Ogólne
Pełne hasło
Więcej

INCUTIO

Gramatyka
  • Formyincutio, incucio, incuttio
  • Etymologiałacina starożytna
  • Odmiana -ere, -ssi, -ssum
Znaczenia
  • I. propr.
    • 1. wbić, umocować
    • 2. + vulnus, pugnumzadać (ranę), uderzyć (pięścią)
    • 3. rzucać, miotać
    • 4. uderzać o coś
  • II. transl.
    • 1.
      • a. wzniecać, wywoływać, powodować
      • b. miotać (groźby)
    • 2. wtrącać (słowa)
    • 3. przekazać

Pełne hasło

INCUTIO s. INCUCIO s. INCUTTIO, -ere, -ssi, -ssum
  • F.
  • Th.
  • Bl.
  • S.
  • A.
[inf. perf. act. incudisse: FormJ p. 88 : letalia wlnera incudisse.]
I. propr. et meton.
1. wbić, umocować; infigere, impingere, defigere
PommUrk I p. 417 (a. 1251) : stipes ferreus prope paludem i-ssus habetur.
KodWp I p. 258 (a. 1251) : apud quam quercum stipes ferreus est i-ssus.
PEREGR. fol. t VIb : clavum in dextram i-ssit malleo ferreo.
Ita saepius.
Syn.
infigere ( KodWp V p: 449, a. 1427). In imagine
CodSil X p. 81 (a. 1317) : volumus simpliciter, quod nullus homagialium ... quadrupeda venandi ... habeat facultatem, sed dominium hoc i-ssum monasterio permaneat.
2. vulnus, pugnum zadać (ranę), uderzyć (pięścią); inferre. Additur violenter ( StPPP VIII p. 972, a. 1400) .
Item in imagine
DŁUG. Hist. IV p. 466 : interim et aliud vulnus cruentum quidem et gravissimum regno Poloniae i-ssum ... est.
3. rzucać, miotać; iacere (iacula).
4. uderzać o coś; allidere.
II. transl.
1.
a. wzniecać, wywoływać, powodować; commovere, efficere, provocare, praec. formidinem, horrorem, malum sim., item iniuriam; necessitatem ( CALLIM. in Tom. I app. p. 11, a. 1448) , pudorem ( DŁUG. Op. p. 28 ) , turpitudinem ( KlQu p. 31, a. 1449).
b. miotać (groźby); iactare (minas).
2. wtrącać (słowa); immiscere, intericere (verba) CRIC. in
Tom. II p. 273 (a. 1513) : de episcopatu tamen, quoties i-ssi aliquid, semper subticebant.
3. przekazać; tradere
TPaw IV p. 737 (a. 1399) : Wirzchoslaus ... iure aquisiuit quatuor marcas super Laurencium ... et illas pecunias ... Laurentius pro Wirzchoslao debet soluere Zauissio ... sed non habet ipsas i-re ad hereditatem Wirzchoslai.
Constr. ad
I—II: a. sq. dat. b. sq. ad c. sq. apud d. sq. in c. acc. e. sq. in c. abl.
KodMp IV p. 233 (a. 1426) : columnam quercinam ... in fluuio ... i-ssam inter Wlochy et inter Koprzyvnica.
f. sq. prope g. sq. sub:
RachWaw p. 435 (a. 1565) : palos i-ntes sub sepe post murum.
Tło: rękopis Rps 3007 III (XV wiek), Źródło: polona.pl
ISSN 2300-5742, 2 / 2014 (1 VI 2014 r.)