General
Full Entry
More

MUTILO

Grammar
  • Formsmutilo, mutilatus
  • Etymologyancient Latin
  • Inflectional type -are, -avi, -atum -a, -um
Meaning Outline
  • I. propr. detruncare, amputare, lacerare.
  • II.
    • 1. decidere,minuere
    • 2. privare, spoliare
    • 3. antiquare, abolere
    • 4. singultans

Pełne hasło

MUTILO, -are, -avi, -atum
  • F.
  • Th.
  • S.
  • Dc.
  • NGl.
  • L.
I. propr. (animantia eorumque membra) obciąć, okaleczyć; detruncare, amputare, lacerare. Glossae Pol.
AGZ XIV p. 33 (a. 1441) : Clementem ... in manum ... m-vit alias «ochromyl».
GLcerv p. 647 : m-re est aliquod membrum detruncare, vt homini manum vel pedem, «obciąć, okaliczyć».
Adduntur adv. deformiter et membratim ( CodEp II p. 207, a. 1427) , enormiter ( ib. III p. 489, a. 1500) , perpetualiter ( AGZ XIV p. 33, a. 1441 ; eodem sensu mutilatione perpetua: ArPrawn I p. 318, a. 1553).
N. de poena mutilandi
KodPol I p. 162 (a. 1299) : civibus Kalissiensibus talem contulimus auctoritatem ... ut eosdem malefactores ... habeant suspendere, decollare, rotare, m-re, cremare.
KodMp II p. 253 (a. 1323) : si qui vero ob culpam sui reatus fuerint plectendi, m-ndi, cecandi vel quocumque modo mortificandi.
Ita saepius.
Constr.
a. sq. dat.
ArPrawn IV p. 373 (a. 1348) : conquestus est de Johanne, quod ipsum quatuor digitis in manu privasset ... et eosdem sibi m-asset.
b. sq. acc.
N. acc. relationis
StPPP VIII p. 2 (a. 1400) : eundem ciuem martirisauerunt et manum dextram m-erunt.
c. sq. abl. d. sq. in c. acc. (cf. ). e. sq. in c. abl.
StPPP VIII p. 509 (a. 1398) : m-tus est in manu et in pede.
AKapSąd III p. 2 (a. 1448) : nec eam in aliquo membro m-re.
Ita saepius.
II. res
1. okroić,uszczuplić; decidere,minuere
DŁUG. Hist. I p. 270 (=II p. 29 ed. nov.) : ne regni fines a quoquam iniuste occupari vel m-ri possint.
Id. LibBen I p. 86 : ob sequestrationem ... regni Poloniae et gwarras decimis m-tis.
Cf. MUTILATIO II I.
2. pozbawić,ogołocić; privare, spoliare
DŁUG. LibBen I p. 4 : ecclesia Cracoviensis in fulgore metropolitico m-ta sit.
3. unieważnić, znieść; antiquare, abolere
KodMp IV p. 295 (a. 1434) : debitis ac ipsorum inscripcionibus mutuis, que datam presencium precesserunt, m-tis et in nihilum redactis.
4. part. perf. mutilatus,, -a, -um zająkliwy; singultans
DŁUG. Op. p. 472 : episcopus sermone m-to et balbutiente utebatur.
Cf. Th. VIII 1721,9 sqq. et MUTILATIO II 2.
Tło: rękopis Rps 3007 III (XV wiek), Źródło: polona.pl
ISSN 2300-5742, 2 / 2014 (1 VI 2014 r.)