General
Full Entry
More

PARAMENTUM

Grammar
  • Formsparamentum
  • Etymology praec. pl.
  • Inflectional type -i
  • Part of Speechnoun
  • Genderneutre
Meaning Outline
  • I. propr. apparatus, instrumenta alicui rei perficiendae necessaria
    • 1. apparatus rituum sacrorum, indumenta sacerdotalia
    • 2. insignia regalia
  • II.
    • 1. apparatus belli
    • 2. pacta, conventa

Pełne hasło

PARAMENTUM, -i n.
  • F.
  • Th.
  • S. (pl.),
  • Dc.
  • B.
  • L.
  • A.
  • H.
  • Ha.
  • K.
  • O.
(praec. pl. )
I. propr. narzędzia, sprzęty, wyposażenie; apparatus, instrumenta alicui rei perficiendae necessaria
CracArt I p. 83 (a. 1432) : ipsa non debet p-a illa bellica, que apud se tenet, alicui dare (cf. ib. supra ).
AGZ XIX p. 433 (a. 1495) : quod molendinum non potuerit molere propter defectum lapidis seu p-orum.
Cf. APPARAMENTUM I 614,45 sqq.
Praec.
1. paramenty kościelne, tj. szaty, przybory mszalne, ozdoby ołtarza; apparatus rituum sacrorum, indumenta sacerdotalia
BRUNO Qfr p. 65,12 : scisso missatico p-o, quod sancti uiri ... secum adduxerant.
Lites I p. 436 (a. 1328) : ornamenta et p-a sacerdotalia et clericalia.
Ita saepe.
Syn. et iuxta posita
indumenta ( CodSil IX p. 252, a. 1386) , insignia ( Ztschr. XLIX p. 219, a. 1451) , ornamenta ( et saepius). Distinguuntur abbatialia ( ConcPol X p. 412, a. 1446) , ecclesiastica ( ACapOP p. 220, a. 1517) , pontificalia ( Ztschr. XLIX p. 219, a. 1451 et saepius). Cf. APPARAMENTUM I 616, 7 sqq.
2. insygnia królewskie; insignia regalia
*Dogiel I p. 57 (a. 1440) : infantem ... absentibus... omnibus p-orum sacris necnon gladio, sceptro, pomo et cruce ... coronari ... procuravit.
DŁUG. Hist. IV p. 649 : induto ... rege ... omnibus p-is et indumentis sanctisssimi primi regis Hungarorum.
Cf. APPARAMENTUM I 615,1 sqq.
II.
1. przygotowania wojenne; apparatus belli
SSrSil VIII p. 165 (a. 1463) : ad que bella sua disposuit rex Bohemorum p-a, ut ... suscipimus avisacionem.
2. układy; pacta, conventa
*CodEp III p. 538 (a. 1435) : p-a quae fecistis cum Tartaris et aliis forensibus gentibus.
Tło: rękopis Rps 3007 III (XV wiek), Źródło: polona.pl
ISSN 2300-5742, 2 / 2014 (1 VI 2014 r.)