General
Full Entry
More

PERIURO-2

Grammar
  • Formsperiuro
  • Etymologyancient Latin
  • Inflectional type -are, -avi, -atum
Meaning Outline
  • I. iur. iureiurando coram iudice dato confirmare
    • 1. trans.
      • a. + aliquid
        • α.
        • β.
        • γ.
      • b. + aliquem (reum)
    • 2. intrans. obi.+ contra (erga) aliquem: a. pro, b. super,
  • II. obtestari

Pełne hasło

2. PER-IURO, -are, -avi, -atum
  • Bl.
  • L.
I. iur. (Pol. po-przysiąc ad litteram reddi videtur) poprzysiąc, potwierdzić przysięgą w sądzie; iureiurando coram iudice dato confirmare
1. trans.
a. aliquid :
StPPP VIII p. 308 (a. 1389) : relicta Petri ... contumax contra Iohannem ... pro tribus graniciebus quas debuit p-re.
Ib. p. 317 (a. 1389) : Machna ... II wlnera liuida p-uit.
Ib. p. 355 (a. 1390) : Andreas dampnum XX marcas ad terminos debet p-re.
KsgRachKr II p. 100 (a. 1393) : Hannus ... sartorem ... wlneraverat ... et quod id non fecisset... voluit p-re.
Glossae Pol.
ZapSądWp p. 19 (a. 1400) : Iohannes ... p-uit «poprziszankl» sedecim marcas super ... Swanthoslaum ... metsecundus.
KsgZPozn p. 325 (a. 1404) : Meczewski debet p-re wlgariter «poprzisancz» decem marcas racione dampni ... erga Petrassium ... in minoribus terminis.
Ita saepius. Additur constr.
α. sq. contra:
StPPP VIII p. 481 (a. 1398) : episcopus ... p-bit centum marcas racione census contra Clementem.
Ib. II p. 215 (a. 1416) : Michael ... IX wlnera ... contra Petrum p-uit.
β. sq. erga, cf. supra 387,51.
γ. sq. super, cf. supra 387,49.
b. aliquem (reum) :
KodWp III p. 90 (a. 1357) : si ... Christianus aliquem ex Judeis occiderit, extunc proximior Judeus occisi Judei si p-verit ipsum Christianum super rodale decem preceptorum ... tunc ... talis Christianus sic per Judeum superiuratus debet mortificari morte.
StPPP VIII p. 379 (a. 1396) : Christinus ... p-re debuit ... Pacossiumpro wlneribus.
KsgZPozn p. 29 (a. 1400) : Petrika cum suis testibus debuit ... Nicolaum iudicem ... p-re wlgariter «poprzisiancz» (ed. poprzisinicz) ... quomodo debet pecunias ... iudex solvere sibi.
Additur constr.
α. sq. in c. abl.
KsgMaz I p. 15 (a. 1402) : qui homo est p-tus wlgariter «poprziszęszon»in furticinio.
β. sq. pro, cf. supra 11.
TPaw VII p. 399 (a. 1424) : kmetho ... debet p-rc Barthossium ... in terminis proximis ... pro eo, quia etc.
Item
AKapSąd III p. 176 (a. 1513).
γ. sq. super, cf. supra 7.
δ. sq. quomodo, cf. supra 14 . Occ. in bonam partem
ZapSądWp p. 279 (a. 1406) : Stachnicowa debet p-re wlgariter «poprzisancz» suum virum ... erga Stephanum kmethonem.
2. intrans. contra (erga) aliquem:
StPPP VIII p. 250 (a. 1388) : relicta pinceme Cracouiensis p-uit contra Iohannem ... pro graniciebus.
RotKość p. 199 (a. 1412) : Petrassius ... debet mettercius p-re contra Petrum ... in terminis minoribus ... pro XXIIII marcis dampni.
RotPozn p. 284 (a. 1416) : Albertus, Bogumił... debent p-re super quinque marcas erga Bogussium.
Indicatur obi. a. sq. pro, cf. supra 28 et 30. b. sq. super, cf.
supra 32. AKapSąd III p. 179 (a. 1514) : Andreas ... occisionem negavit super qua negatione ... testes suos ... induxit et cum eisdem p-vit.
Cf. CONIURO II 997,43 sqq.
II. zaklinać się; obtestari
MonLub p. 28 (a. 1480) : mercatores ... Deum sanctosque p-ant et mentiri parum curant.
Tło: rękopis Rps 3007 III (XV wiek), Źródło: polona.pl
ISSN 2300-5742, 2 / 2014 (1 VI 2014 r.)