Ogólne
Pełne hasło
Więcej

IUBELEUS-2

Gramatyka
  • Formyiubeleus, iubilaeus, iubileus
  • Etymologiałacina starożytna
  • Odmiana -i
  • Rodzajmęski
Znaczenia
  • I. okres pięćdziesięciu lat
  • II. eccl. eccl. t. t. obchodzony w Kościele katolickim w określonych odstępach czasu rok jubileuszowy (oraz związany z nim na pewnych warunkach odpust zupełny)
    • α.
    • β.
  • III. (singulare) bezmierna radość (zbawionych)

Pełne hasło

[IUBELEUS]s. IUBILAEUS s. IUBILEUS,
-i
m.
  • F.
  • Th.
  • Bl.
  • S.
  • Dc.
  • B.
  • Ha.
  • L.
  • N.
  • K.
[iubileum, -i n. ConcPol VI p. 326 (a. 1586) : extremum illum diem, quo iubileum iam expirat.]
I. okres pięćdziesięciu lat; quinquaginta annorum spatium
AnnMP p. 23 (saec. XIII) : Boleslaus dux vixit in hoc mundo sex annis plus i-o.
Cf. Th. VII 2,574,45.
II. eccl. t. t. obchodzony w Kościele katolickim w określonych odstępach czasu rok jubileuszowy (oraz związany z nim na pewnych warunkach odpust zupełny); annus sanctus qui dicitur, certis quibusdam temporum intervallis in Ecclesia catholica celebrari solitus, quo poenarum in hoc mundo vel in purgatorio luendarum remissio a papa certis condicionibus promulgatur
CantMAe I nr. 70, v. 8b (saec. XV) : nos in anno i-i sempiterne lux diei perlustret in gratia.
MPH III p. 686 (saec. XV ex.) : anno Domini 1450 ... fuit celebratus i-us.
DŁUG. Hist. III p. 6 (= V p. 16 ed.nov.) : annus hic 1300 insignis ... i-i celebratione, pro quo merendo ... peregrinorum in Urbem concurrebat frequentia.
N. (sensu latius transl. )
odpust zupełny udzielany przez papieża w związku z nadzwyczajnymi świadczeniami na rzecz Kościoła; poenarum in hoc mundo vel in purgatorio luendarum remissio a papa occasione cuiusdam tributi eccl. extraordinarii solvendi promulgata
CodEp III p. 322 (a. 1481) : ut hunc i-um pro subsidio et in favorem magistri et conventus insule Rhodi per ... dominum papam concessum admittere debeamus.
Tom. III p. 441 (a. 1515) : i-us talis, qualis pridem pro restauranda basilica s. Petri ... datus fuit, pecunia vero ex collecta trifariam dividi debet.
Syn.
plenaria indulgentia ( Tom. XIV p. 643, a. 1532).
Simili sensu
indulgentia gratiae iubilaei ( AKapSąd I p. 183, a. 1505) , gratia iubilaei ( Tom. I p. 56, a. 1510 et saepius).
Iuncturae verbales
iubilaeum (indulgentias gratiae iubilaei) auctorisare, dispensare, practicare ( AKapSąd I p. 184, a. 1505) , practicare et exsequi ( ib. p. 183, a. 1505).
N.
α. iubilaei bulla, litterae sim. ( HumRef p. 65, a. 1476 ; APozn III p. 56, a. 1503).
Simili sensu
iubilaeus abs.
Tom. XIV p. 514 (a. 1502) : i-us ipse serius aliquanto allatus fuit, quam ut commode publicari et in rectum dispensandi modum redigi potuerit.
β. iubilaei pecunia ( AKapSąd I p. 184, a. 1505) .
Simili sensu
iubilaeus abs.
*KodZagr p. 64 (a. 1498) : ut sua sanctitas i-um unicuique regum pro subsidio ... presentis expedicionis contra Thurcos ... pro se ipso exigendum concedat.
AKapSąd I p. 183 (a. 1505) : de residuitate pecuniarum tercie partis i-i preteriti Camere Apostolice iam solute.
III. (singulare) bezmierna radość (zbawionych); iubilatio (Deum adorantium)
CantMAe I nr 25, v. la (saec. XIV) : collaudantes Christum Deum veneremur i-um Hedvigis per secula.
Tło: rękopis Rps 3007 III (XV wiek), Źródło: polona.pl
ISSN 2300-5742, 2 / 2014 (1 VI 2014 r.)