- F.
- Th.
- Bl.
- S.
- Dc.
- A.
- W.
- H.
piąty; qui quartum
sequitur.
Notabiliora quaedam:
1.
iuncturae potiores
a.
quintus decimus (quintusdecimus)
piętnasty;
quindecimus.
b.
quintus dimidius (quintusdimidius), quintus medius (quintusmedius, medius quintus)
e
Pol.
półpięta
cztery i
pół; quattuor et semis
PomnLw I p. 63 (a. 1386) : de obligacione ... q-i dimidii lapidis crudi serici(ita saepius).
DokPaul I p. 54 (a. 1388) : allodium ... cum q-o medio mansis et quatuordecim ortulanis(ita saepius).
c.
nudius quintus
przed czterema dniami;
ante quattuor dies.
2.
praec.
dicitur
a.
quintus casus
(sc.
vocativus)
MassaGr v. 35 : ‘o’ ... excipias, quo q-um regere debes.
Ib. v. 40 : dat personalis q-us casum sibi quartum etc.
b. quinta essentia
α.
tzw. piąty, najdoskonalszy żywioł (według
Arystotelesa); (secundum Aristotelem) rerum principium
perfectis
simum (post quattuor
elementa, quae sunt aer, ignis, aqua, terra)
HESSE Matth. II p. 21 : stellarum substantia est materia caelestis et q-ae essentiae.
ADAM p. 280 : amplectetur corpus spiritum et spiritus penetrabit in corpus ... et resultabit ex eis una substantia temperatissima, penetrativa, ingressiva, alterativa ... in quam substantiam ... sive ... essentiam q-am, non habebit peramplius aliquod elementorum impressionem.
β.
spirytus; liquor
acrior,
cf.
supra III 1202
c. quintus dies.
d.
feria quinta
czwartek;
dies
Iovis.
Glossa
Pol.
RotKal p. 443 (a. 1427) : feria q-a ... «we czwartek».
e. quinta pars.
f.
quinta potestas syllogismi
piąta spośród sześciu właściwości sylogizmu;
sc.
inter sex syllogismorum
potestates (cf.
supra 849, 32 sqq.
BYSTRZ. AnalPr fol. m Ia : philosophus determinat de q-a potestate syllogismorum, que est syllogisare per impossibile (cf. supra 849, 32 sqq. ).
WROCŁ. Dial. fol. H Ia : q-a potestas syllogismi est per impossibile silogisare.
g.
tonus:
SZYDL. p. 46 : de numero tonorum imparium, qui sunt quatuor: scilicet primus, tercius, q-us et septimus.
Ib. p. 47 : q-us tonus vocatur Lidius.Ita saepius.
3.
locut.
quinti anni est alicuius rei
minęło pięć lat od czegoś; quinque anni ab aliqua re
praeterierunt
KsgGrWp II p. 306 (a. 1399) : dixit Vissach q-i quod anni sit istius empcionis, que domina respondit: sunt decem anni.
II.
subst.
quinta,,
-ae
f.
jedna piąta (całości);
una ex quinque alicuius rei partibus.
Praec.
1.
piąta część dochodów płacona papieżowi przez
duchownych;
quinta pars redituum papae a clero solvi solita
MPH II p. 805 (a. 1248) : Godefredus legatus papae q-am exegit a clero de redditibus ecclesiarum [(cf.] DŁUG. in CatEpCr p. 173).
2.
med. gorączka
powracająca co pięć dni; febris
quae quinto quoque die
contingit
THOM. Med. p. 461 : michi retulit ... quidam se vidisse nonam et nos q-am multociens vidimus.Cf. QUINTANUS.
3.
mus.
t.t. interwał muzyczny, tzw.
kwinta; intervallum mus. , quod diapente vocatur
SZYDL. p. 31 : dyapente ... est saltus de una voce in q-am dulciter et iocunde sonans ... quasi modus faciens saltum ab una voce in q-am, nam a qualibet voce in q-am saliendo iit dyapenthe.
Ib. p. 34 : si ... fit in q-a, illa resonancia semper est dulcis et vocatur Greco nomine dyapenthe.Ita saepissime.
III.
adv.
quinto
po piąte;
quinto loco.