- F.
- Th.
- S.
- Dc.
- NGl.
- B.
- A.
- H.
- Ha.
- N.
- K.
CodPom I p. 611 (a. 1240) : quem mansum priori in Dargun ad liberos comparandos, reficiendos seu quomodolibet alio instaurandos ... perpetuo contulimus.generis n. (nom. -acc. sg. librum):
KsgKaz p. 476 (a. 1399) : remansit ... I librum in asseribus et cum alba tectura coopertum.
KsgMaz II p. 56 (a. 1424) : sicud librum docet super 1/2 porcione.
KsgRWar I p. 524 (a. 1526) : petiit ... quittacionem ... in librum presens inseri et inscribi.generis incerti
KsgMaz II p. 226 (a. 1426) : iuxta librum terrestre Wischegradiense.
AGZ XIV p. 199 (a. 1446) : ad librum terrestre sibi inscriberem (nisi utroque loco leg. terrestrem; ita saepius ).]
I.
1.
łyko; corticis pars
interior (gram.
saec.
XVI).
2.
księga, książka (jako jednostka biblioteczna);
codex.
Simili sensu
volumen librorum
(
AKapSąd III
p. 139 (a.
1509)
:
certum volumen librorum, quod continet in se certam cronicam
),
item liber in uno volumine (
KodKKr II
p. 73,
a. 1379).
Indicatur species externa impressus (
AKapSąd III
p. 372, a.
1481
et saepius), introligatus (in asseribus:
ŹrWaw I
p. 73, a.
1483)
,
in asseribus et cum alba tectura
coopertus
(cf.
)
rubea cute coopertus (
HumRef
p. 35, a.
1451)
.
II.
1.
księga, książka, dzieło;
opus scriptum.
Dicitur vulgariter
in toto scriptus (
HumRef
p. 35,
a. 1451),
item
mixtus de Polonico et Latino (
ib.
).
Indicatur materia
a.
inscriptione operis apposita
KodKKr II p. 73 (a. 1379) : 1-er missale.b. sq. gen., v. gr. Bibliae (sacrae AKapSąd II p. 565, a. 1450) , antiphonarii ( ŹrWaw I p. 48, a. 1476) , artis alchimiae ( AKapSąd II p. 665, a. 1491) , decreti ( StPPP II p. 482, a. 1441 ; decretorum: DŁUG. LibBen I p. 157 ; ;item decretalium: AKapSąd III p. 101, a. 1503) , fundationis (claustri: KsgHenr p. 1 ) , iuris ( AKapSąd II p. 38, a. 1418) , theologiae ( ib. ), tabulaturae (pro organo: CracImpr p. 119, a. 1526) cett.
N.
locut.
α. improbatae lectionis (haereticorum:
ConcPol X
p. 622, a.
1592).
β.
vitae
(e
Vlg.
Apoc. 20,12
KodMp II
p. 1, a.
1153
et saepius). Explicant
MARTIN. OP. Marg. fol. p IIa : scriptura, qua quis scribitur in l-o vite, fit secundum presentem iusticiam vel prescientiam.
NIC. BŁ. Serm. I p. 32 : per 1-um ... vitae intelligit s. Augustinus quandam virtutem diuinam, per quam vnicuique sua facta ostendentur.Ceteras significationes theologicas affert
WROCŁ. EpitConcl fol. z Ia : I-er vite, in quo scribuntur homines charitatem habentes, dicitur tribus modis: primo dicitur exemplar vite et sic noticia Dei dicitur 1-er vite ... secundo dicitur exemplum vite et talis est Filius Dei secundum humanitatem ... tercio dicitur signum vite et sic Sacra Scriptura dicitur I-er vite.c. sq. de. d. sq. in c. abl.
HumRef p. 40 (a. 1449) : 1-os in artibus et poesi.
ŹrWaw II p. 164 (a. 1514) : certi 1-i in medicinis.e. sq. adi. , v. gr. theologicalis ( PARK. p. 24 ; ;simili sensu divinus: AnnMP p. 30, a. 1253) , nigromanticus ( AKapSąd III p. 101, a. 1504) , scholasticus ( ib. p. 359, a. 1471 et saepius), cett.
Praec.
ecclesiasticus (ecclesiae)
et
abs. : księga kościelna;
qui ad Dei cultum spectat
(
StSyn III
p. 17
;
ŹrWaw I
p. 16, a.
1460
;et saepius).
Distinguitur
cantualis (
CodSil IX
p. 252, a.
1386
et saepius),choralis (
ib.
), doctrinalis (
ArHist V
p. 388,
a. 1529)
, gradualis (
DokKKr I
p. 183, a.
1391
et saepius), horarius (
GLb
p. 57
)
, lectionalis (
CodSil IX
p. 252, a.
1386
et saepius; lectionarius:
InwKKr
p. 111
)
, legendarius (
ib.
), missalis (
DokKKr I
p. 183, a.
1391
et saepius), passionalis (
AKapSąd II
p. 442, a.
1475)
, poenitentialis (
MARTIN. OP. Chr.
p. 277
)
, pontificalis (
AKap Sąd III
p. 172, a.
1513
et saepius), roralis (
CodSil IX
p. 247, a.
1360)
, sacramentalis (
AKap Sąd III
p. 139, a.
1509
et saepius), sermocinalis
(
ib.
p. 91, a.
1502)
, viaticus (
DokKKr I
p. 183,
a. 1391
et saepius) cett.,
cf.
s. v. v.
2.
księga jako część dzieła;
operis scripti pars.
Dicitur
parcialis (
KomPolit
p. 189, a.
1410
et saepius;
opp.
totalis:
LibProm p. IV, a. 1404)
.
3.
księga, rejestr, inwentarz; inventarium, index.
Additur inventarius (
MIECH. Chr.
p. 343
).
Indicatur
argumentum
sq.
gen.
,v.
gr. conclusionum (studii generalis Cracoviensis
Concl.
p. 171, a.
1526
et saepius), distributae (
RachJag
p. 48, a.
1393)
, frumentorum (
ib.
p. 8, a.
1388)
, iurium (seu statuta
terrestria:
AGZ XII
p. 206, a.
1451)
, proventuum (ecclesiae:
MIECH. Chr.
p. 343
)
, rationis (
StPPP VIII
p. 654, a.
1399
; item rationalis:
AKapSąd I
p. 438, a.
1461)
, thesauri (
IurMas III
p. 272, a.
1453),
cett.
III.
iur.
t. t. księga sądowa;
commentarii iudiciales
KodWp III p. 92 (a. 1357) : quilibet Iudeorum ... potest accomodare ... peccunias ... nobilibus nostris terrigenis ... et illas ipsorum peccunias firmare 1-is terrestribus, castrensibus, civilibus, pretorialibus et scabinorum.
KsgKaz p. 24 (a. 1370) : scabini huiusmodi causam per notarium civitatis inquiri fecerunt l-o civitatis.Ita vulgo saec. XIV—XVI.
Dicitur
iudicii (iuris:
StPPP VIII
p. 278, a.
1388
;
ArPrawn X
p. 85,
a. 1400
et saepius; item iudicialis:
StPPP VIII
p. 974, a.
1400
et saepius), iudicis (
ib.
p. 509,
a. 1398),
praeterea actorum (actuum:
APozn I
p. 430, a.
1470
et saepius; actionum:
OSTR.
p. 126
)
, causarum (castrensium:
AGZ XIV
p. 6,
a. 1440)
, processus iudiciarii (
CRIC.
p. 82
)
, (astitionis) terminorum
(
StPPP II
p. 151, a.
1403
et saepius) .
Distinguitur (respicitur iudicium)
castrensis (cf.
et saepius
; castri:
StPPP VIII
p. 479, a.
1398)
, civilis (cf.
et saepius
;civitatis:
KsgKaz
p. 24, a.
1370
et saepius),colloquialis (
KodMp IV
p. 219, a.
1425
et saepius),districtualis (
AKapSąd I
p. 648, a.
1521)
, praetorialis (
IusPol
p. 14, a.
1264).
Additur adi. loci, v. gr.
Becensis (
StPPP VIII
p. 977, a.
1400)
, Cracoviensis (
ib.
p. 974, a.
1400)
, Makoviensis (
AKapSąd III
p. 161, a.
1512)
, Nurensis (
ib.
p. 151, a.
1511)
, Sandeczensis (
StPPP VIII
p. 789, a.
1400),
cett., item terrae Lanciciensis (
KodWp V
p. 531, a.
1433).
(respicitur iudex)
advocatorum (
AGZ XV
p. 234, a.
1486)
, scabinorum (
IusPol
p. 14, a.
1264)
, camerariorum (
ib.XII
p. 302, a.
1465)
, capitaneatus (
Tom. V
p. 135, a.
1520)
, iudicis castrensis (
StPPP VIII
p. 509, a.
1398)
, palatini (
ib.
p. 410, a.
1397)
, regalis (provincialis
iuris supremi:
ArPrawn X
p. 187, a.
1406
; item in curia regis:
StPPP II
p. 584, a.
1449).
(respicitur argumentum)
condemnationum (
AGZ XVI ,
p. 363, a.
1505)
, testium (
StPPP VIII
p. 1, a.
1374
et saepius),peremptorius (i. quo termini
iudicii peremptorii conscripti
continentur
AGZ XIV
p. 388, a.
1453)
.
N.
niger
explicat
ArPrawn VII p. 239 (a. 1566) : confessiones tortorum in quaestionibus coram magistratu expressae ... in acta, quae ... vulgo niger 1-er appellantur, relatae.
Iuncturae verbales notabiliores
a.
de partibus in
iudicio
α. liber (aliquem) (ad)iuvat (in
recursiva
et
abs.
,
cf.
); simili sensu
relevat (
StPPP VIII
p. 783, a.
1399
et saepius),supportat (
ib.
p. 907, a.
1400)
; opp. condemnat (
ib.
p. 287, a.
1388),
item (sensu neutrali) docet super aliqua re, cf.
; loquitur (
AKap Sąd III
p. 151, a.
1511).
β. ad librum aliquem (con)citare (cf.
atque 825,1 sqq.
), item remittere (
AKapSąd II
p. 87, a.
1433)
.
γ. ad librum (pro corylo, per
corylum) (se) recipere (
StPPP VIII
p. 107, a.
1384
et saepius;pro aliqua re
ib.
p. 373, a.
1394,
cf.
supra II 1380,43
sqq.; item aliquid recipere
ib.
p. 57,
a. 1382
; etiam ad librum receptio
ib.
p. 383,
a. 1397)
; simili sensu recurrere (
ib.
p. 536, a.
1398
et
saepius; etiam ad librum vel
libri recursiva
ib.
p. 546, a.
1398
;
ib.
p. 590, a.
1398
et saepius),se trahere (
ib.
p. 127, a.
1384
; cum aliquo pro aliqua re
ib.
p. 952, a.
1400)
, terminum habere (pro «wstecz»
ib.
p. 389, a.
1397
et saepius
ib.
), etiam de libro interrogare (
ib.
p. 6, a.
1376)
.
δ. ad (in) librum (vel
libro) aliquid (aliquem) inducere (cf.
); simili sensu
inscribere (cf.
;conscribere
); opp.
de (e) libro describere (cf.
) de libro (de poenis libri) delere (cf.
), item
a poena expedire (cf.
).
ε. per libros probare (
StPPP VI 11
p. 144, a.
1385)
.
ζ. in libro esse (
ib.
p. 168, a.
1385).
b.
de iudice
librum aperire (cf.
; item
libri apertio ib.
597,46 sqq.); simili sensu ponere
(
AGZ XVI
p. 233, a.
1491
; etiam libri positio
ib. XV
p. 282, a.
1491)
.
IV.
funt; confunditur c. voce librae
TPaw I p. 108 (a. 1504) : viginti quinque 1-os sinsiberi.
RachWaw p. 17 (a. 1508) : sex 1-os auripressi emi ... quemlibet 1-um tribus et medio florenis mercando.Ita saepius ib.