General
Full Entry
More

POSSIBILITAS

Grammar
  • Formspossibilitas
  • Etymologyancient Latin
  • Inflectional type -atis
  • Part of Speechnoun
  • Genderfeminine
Meaning Outline
  • natura rei possibilis, condicio rei quae potest fieri vel esse.
    • I. phil.
      • a. log.
      • b.
      • 2. + pro possibilitate, iuxta (secundum) possibilitatem alicuius quantum quis potest.

Pełne hasło

POSSIBILITAS, -atis f.
  • F.
  • Th.
  • Bl.
  • S.
  • Dc.
  • B.
  • L.
  • A.
  • K.
  • N.
możliwość, prawdopodobieństwo, że coś może być (nastąpić); natura rei possibilis, condicio rei quae potest fieri vel esse.
Praec.
I. phil.
a. (sensu log. )
GŁOG. Hisp. fol. 140a : p-as ... est proprietas propositionum.
BYSTRZ. Top. fol. n IIIb : differende materiales syllogismi ... veritas, falsitas, contingentia, impossibilitas, necessitas, p-as, probabilitas et notioritas.
Item
propositionis ( WROCŁ. Dial. fol. D IVb) , unionis praedicati cum subiecto ( ib. ).
b. (sensu metaphysico) entis ( WROCŁ. Dial. fol. D IVa) , essendi ( BYSTRZ. Log. fol. i IVa) , rationis naturalis ( VITELO Epist. p. 14 et saepius), rei ( GOST. Th. fol. a VIb).
Distinguitur
infinita ( HESSE Quaest. p. 681 ) , naturalis (opp. supernaturalis ib. p. 650 ) , secundum quid (opp. simpliciter dicta ib. et saepiusvel naturae ib. p. 437 ).
2. locut. α. pro possibilitate, iuxta (secundum) possibilitatem alicuius w miarę czyichś możliwości; quantum quis potest.
Eodem sensu
pro modulo possibilitatis (cf. ); possibilitatis fortitudine ( PommUrk V p. 2, a. 1311) , munere ( ib. II p. 367, a. 1278) , valore ( ArHist XII p. 333, saec. XIV) ; iuxta modum possibilitatis ( KodWp I p. 118, a. 1231) , secundum ultimum possibilitatis ( VITELO Opt. p. 396 ). Cf. POSSE III 2 POSSETENUS POSSIBILIS I B 1 β, POSSIBILITER.
Constr.
a. abs. b. sq. gen. (praec. Gerundii). c. sq. ad :
HESSE Matth. III p. 161 : p-as ad salutem.
GŁOG. Alex. II fol. b IIb : omne quod est habet p-em ad esse.
Ita saepius. Cf. Th. X 2, 109,26.
β. ad possibilitatem co najmniej? prawdopodobnie? minime? veri similiter?
AKapSąd III p. 320 (a. 1525) : straminum nunc sunt ad p-em ultra III acervi ... sunt ad minus II acervi optimi feni.
Tło: rękopis Rps 3007 III (XV wiek), Źródło: polona.pl
ISSN 2300-5742, 2 / 2014 (1 VI 2014 r.)