Ogólne
Pełne hasło
Więcej

INTELLECTIVUS

Gramatyka
  • Formyintellectivus, intellectivum, intellectiva
  • Etymologiałacina starożytna
  • Odmiana -a, -um -i -ae
  • Część mowyprzymiotnikprzymiotnikrzeczownikrzeczownik
  • Rodzajnijakiżeński
Znaczenia
  • I. phil.
    • A. rozumny, intelektualny, obdarzony intelektem
    • B. władza duszy, która rozumuje, obdarzonej intelektem
  • II. zrozumienie, objaśnienie

Pełne hasło

INTELLECTIVUS, -a, -um
  • F.
  • Th. (rec.),
  • Bl.
  • B.
  • L.
  • Ha.
  • K.
I. phil.
A. adi. rozumny, intelektualny, obdarzony intelektem; intellectualis, ad intellectum pertinens, intellectu praeditus
VITELO OpM p. 32 : eius hominis cognitio i-a semper est cum sensu.
Id. Persp. p. 127 : res corporeae inferiores ... uirtutem participant ... sicut et in alio substantiarum i-arum ordine ... fieri ... perspexisti.
MatFil II p. 24 (a. 1413) : propositionum, quae immediate vel saltem per se ex experientia sensitiva vel i-a noscuntur.
Ita vulgo.
Dicitur v. gr. de
actu (additur simplex : BYSTRZ. Log. fol. c Vb) , actu intellectus (opp. abstractivus : STOB. Intr. fol. a 4b) , agente (syn. cognitivum et intellectuale : ExPhys fol. h IIIb) , anima ( NIC. BŁ. Serm. II p. 128 et saepissime, opp. vegetativa ib. I p. 71, et saepius; sensitiva : GŁOG. Anim. fol. Η VIIIb et saepius), appetitu ( ExPhys fol. 1 IIa) , disciplina ( GŁOG. Anal. fol. Va et saepius), doctrina ( ib. et saepius), experientia ( ), forma ( AEG. Th. fol. A Ib) , memoria ( GŁOG. Anim. fol. U IIIb ; ;opp. sensitiva : STOB. Parv. fol. H Vb) , notitia (opp. sensitiva : BYSTRZ. AnalPost fol. a IIb et saepius), parte animae ( GŁOG. Anim. fol. b IIa) , potentia ( NIC. BŁ. Serm. II p. 6 ; ;syn. cognitiva id. Tract. fol. a Va et saepius), principio ( GOST. Th. fol. f IVa et saepius), processu ( AEG. Th. fol. A Ib) , substantia ( supra 27 et saepius ; additur ; per essentiam : GOST. Th. fol. c VI Ib) , vi ( GŁOG. Anim. fol. I IVb et saepius), virtute ( AEG. Th. fol. A Ib et saepius), vita (opp. vegetativa, sensitiva, secundum locum motiva : SŁUP. MixEl p. 165 et saepius). Occ. (de homine) myślący, powodujący się intelektem; qui intellectu ducitur
KomPolit p. 206 (a. 1501) : valent ad bellum homines septentrionales ... quia animosi sunt, licet non i-i (alluditur ad Arist. Pol. 7.7.1327b 24 διανοίας ἐνδεέστερα[]).
N. constr. sq. gen.
GŁOG. Anim. fol. E Ib : in prima operatione, que est simplitium i-a.
B. subst. intellectivum,, -i n. władza duszy, która rozumuje, obdarzonej intelektem; animae vis quae intellegit, i. q. anima intellectiva
GŁOG. Anim. fol. L IIb : quinque sunt genera potentiarum anime, scilicet vegetatiuum, sensitiuum, appetitiuum, secundum locum motiuum et i-um.
Ib. fol. Η VIIIb : separatur autem ... i-um ab ... sensitiuo et vegetatiuo, sicut perpetuum a corruptibili.
Ib. fol. C IIb : i-um ... de parte anime, qua sapit et intelligit.
Ita saepius. Huc quodammodo pertinet
ib. fol. G Ib : commentator ... Auerrois dixit ... esse vnum i-um in omnibus ... vnde et dixit i-um esse infimam intelligentiarum.
N.
modus et esse intellectivi :
GOST. Th. fol. e VIIb : constat quod anima est in ipso intellectu per modum et esse i-i, non per modum anime; et econtra i-um in anima non est per modum i-i, sed per modum anime.
II. (singulare) subst. intellectiva,, -ae f. zrozumienie, objaśnienie; explicatio, illustratio, interpretatio
ArLit III p. 111 (saec. XV) : breviloquium de i-a Sacre Scripture et de fide Cristiana.
Tło: rękopis Rps 3007 III (XV wiek), Źródło: polona.pl
ISSN 2300-5742, 2 / 2014 (1 VI 2014 r.)