1243) : quam villam ... miles Henricus ... fratribus ordinis P-um ... noscitur contulisse.
Ita saepisime.
N.
sanctimonialis ordinis Praedicatorum dominikanka; monialis ordinis s. Dominici
KodWp VIII p. 105 (a. 1419) : conventus ... sanctimonialium ordinis P-um.
DŁUG. Hist. IV p. 239 : in monasterio sanctimonialium ordinis P-um.
II. ten, kto przepowiada przyszłość, prorok; qui res futuras praedicit, propheta
MARTIN. OP. Marg. fol. n VIa : propheta ... largo nomine dicitur p-or.
*CodEp II p. 441 (a. 1443) : utinam falsus vates, utinam falsus p-or huius rei comperiar.
Cf. Th. X2, 550, 45 sqq.
Tło: rękopis Rps 3007 III (XV wiek), Źródło: polona.pl
ISSN 2300-5742, 2 / 2014 (1 VI 2014 r.)