Ogólne
Pełne hasło
Więcej

LIGATIO

Gramatyka
  • Formyligatio, legacio, legatio, ligacio,
  • Etymologiałacina starożytna
  • Odmiana -onis
  • Część mowyrzeczownik
  • Rodzajżeński
Znaczenia
  • I.
    • 1. propr. propr. wiązanie, zawiązywanie
    • 2. meton. fascykuł, składka
    • 3. transl. transl. skrępowanie
      • a. wwiązanie czyli zajęcie dóbr drogą egzekucji sądowej
      • b. zastaw
  • II. + spiritualis (hominum) związanie, skrępowanieniewola

Pełne hasło

LIGATIO, -onis f. scr. legacio,,legatio,,ligacio
  • F.
  • Th.
  • Bl.
  • Dc.
  • NGl.
  • B.
  • L.
I. rerum
1. propr. wiązanie, zawiązywanie; actus ligandi, nectendi, circumligandi.
Praec.
libri et abs. : oprawianie (książki); compaginatio, compactura
KsgKaz p. 49 (a. 1373) : de l-e libri V grossos.
RachJag p. 206 (a. 1394) : pro l-e ... missalis.
HESSE Matth. p. 43, 32 : ad libri constitutionem concurrunt ... l-o et ordinatio.
Ita saepius.
2. meton. fascykuł, składka; fasciculus CRIC. in
Tom. VII p. 394 (a. 1525) : vestra dominatio ... voluit ad singula illorum capita aliquid responderi, que volumen sunt magis quam l-o.
3. transl. skrępowanie; necessitas, qua quis cogitur, nexus
SCARB. Sap. III p. 161, 199 : ubi ebrietas, ibi confusio, ibi sensuum l-o, ubi vero fortis sensuum l-o, facile flos amittitur castitatis.
Inde iur.
a. wwiązanie czyli zajęcie dóbr drogą egzekucji sądowej; missio creditoris in possessionem bonorum debitoris
StPPP VII p. 174 (a. 1500) : eodem anno et iudicio ... Paulus ... posuit l-em in iure, quam l-em ius suscepit.
Ib. p. 178 (a. 1502) : dedit l-em per seruitorem de iure dato ad ipsius sculteciam domini Pauli legare se ad medium ipsius scultecie ... et tenere et possidere.
Ib. infra nobilis Nicolaus ... constituit tutorem ... ad susceptionem istius inscripcionis et seruitorem de iure ad l-em alias «wyazanye» istius boni alias «gymyenye».
Cf. ILLIGATIO.
b. zastaw; obligatio
ArPrawn X p. 372 (a. 1412) : Johannes ... predictas 100 marcas ipsi domino Nicolao ... exsolvat cum effectu et ab l-e predicta poterit liberare [advocatiam (cf. ib. supra] in ... 100 marcis ... obligaverunt mediam advocaciam).
II. (hominum) związanie, skrępowanie; actus vinciendi (ligandi), vinculis constringendi
StPPP VIII p. 36 (a. 1381) : terminum ... pro detencione et l-e.
Ib. p. 216 (a. 1387) : terminum ... pro l-e ... sculteti.
Ib. p. 300 (a. 1389) : Martinus ... euasit ... episcopum ... pro l-e kmethonis sui.
Ita saepius. Meton. spiritualis niewola; servitus
NIC. BŁ. Serm. I p. 7 : secunda peccatorum miseria est spiritualis l-o, quia de libero factus est captiuus.
Constr.
a. abs. b. sq. gen. personae ut et saepius. c. sq. abl.
ARect II p. 120 (a. 1545) : occasione ... cicatricum ... nec non funiculis ad scamnum l-is.
d. sq. ad
Tło: rękopis Rps 3007 III (XV wiek), Źródło: polona.pl
ISSN 2300-5742, 2 / 2014 (1 VI 2014 r.)