General
Full Entry
More

POTUS-2

Grammar
  • Formspotus
  • Etymologyancient Latin
  • Inflectional type -us
  • Part of Speechnoun
  • Gendermasculine
Meaning Outline
  • I. actus bibendi, potio, haustus.
  • II. potio, liquor, potulentum.
    • 1. cervisia
      • α. + fraternitatis fabrorum collegii compotatio
      • β. + dominorum ; senatus urbani compotatio?
    • 2. med. potio medicinalis.
    • 3.

Pełne hasło

2. POTUS, -us m.
  • F.
  • Th.
  • Bl.
  • S.
  • Dc.
  • B.
  • L.
  • A.
  • N.
  • O.
[ abl. sg. potuu : ZabDziej I p. 122 (a. 1492) : mercam pro potuu.]
I. picie; actus bibendi, potio, haustus. Glossa Pol.
GLcerv p. 685 : p-us est eorum, quibus viuimus, vt vini, aquae, cereuisiae, «picie».
Constr. abs. vel sq. gen. N. locut.
potus aequales wspólne picie, w czasie którego każdy po kolei sta wia kolejkę pozostałym biesiadnikom; potorum mos bibendi ita ut singuli convivae per ordinem singulis poculis omnes conviventes excipiant
KodWp II p. 396 (a. 1326) : Christi fideles ... nec thabernas ... frequentare aut ad equales p-us quenquam invitare ... presumant.
ZABOR. Tract. p. 54 : ne foveant ... christiani ... haereticos ... ad p-usque equales se obligantes et ebriosos.
Ita saepius. Cf. supra I 297,22 sqq. et VI 1118, 26 sqq.
II. meton. napój, płyn, trunek, napitek; potio, liquor, potulentum.
Praec.
1. piwo; cervisia
KodMaz(K) p. 302 (a. 1230) : brassacio p-us nostri non ponatur in ... villis episcopi.
KodMp III p. 51 (a. 1342) : tabernas ... habebunt, mensuram p-us vel medonis in eis iuxta consuetudinem terre statuendo.
THOM. Med. p. 246 : p-us ordeaceus, in quo non multum sit de humulo.
Ita vulgo.
Dicitur
decoctus ex tritico vel ex hordeo ( SSrSil XVII p. 8, a. 1506) , extraneus ( ŻupKr p. 588 ) , hordeaceus (cf. et KsgKaz p. 293, a. 1393 et saepius), martialis ( RachJag p. 149, a. 1390 et saepius), tenuis ( APozn I p. 6, a. 1434 : tenuis p-us alias «thisbyr»).
N. locut.
α. fraternitatis tzw. piwo brackie, wspólne picie piwa przez członków cechu; fabrorum collegii compotatio
DokMp VIII p. 337 (a. 1450) : nullus habeat arma, quum bibunt p-um fraternitatis.
β. dominorum wspólne picie rajców miejskich? ; senatus urbani compotatio?
KsgKaz p. 392 (a. 1397) : Schwalka traxit cultellum in p-u dominorum.
2. med. lekarstwo w płynie; potio medicinalis. Distinguitur inflativus et oppilativus ( THOM. Med. p. 237 ).
3. in imagine incorruptionis ( CantMAe I nr. 15, v. 3b, saec. XIV).
Constr.
a. abs. b. sq. gen. c. sq. ad. d. sq. contra. e. sq. ex. f. sq. in c. abl. g. sq. super c. acc.
KsgKaz p. 402 (a. 1397) : pro p-u super pratum.
Ita ib. saepius.
Tło: rękopis Rps 3007 III (XV wiek), Źródło: polona.pl
ISSN 2300-5742, 2 / 2014 (1 VI 2014 r.)