General
Full Entry
More

INVOLUTIO

Grammar
  • Formsinvolutio, involucio
  • Etymologyancient Latin
  • Inflectional type -onis
  • Part of Speechnoun
  • Genderfeminine
Meaning Outline
  • I. propr.
    • 1. actus involvendi, circumligandi
  • II.
    • 1. pannus convolutus
    • 2. nodus
    • 3. congeries confusa
  • III. transl.
    • 1. implicatio, constrictio, impedimentum
    • 2. nodus, difficultas, (iuris) anfractus
    • 3. verborum obscuritas
  • IV. + devolutionis confunditur c. voce

Pełne hasło

INVOLUTIO s. INVOLUCIO, -onis f.
  • F.
  • Th.
  • Bl.
  • Dc.
  • B.
  • L.
I. propr.
1. zawinięcie, owinięcie; actus involvendi, circumligandi
AKapSąd III p. 96 (a. 1503) : super i-e panniculorum in reliquias.
InwKKr p. 127 : casula ... cum imaginibus ... depositionis de cruce et syndone (ed. -em) i-is.
RachDw I p. 160 (a. 1567) : ab i-e lagoenarum et pro stramine.
Constr. abs., sq. abl., sq.
in c. acc. (ut supra).
II. meton.
1. zwój (sukna); pannus convolutus
StPPP II p. 300 (a. 1425) : stamina ... trecenta et nouem et quattuor i-es.
2. splot, węzeł; nodus
GLb p. 68 : nodus, ligatura, «zwyąszka» i-o.
Ib. p. 108 : tricha ... i-o capillorum puellarium «varkocz».
COPERN. Rv p. 135 (= p. 98,7 ed.nov.) : stella inter extrema ... nebulosae i-is, quam vocant Berenices crines.
3. kłębowisko, gmatwanina; congeries confusa
DŁUG. Hist. II p. 46 (= III p. 59 ed.nov.) : fit caedes ingens et tanta i-o, ut se invicem non agnoscerent (cf. MIECH. Chr. p. 97).
Cf. Th. VII 2,268,76.
III. transl.
1. uwikłanie się w coś, skrępowanie, obciążenie; implicatio, constrictio, impedimentum
JAC. PAR. Serm. fol. 92b : miseriarum multimoda i-o.
APozn I p. 276 (a. 1458) : attendentes orti post ecclesiam ... racione censuum i-em et immersionem.
N. constr.
a. sq. gen. , cf. b. sq. in c. acc.
ArLit VII p. 290 (a. 1496) : citati ... propter i-em in sententias excommunicationis.
c. sq. in c. abl.
AGZ VI p. 51 (a. 1459) : gravissima ... opportunitate nec non grandi in maximis summis stipendariorum per nos conductorum i-e et indebitacione.
2. komplikacja, trudność, zawiłość (zwł. prawna); nodus, difficultas, (iuris) anfractus
DokKKr II p. 164 (a. 1430) : lites et controversias, strepitus et i-es questionum per viam amicabilis concordie ... consopire.
JAC. PAR. II p. 334 : de iurium i-bus, formalitatibus ... et nodosissimis (ed. nodissimis) difficultatibus.
DŁUG. Op. p. 597 : quid ... in tanta perplexitate et i-e rerum facere expediret.
Cf. Th. VII 2,268,82 sqq. et INVOLUCRUM II 1.
N.
conscientiae skrupuły; i. q. scrupulus
CodSil XV p. 85 (a. 1441) : Ecclesie dignitas ... vilescet i-esque conscienciarum ... subsequentur.
3. niejasność, niezrozumialość; verborum obscuritas DANT. in
Tom. XIII p. 97 (a. 1531) : ex litteris latius patebit quod ... i-o quaedam involvit.
Cf. INVOLUCRUM II 1.
IV. (singulare) dziedziczenie, spadek; confunditur c. voce devolutionis :
IurMas II p. 98 (a. 1504) : ius feodi iustamque i-em impugnantibus (cf. ib. supra in possessione ... bonorum ... ad ... duces pupillos iure paterno deuolutorum).
Tło: rękopis Rps 3007 III (XV wiek), Źródło: polona.pl
ISSN 2300-5742, 2 / 2014 (1 VI 2014 r.)