Ogólne
Pełne hasło
Więcej

GENITURA

Gramatyka
  • Formygenitura
  • Etymologiałacina starożytna
  • Odmiana -ae
  • Część mowyrzeczownik
  • Rodzajżeński
Znaczenia
  • I. ortus, nativitas
  • II. linea generationis, origo
    • a. i. q. gradus consanguinitatis
    • b. maiores
    • c. + infamia (macula) geniturae nobilis alicuius origo improbata

Pełne hasło

GENITURA, -ae f.
  • F.
  • Th.
  • Bl.
  • S.
  • Dc.
  • B.
  • N.
  • L.
  • K.
I. narodziny, narodzenie, przyjście na świat; ortus, nativitas
KodWp II p. 174 (a. 1299) : datum ... in Gnezdna... sub anno g-ae Domini MCCXCIX.
DŁUG. Hist. II p. 40 (= 111 p. 52 ed. nov. ): Henricus, germanus illorum Wladislai, Boleslai, Myeczslai in g-ae ordine quartus.
WAPOW. Chr. p. 61 : Casimirus natorum quintus ... Fridericus ... cardinalis g-e ordine sextus.
N.
ordo geniturae kolejność dziedziczenia; successio hereditatis
AUnii p. 64 (a. 1413) : volentes ... terras, quas semper... hactenus habuimus ... a progenitoribus nostris et ordine g-ae ... esse unitas.
Ib. p. 53 (a. 1413) : ut exnunc ... armis et clenodijs ... nostris ... in vim verae caritatis et fraternae unionis valeant utifrui, gaudere et potiri, ac si ipsa a suis progenitoribus ordine g-ae suscepissent.
Huc accedunt etiam
SprawWęg p. 16 (a. 1370) : regnum Polonie, cuius successio iure g-e in nos tamquam verum heredem devolvi ... debebat.
*CodEp I p. 92 (a. 1438) : cuius g-ae titulo ad sceptrum et coronam ... regni Bohemiae celebriter est assumptus.
Occ. horoskop; fatum per sidera praedictum (semel saec. XVI).
II. rodowód, genealogia, pochodzenie; linea generationis, origo
KrMU p. 91, 80 (ca a. 1420) : nobilis g-a ... nam ipse in suis armis dicitur deferre duas cruces.
CodVit p. 749 (a. 1427) : vos ... alta condicio extollit g-e et preter sedem dignitatis concesse honoris nativi ex stirpe regia culmen illustravit.
StPPP VII p. 415 (a. 1460) : post awam suam nobilem monstrauit g-am et ius obtinuit militale.
Ita saepius usque ad saec. XV in. Interdum
a. stopień pokrewieństwa; i. q. gradus consanguinitatis
StPPP IX p. 91 (a. 1470) : sunt procreati recta numeracione incipiendo ab awo et vetula vsque ad wltimam Annam et ... Anna non fuit Rogale remocior, nisi in tercia geneloya seu g-a (cf. ib. p. 83, a. 1469 : in tercia linea consanguinitatis ).
b. przodkowie; maiores
AAlex p. 77 (a. 1502) : dignetur vestra maiestas ... ... utriusque dominii ... habere rationem ... et regnum g-ae suae in iustitia et aequitate conservare.
c. infamia (macula) geniturae tzw. nagana szlachectwa; nobilis alicuius origo improbata
AKap Sąd II p. 508 (a. 1438) : super infamiis g-e ... Andrea nobilis ... verba fecit etc.
StPPP VII p. 511 (a. 1478) : omnemque g-e maculam penitus abolere.
Ib. p. 558 (a. 1498) : omnemque g-e maculam et defectum cassandi, annulandi ... et abolendi.
Tło: rękopis Rps 3007 III (XV wiek), Źródło: polona.pl
ISSN 2300-5742, 2 / 2014 (1 VI 2014 r.)