General
Full Entry
More

OBIECTUS

Grammar
  • Formsobiectus
  • Etymologyancient Latin
  • Inflectional type -us
  • Part of Speechnoun
  • Gendermasculine
Meaning Outline
  • I. concr.
    • 1. obiciendi actus vel effectus, tegumen.
    • 2. procursus (insulae) saec. XVI.
  • II. abstr.
    • 1. contradictio, condicio.
    • 2. + criminis criminatio, accusatio
    • 3. gram. obiectum

Pełne hasło

OBIECTUS, -us m.
  • F.
  • Th.
  • Bl.
  • S.
  • Dc.
  • NGl.
  • A.
  • H.
I. concr.
1. zapora, osłona; obiciendi actus vel effectus, tegumen.
Additur gen. explic.
clipeorum ( NIC. BŁ. Serm. II p. 102 ) , corporis proprii ( HERBORD p. 87 ; ArPrawn VII p. 301, a. 1565), ;item astr. lunae, terrae (in corporum caelestium defectione, saec. XVI).
N. constr. sq.
contra :
ArPrawn VII p. 301 (a. 1565) : fidem ... suam ... probauerunt ... corporum o-u contra ... pericula magnifice.
Meton. i.q. tutela
Tom. II p. 102 (a. 1512) : qui o-u nostro protecti tuti hactenus fuere.
2. sterczący występ, przylądek; procursus (insulae) saec. XVI.
II. abstr.
1. sprzeciw, zastrzeżenie; contradictio, condicio.
Additur
obstaculi:
PreussUB p. 199 (a. 1252) : quemcunque servum nostrum ... dixerimus ... absque ullo obstaculi o-u nobis reddatur.
Praec. iur. exceptionis, impedimenti et abs. : przeszkoda prawna; iuris exceptio.
Additur gen. explic., v. gr.
appellationis ( *CodSil X p. 157, a. 1346) , excommunicationis ( MPVat III p. 158, a. 1310) , praescriptionis ( ArPrawn IV p. 145, saec. XIV med.). Occ. i. fere q. pretekst; praetextus
DokKujMaz p. 181 (a. 1244) : nullus a vobis sub o-u consuetudinis ... quicquam audeat extorquere.
Cf. OBIECTIO II 2.
2. criminis et abs. : zarzut, oskarżenie; criminatio, accusatio
MARTIN. OP. Chr. p. 156 : Adrianus imperator praecepit ... ut nemini liceret Christianos sine o-u criminis aut probatione damnare.
RHist XXX p. 177 (a. 1310) : procuratori ... super sententiarum ... et criminum infamiae o-bus perpetuum silentium imponentes.
*CodVit p. 1024 (a. 1407) : propter necessitatem responsionis fiende ad o-us partis adverse cum protestacione.
Cf. OBIECTIO II 1 et Th. IX 2,64,74 sqq.
Constr. ad
1—2 (indicatur obi. ) a. sq. gen. b. sq. de:
JAC. PAR. Serm. fol. 173a : ad o-us Christi de psalmo respondere non poterant [pharisaei (alluditur ad Vlg. Matth. 22,43 sqq.]).
Iuncturas verbales
obiectum (-us) dare (alicui rei: RHist LXIX p. 339, a. 1499) , depromere (in aliquem: DŁUG. Op. p. 378 ).
Opp.
obiectibus satisdare ( PrzMog p. 27 ) , ab obiectibus innocentem invenire (aliquem: AKapSąd I p. 92, a. 1457).
3. gram. przedmiot, dopełnienie; obiectum
Gramm. p. 166 (saec. XV) : si o-us regitur a parte casuali, tunc fit construccio transitiua personarum.
Tło: rękopis Rps 3007 III (XV wiek), Źródło: polona.pl
ISSN 2300-5742, 2 / 2014 (1 VI 2014 r.)