General
Full Entry
More

PRAEFICIO

Grammar
  • Formspraeficio, preficio
  • Etymologyancient Latin
  • Inflectional type -ere, -feci, -fectum
Meaning Outline
  • I. praeponere, praepositum facere, curae alicuius aliquid dare.
  • II.
    • 1. + praefigendi
    • 2. + praeferendi:

Pełne hasło

PRAEFICIO s. PREFICIO, -ere, -feci, -fectum
  • F.
  • Th.
  • Bl.
  • S.
  • B.
  • L.
[ 3. sg. ind. perf. act. praeficit, cf. infra 37. 3. sg. ind. perf. pass. praefactus est : DŁUG. LibBen III p. 449 : Gerardus ... in provincionalem per magistrum generalem ... praefactus est. 3. sg. con. perf. act. praeficuerit: ArPrawn VI p. 205 (a. 1554) : ubi officiis et dignitatibus praeficuerit aliquis.
]
I. powierzać (komuś) zwierzchnictwo (nad czymś), stawiać (kogoś) na czele (czegoś), wyznaczać (kogoś) (na coś, do czegoś); praeponere, praepositum facere, curae alicuius aliquid dare.
Constr.
a. sq. dat. b. sq. dupl. acc.
KodWp II p. 117 (a. 1296) : post decessum ... Premislonis ... omnes barones et nobiles ... nos ... dominum eorum perint.
KodWp VI p. 256 (a. 1369) : Janussium ... pro tanta peccuniae quantitate scultetum p-ntes.
Ita saepius. c. sq. ad :
HESSE Matth. IV p. 331 : praelati non debent eum p-re ad curam ecclesiae.
SCARB. Glor. p. 88, 15 : nec pensant ... ad quid p-ti sunt.
Ita saepissime. d. sq. in c. acc.
*KodWp I p. 330 (a. 1317) : te ... ecclesie Gneznensi p-cimus in archiepiscopum et pastorem.
KodPol I p. 738 (a. 1363) : eundem in theloneatorem dictae villae p-cimus.
Ita vulgo. e. sq. in c. abl. f. sq. post, cf. et
CALLIM. Hist. p. 14,14 : quem sibi Hungari p-erant post regis Alberti mortem.
g. sq. pro, cf. et
AKapSąd II p. 260 (a. 1469) : dominus noster ... quem divina pietas pro regimine felici subditorum regnique ... gubernacione pacifica p-cit.
Ita saepius.
N. fere i.q.
wynosić, obdarzać; efferre, afficere
PARK. p. 55 : Romanis ... consuetum erat triumphantem pro republica variis honoribus ac multis muneribus p-re.
Cf. Th. X 2, 622,61 sqq.
II. fungitur vice vocis
1. praefigendi :
AKapSąd III p. 54 (a. 1485) : episcopus p-icit eidem terminum, ut compareat (nisi leg. praefixit).
COPERN. Rv p. 298 : de p-ndis locis Mercurij.
2. praeferendi:
CodVit p. 428 (a. 1418) : pacis dulcedine delectari, quam omnibus mundi p-imus deliciis.
Tło: rękopis Rps 3007 III (XV wiek), Źródło: polona.pl
ISSN 2300-5742, 2 / 2014 (1 VI 2014 r.)