General
Full Entry
More

PERHIBEO

Grammar
  • Formsperhibeo, peribeo
  • Etymologyancient Latin
  • Inflectional type -ere, -bui, -bitum
Meaning Outline
  • I.
    • A. dicere, asserere, affirmare, praedicare.
    • B. iur. praestare
      • 1. + testimonium
      • 2. + iuramentum (ius iurandum)
  • II.
    • 1. confirmare
      • b. + adhibendi (habendi):
      • c. + praehibendi (adhibendi):

Pełne hasło

PERHIBEO s. PERIBEO, -ere, -bui, -bitum
  • F.
  • G.
  • Bl.
  • S.
  • A.
  • K.
  • O.
[3. pl. perf. act. perhiberunt:
PP II p. 107 (a. 1450) : super quibus sic actis ... nostre maiestati testimonium perhiberunt.
3 sg. praes. pass. perhibitur:
PH XII p. 307 (a. 1550) : perhibitur iusiurandum oratoribus ducis in haec verba conceptum.
part. perf. pass. perhabitus:
KodKKr II p. 300 (a. 1405) : non compulsus, nec coactus, sed de ... voluntate sua iugiter perhabita ... marcas ... viro ... obligauit se ... soluturum.]
I.
A. mówić, utrzymywać, twierdzić, głosić; dicere, asserere, affirmare, praedicare.
Constr.
a. sq. acc. (c. inf. ). b. sq. nom. c. inf.
B. iur. składać; praestare
1. testimonium (praec. in iudicio). Glossae Pol.
RFil XXIV p. 70 (saec. XV in.) : testimonium p-uit «vidal».
AGZ XI p. 55 (a. 1430) : ut testimonium p-rent alias «ludzilibi» connotatis kmethonibus alias «mązow»ad testimonium p-ndum, utrum etc.
Ib. XV p. 58 (a. 1466) : testes testimonium pro eadem violencia iuramento ... p-erunt alias «przewyedly».
Iuncturae selectae:
testimonium veritati (e Vlg. Ioan. 5,33 CodPom I p. 787, a. 1248 et saepissime), veritatis ( KodMp I p. 130, a. 1285 et saepe), falsum ( DŁUG. Op. p. 117) , fidele rei gestae ( AKapSąd II p. 7, a. 1412) , adversitatis (adversariorum super aliquem: RHum XXVII 3, p. 89 et 90, saec. XIV ex.) , regale pro veritate et iustitia ( KodMp IV p. 346, a. 1440) .
N. locut.
cum bono testimonio perhibente złożył zeznanie? bonum testimonium perhibuit, testatus est?
PP III p. 46 (a. 1435) : veniens ad iudicium ... cum bono testimonio p-nte, quia tenetur duobus pueris ... duas sexagenas.
Constr.
a. sq. dat. supra 16 et saepius.
N. dat. personae
supra 372,33. b. sq. abl.
Lites I p. 30 (a. 1320) : interrogatus an odio ... p-at testimonium.
c. sq. cum :
DokMp IV p. 118 (a. 1360) : testimonium veritatis p-ntes cum sseptem scabinis.
StPPP VIII p. 968 (a. 1400) : cum sacerdote habet p-re testimonium.
d. sq. de:
MATTH. Lect. II p. 41 : testimonia tua, id est, quae de te p-ent (cf. Vlg. Ioan. 5,31 ).
e. sq. in c. abl.
PommUrk II p. 140 (a. 1266) : in vestra ciuitate testimonium p-bunt.
*KodWp III p. 262 (a. 1365) : in hac parte p-ndo testimonium veritati.
Ib. VI p. 327 (a. 1382) : citatus ... ad deponendum seu p-ndum in negocio seu causa ... testimonium veritatis.
Ita saepius. f. sq. pro :
KodPol I p. 32 (a. 1228) : milicia pro eo testimonium p-nte.
ArHist VIII p. 467 (a. 1411) : testimonium p-uit pro eodem domino.
Ita saepius. g. sq. super c. acc.
RHum XXVII 3, p. 89 (saec. XIV ex.ex) : testimonium adversariorum suorum super ipsum p-atur.
h. sq. super c. abl.
AKapSąd II p. 7 (a. 1412) : super quo vobis ... testimonium p-mus.
Cf. supra 372,52. i. sq. enunt. obi. α. c. quod :
KsgHenr p. 30 (a. 1239) : testimonium plenarie p-ntes, quod etc.
KodMp III p. 293 (a. 1375) : testimonium p-ntes, quod etc.
Ita saepius. β. c. quomodo :
ArPrawn X p. 146 (a. 1404) : debemus p-re ... quomodo ... Petrus ... coram ... iudicio ... fatebatur suam esse litteram.
Ib. p. 471 (a. 1416) : debent testimonium veritatis ... p-re, quomodo ... Ursulam a ... iuramento liberam dimiserunt.
k. sq. enunt. interrog.
AGZ XI p. 55 (a. 1430) : ad testimonium p-ndum, utrum Klisch fuit kmetho ... vel non.
DŁUG. Hist. IV p. 224 : qualiter egerim ... non tam verba quam facta testimonium p-ent.
2. iuramentum (ius iurandum)
ARect I p. 717 (a. 1529) : cittatum ad p-ndum iuramentum eidem delatum iuxta exigentiam terminj, magister Stanislaus reus evitando iuramentum pecijt a ... rectore dilacionem.
Cf. supra 372,55.
II. varia et singularia
1. potwierdzać; confirmare
KodKKr II p. 60 (a. 1376) : in signum ... maioris certitudinis appensio nostri publici sigilli p-et presens scriptum.
AGZ VII p. 176 (a. 1491) : in horum fidem et testimonium sigilli nostri ... evidens impensio p-et presens scriptum.
2. fungitur vice verborum a. prohibendi:
PommUrk IV p. 384 (a. 1309) : volentes et districte p-ntes, ne quisquam nostrorum officialium ... ipsos ... inpedire vel arrestare presumat.
Ib. V p. 161 (a. 1314) : ne ab ecclesiis et personis ecclesiasticis talia exigantur, p-ri oportet.
NIC. BŁ. Serm. I p. 177 : Paulus autem p-et sumere cibum cum fornicarijs manifestis.
b. adhibendi (habendi):
AGZ III p. 250 (a. 1486) : rectores ... in eadem ecclesia existentes ad p-ndum cultum divinum aptiores efficere ([cf. supra 1201,20 sqq. . ]
c. praehibendi (adhibendi):
PommUB p. 506 (a. 1298) : maturo et diligenti suorum militum p-to consilio.
Cf. supra 373,2 sqq.
Tło: rękopis Rps 3007 III (XV wiek), Źródło: polona.pl
ISSN 2300-5742, 2 / 2014 (1 VI 2014 r.)