- F.
- G.
- Bl.
- S.
- NGl.
- A.
- L.
- N.
opowiadać, przedstawiać (w mowie lub piśmie)y mówić, powiadać;
enarrare, declarare, exponere (dictis
vel scriptis), notum facere, dicere,
referre.
Occ.
α.
(de scripto)opiewać;
continere.
β.
pass.
impers.
narratur, narratum est
jest powiedziane,powiedziano; dicitur,dictum est
ZABOR. Tract. p. 67 : in scriptis cuiusdam Romani pontificis eundem imperatorem Constantinum dixisse n-atur: si propriis oculis etc.
AKapSąd III p. 113 (a. 1506) : testi n-tum est, quia dicebant (cf. infra testi dictum est ... quod [eqs.).
Praec.
iur.
a.
fere i. q. zeznawać w sądzie;
coram iudice testari
Lites I p. 24 (a. 1320) : ad secundam intentionem dixit testis, quod supra omnia n-vi, que scivi.
StPPP VIII p. 503 (a. 1398) : ministerialis debet n-re, utrum cum iure bos fuit receptus.Ita passim.
b.
narrata,,
-orum
n.
to co
opowiedziane, wywody,
zeznania; testimonium,
relatio.
c.
loquelam, narrationem
(o powodzie) przedstawić (swoją sprawę w sądzie); (de actore)
i. q. apud iudicem
exponere
KsgGrWp I p. 219 (a. 1395) : debent venire in ...judicium et ipsorum loquelam n-re.
StPPP VII p. 241 (a. 1509) : qui citat ... debet sibi (i. citato )n-re hanc narrationem, qua et dominum cmetonis citaverat.Fortasse huc spectat quoque
TPaw IV p. 702 (a. 1398) : Stanislaus de Zlotha contra Johannem prius n-uit se coram iudicio et recessit ex eo contumax in 1° termino (refl. e Pol. przypowiadać się sim. ).
c.
iuramentum, rotam
wygłaszać przysięgającemu tekst przysięgi do powtarzania;
iuranti formulam iuris iurandi
pronuntiare, ut repetat
JusPol p. 20 (a. 1264) : qui sibi Iudaeojuramentum n-re debet seu praedicere.
StPPP I p. 274 (a. 1378) : quilibet homo debet ... ter jurare, et debet sibi per praeconem rota ter pronuntiari seu n-ri.Cf. s. v. EDICO supraIII 947,17 sqq.
d.
iuramentum
nakazać przysięgać; ius iurandum mandare
AGZ XII p. 156 (a. 1447) : iudex ... iuramentum n-vit alias «roskasal» hominibus.
e.
in
locut.
negare narrata prout narrantur
(o oskarżonym) zaprzeczyć treści oświadczenia przedstawionej przez powoda;
(de reo) actoris narrationem falsam esse dicere
AKapSąd II p. 42 (a. 1418) : nobilis negavit n-ta etc. deferens iuramento plebani.
ArHist V p. 130 (a. 1456) : litem legitime contestando negauit n-ta prout n-antur.
AKapSąd III p. 10 (a. 1457) : Swanthoslaus animo litem contestandi negavit n-ta, subiungens hec verba eqs.Ita saepe. Occ. lapsu calami narravit pro negavit :
ARect I p. 224 (a. 1485) : reus animo litem contestandi n-uit n-ta prout n-antur.
Constr.
a.
abs.
b.
sq.
dat.
c.
sq.
acc.
d.
sq.
acc.
c.
inf.
e.
sq.
ad :
AGZ XII p. 188 (a. 1449) : causam ... ministerialis ad terminos proximos n-re habet coram iudicio.f. sq. coram et 40. Ita saepius. g. sq. de. h. sq. secundum:
VITELO Epist. p. 165 : cuius causam inferius n-bo secundum viam rationis.i. sq. enunt. interrog. k. sq. enunt. obi. c. quia l. sq. enunt. fin. c. ut :
CantMAe I nr. 37, v. 7a, 2 (ante a. 1433) : letus n-at clero toti, ut se paret obviam.