- F.
- Th.
- Bl.
- S.
- Dc.
- B.
- L.
- A.
- N.
- K.
- O.
[
3.pl.
ind.
praes,
act.
proieciunt :
PEREGR. Serm.
p. 498
:
ad sarmenta concurrunt et in ignem proieciunt.
3.
sg.
ind.
impf.
act.
proieciebat:
KsgZKal
p. 35 (a.
1401)
:
proieciebat super domum ipsius.
3.
sg.
ind.
perf.
act.
proecit,
cf.
infra 1199,9 et 10 et
KsgWójtKr
p. 13 (a.
1442)
:
proecit lapidibus super
domum.
Ib.
p. 54 (a.
1442)
:
proecit eum super
terram.
inf.
praes.
proiecere:
KsgWójtKr
p. 30 (a.
1442)
:
dixit, quod deberent eam proiecere de domo.
proecere
ib.
p. 48 (a.
1442)
:
mandavit filiam proecere
luto ad celarium.
inf. perf. loco
inf. praes.
KsgKaz
p. 248 (a.
1390)
:
in ponte ... mulierem
volebat in Wislam proiecisse, sed ipsa se sustinuit.
pass.
pro
act.
DŁUG. Hist. IV
p. 657
:
saepius ... proiectae fuerant
contra illud castrum
machinae
.]
I.
A.
1.
act.
rzucać przed siebie, miotać, ciskać;
iacere,
iactare.
Glossa
Pol.
RFil XXIV p. 359 (saec. XV med.) : alia membra in locum p-ns «wszruczycz», alia in campanum p-i mandauit.
Praec.
a.
humores corporis
(lacrimas, sanguinem, urinam
sim.) wylewać, wydalać,
wyrzucać z
siebie; emittere, eicere,
profundere.
N. de
abortu
NieznPrChełm p. 260 : ipsam mulierem gravidam ... percussit ita, quod ex eius offensione puerum mortuum p-cit.
b.
oculos, visum
kierować wzrok;
i.q.
conicere, convertere
VITELO Persp.(U) II p. 269 : si aspiciens visum perpendiculariter p-erit super medium numismatis eqs.
PEREGR. Serm. p. 278 : ut illos oculos non p-as ad vanitatem seu ad illicita.
c.
retia
zarzucać sieci?
mittere, ponere?
PommUrk II p. 514 (a. 1283) : debent habere libertatem piscandi ... cum paruis retibus atque hamis, hoc excluso, quod «garneruse» in stagno Damb non debent p-i ad piscandum.
d.
sortes
rzucać losy;
mittere, conicere
KsgŁawKr p. 142 (a. 1376) : recognoverunt ... talem divisionem cum sorte p-ta effecisse.
ZapSądWp p. 22 (a. 1400) : venite uel p-ite taseres uel «lossy».
KsgZPozn p. 244 (a. 1403) : debent ex utraque parte p-re sortem wlgariter ... «lossi», et cui sors dederit, hic possidebit.
StPPP II p. 530 (a. 1443) : voluit probare, quia p-cit sortem «lossi».
Item intrans. sq. abl.
(et
pro)
APozn I p. 147 (a. 1449) : submisit se ... non p-re nec locare alias «wirzuczacz ny szadzicz» tasseribus pro pecuniis.
e.
umbram
rzucać cień;
i.q.
facere, iacere
VITELO Persp.(U) II p. 244 : eadem altitudo corporis umbrosi ex lumine bassiori longiorem p-it umbram, quam ex lumine altiori.
Ib. p. 245 : omnia corpora densa non dyafana in partem luminoso corpori aversam umbram p-unt.Cf. PROIECTIO II b.
f.
geom.
t.t. rzutować bryłę na płaszczyznę; sphaeram in superficie plana delineare
MARTIN.
in
InstrAstr p. 89 : spera visualiter in planum p-ta est.
ALBERT. p. 19 : ipsae sphaerae in sua natura dispositae ad planum dupliciter p-i possunt etc.Ita saepius. Cf. PROIECTIO II 2.
2.
refl.
et pass.
(praec.
sq.
in
c.
acc. )
rzucać się, szybko
przystępować do czegoś, pędzić;
ruere, proripere, se
conicere.
N.
super aliquem
napadać na kogoś;
vi irruere
AGZ XIV p. 216 (a. 1446) : homines ... p-ti sunt super ipsum Dlotho et intulerunt sibi violenter ... vulnus.
3.
transl.
a.
in ruinam
et
abs. rozrzucać, niszczyć; disicere, destruere,
delere
AConst p. 180 (a. 1285) : audivimus etiam de decimis fraudandis et de manipulis p-ndis ... quod ... pati nolumus.
KodLit p. 119 (a. 1410) : quedam castra ... in ruinam p-erunt Cruciferi.
AGZ XIV p. 97 (a. 1443) : pro ponte p-to ... Nicolao violenter in fluvio Bobrka.
b.
aliquid
(praec.
sollicitudinem) in (super) aliquem
(e
Vlg.
1 Petr. 5)
przerzucać na kogoś, zwalać; conicere, conferre
MARTIN. OP. Serm. p. 281 nlb. : securus in Eum omnem solicitudinem meam p-o (cf. NIC. BŁ. Serm. I p. 15 et DŁUG. Hist. IV p. 534).
NIC. BŁ. Serm. III p. 65 : Dei ... qui sortem suae commonitionis super nos p-it.
B.
1.
intrans.
strzelać, miotać pociski; tela
mittere, iaculari
Lites (Ch) I p. 30 (a. 1320) : cum quatuor machinis p-bant ad castrum bene quatuor septimanis.
Ib. p. 38 : cum machinis p-bant super ipsa castra.Ita saepius. 2. aliquem (cum) aliqua re obrzucać kogoś czymś, rzucać coś na kogoś; aliquem telis petere, obruere
MARTIN. OP. Chr. p. 35 : quasi furiosa Hecuba Graecos mordet et p-it lapidibus.
CodSil V p. 98 (a. 1340) : quendam conversorum cum quadam bipenni ... in fronte p-ecit et modicum sibi vulnus inflixit.
KsgWójtKr p. 47 (a. 1422) : iurabit ... quod eum non p-ecit cum latere.
Ib. p. 51(a. 1442) : eam p-ecit cum cantero ad faciem.Ita saepe.
N.
locut.
prout (sicut) possit (homo) lapide (securi) proicere :
AGZ XV p. 119 (a. 1471) : admisit ... piscatoribus sub aggeribus piscinarum piscari tam longe et remote, sicut homo possit securri p-re.
Ib. p. 148 (a. 1472) : piscinam ... et inferius piscine, prout lapide poterit p-re, alias «zaczysznacz» ... vendidit.
II.
1.
propr. rzucać w
dół, strącać\zrzucać na ziemię,
przewracać; deicere, deorsum
iacere.
N.
vultum in terram
padać na twarz; se
prosternere
MARTIN. OP. Chr. p. 291 : vultum in terram p-ns, vt pro peccatis suis Dominum exoraret.
2.
transl.
lekceważyć, gardzić;
spernere, contemnere.
Praec.
in locut.
post tergum,
item eodem sensu
ad (in) tergum :
KodPol II p. 242 (a. 1329) : ut omnes Cruciferi ... Dei timorem ad oculos reuocent, quem ad tergum obstinata sevicia p-erunt.
AAlex p. 321 (a. 1503) : quilibet ... cupit esse locuplex rege et republica in tergum p-ta.
III.
A.
wyrzucać, wyganiać, odrzucać, oddalać, wypędzać;
eicere, expellere, removere.
Glossae
Pol.
AGZ XIV p. 122 (a. 1444) : eosdem ministerialis p-cit alias «vymyothal».
Ib. p. 123 (a. 1444) : datus est ... ministerialis ad p-ndum ipsos, alias «na vymyothanye».
Ib. XV p. 334 (a. 1496) : eam vir suus p-cit alias «porzvczyl».
B.
zarzucać, porzucać, niechać; omittere, desistere, neglegere.
C.
singularia
1.
podrzucać; supponere
SchlUrk p. 387 (a. 1273) : homines qui talia falsam monetam solent p-re (ed. proiscere) in domos vel in curias.
2.
zarzucać, stawiać zarzuty; obicere, crimini dare
APozn I p. 60 (a. 1440) : partes ... silencium habere debent et una pars alteri talia in facie nec alibi p-re sub penis.
3.
narysować, napisać;
scribere
ZABOR. Orth. p. 5 nlb. : littera i ... signetur virgula obliqua super eam p-ta.
Ib. p. 6 nlb. : signetur virgula pro 1 obliquo p-ta.
4.
sensu obscuro
DecrICC I p. 310 (a. 1468) : actor ... asserens sibi p-isse (i. proiectam esse?) pecuniam ... per virum eiusdem mulieris.
Constr.
ad I-III:
a.
abs.
b.
sq.
dat.
c.
sq.
ab. d.
sq.
abl.
e.
sq.
ad. f.
sq.
ante. g.
sq.
circa:
PEREGR. Serm. p. 293 : servi p-erunt eum circa agrum in viam, ut a feris et avibus comederetur.h. sq. contra :
DŁUG. Op. p. 271 : sagittam contra ancillam Christi, occisurus eam ... p-cit.
AKapSąd III p. 175 (a. 1513) : p-cit contra inducentem cum «dagą» i. Cultro.i. sq. cum :
MARTIN. OP. Serm. p. 460 nlb. : flamma ... in mari cum cipho p-ijtur.Cf. etiam et 1199,1 et saepius. j. sq. de. k. sq. extra. l. sq. in c. acc. m. sq. in c. abl. n. sq. inter:
NieznPrChełm p. 268 : nec talis sit sepeliendus, sed inter canes sit p-ndus ad devorandum.
HUSSOW. p. 21, v. 308 : manibus ... pedibusque ligatus p-itur tumidas protinus inter aquas.
AKapSąd III p. 210 (a. 1525) : p-erunt baculis, lignis hincinde inter se.o. sq. intra :
CodEp III p. 92 (a. 1456) : posuerunt ... bombardas ... ad p-ndum lapides intra civitatem.p. sq. post. q. sq. sub :
PEREGR. Serm. p. 295 : occisum p-erunt in stabulum sub fimum.
AGZ XI p. 145 (a. 1438) : p-am iudici sex scotos sub mensam.r. sq. super c. acc. s. sq. enunt. fin. c. ut :
PEREGR. Serm. p. 367 : ante feras p-tus, ut ab eis devoraretur.Cf. etiam