General
Full Entry
More

INTERROGO

Grammar
  • Formsinterrogo, interogo, interroganda, interrogatus,
  • Etymologyancient Latin
  • Inflectional type -are, -avi, -atum -orum -a, -um
  • Part of Speechnoun
  • Genderneutre
Meaning Outline
  • I. rogare, quaerere.
    • 1. iur.
      • a. testes in iudicio examinare, audire.
      • b. + dominos (a dominis Th. iudicem superiorem de iure consulere
        • α.
        • β. + ad interrogare
        • α. + ad interrogandum ut iudex vel commentarii iudiciales de rei iudicatae eventu consulantur
        • β. interrogationes
    • 2. phil.+ BYSTRZ. quaerendo examinare quaerendo examinatus, de quo quaeritur
  • II. rogare, petere, poscere.

Pełne hasło

INTERROGO s. INTEROGO, -are, -avi, -atum
  • F.
  • Th.
  • Bl.
  • S.
  • Dc.
  • A.
[pass. pro act. e Pol. pytać się refl.
KodMp IV p. 79 (a. 1402) : quilibet eorum specialiter interrogatus est vxorem suam, vtrumque esset eius voluntas, quidquam ipsi fratres inter se facerent.
AGZ XVI p. 428 (a. 1503) : actor i-tus est, utrum pars cittata active parti aliquid succubuit.
Cf. etiam infra 896,20 sqq.]
I. pytać (się), zapytywać, wypytywać, dowiadywać się; rogare, quaerere.
Praec.
1. iur. t. t.
a. wypytywać, przesłuchiwać kogoś w toku postępowania sądowego; testes in iudicio examinare, audire.
b. dominos (a dominis sim.) et abs. : pytać, tj. zwracać się o pouczenie prawne (do sądu wyższej instancji); iudicem superiorem de iure consulere (cf. Th. VII 1, 2269, 64 sqq.)
StPPP VIII p. 22 (a. 1377) : Iacusius ... cum Derscone ... terminum habet ad i-ndum dominos.
Ib. p. 155 (a. 1385) : terminum habent ad terminos, donec i-bunt dominos, qualiter discernere.
Ita vulgo. Glossae Pol.
AGZ XIV p. 2 (a. 1440) : prorogamus terminum ... ad i-ndum «na dolozenye» a ... capitaneo, an ipsum evasisset eqs.
Ib. p. 85 (a. 1443) : i-bimus dominos alias «dolozimi sya» quomodo heres ... bona ... debeat ... amittere.
Ib. XVIII p. 551 (a. 1502) : non i-vi alias «nye vypythalem» regem.
Saepe occurrit in iuncturis
α. ad interrogandum accipere ( KodTyn p. 464, a. 1464) , capere ( AGZ XI p. 119, a, 1437) , recipere ( StPPP VIII p. 373, a. 1394 et passim, sed alio sensu infra 895,5) , item terminum habere ( supra 35. 36 et saepius), terminum dare ( StPPP VIII p. 429, a. 1397 et saepius).
β. ad interrogare ( StPPP VIII p. 266, a. 1388 : Venceslaus ... cum Nicolao ... terminum habent ad dominos i-re). Occ.
α. sensu aliquantum mutato ad interrogandum celem sprawdzenia (w księgach lub u sędziego) wyniku dawniej sądzo nej sprawy; ut iudex vel commentarii iudiciales de rei iudicatae eventu consulantur
StPPP VIII p. 6 (a. 1376) : Menco ... cum Bogdano ... pro kmethone ... terminum habet ad i-ndum de libro.
AGZ XIII p. 58 (a. 1437) : receperunt ad i-ndum alias «na wstecz».
β. part. fut. pass. interroganda,, -orum n. fere pro subst.: pytania; interrogationes
TPaw IV p. 553 (a. 1393) : Gregorius... ruit in penam ... quia noluit respondere ad i-nda.
Ad 1 cf. infra s. v. REQUIRO et RESCIO.
2. phil. apud BYSTRZ. badać przez stawianie pytań; quaerendo examinare
BYSTRZ. Anal Post fol. g 3b: uno modo ... i-et tam de premissis quam de conclusione, alio modo ... i-et de conclusione.
Ib. Top. fol. p 3b: omnis interrogatio proponitur per modum i-ndi et per modum questionis.
Ita saepius. Occ. part. perf. interrogatus,, -a, -um badany przez stawianie pytań, stanowiący przedmiot zapytania; quaerendo examinatus, de quo quaeritur
BYSTRZ. Log. fol. C IVa : illa enunctiatio non est vna, ad quam dyaletice i-tam non debet dari vna responsio.
Id. Top. fol. p 4b: interrogatio potest accipi... uno modo pro actione i-ntis, secundo modo pro passione rei i-te, tertio proaggregato ex signo interrogatiuo et proposicione i-ta.
Ita saepius.
Constr. : indicatur persona, quae interrogatur
a. sq. acc. b. sq. ab. c. sq. in c. abl.
AGZ XIX p. 18 (a. 1474) : dum in me i-bas, dixi tibi.
Cf. Th. VII 1, 2277, 50. indicatur res, de qua interrogatur a. sq. oratione recta. b. sq. acc. c. sq. circa :
AKapSąd II p. 38 (a. 1418) : circa residuum ... plebanum ... i-re.
d. sq. de. e. sq. pro :
StPPP VIII p. 438 (a. 1397) : terminum habent ... ad i-ndum pro pena ( ib. p. 964, a. 1400: ad i-ndum pro iurisdicione).
Ita saepius. f. sq. super c. abl. g. sq. enunt. interrog. α. c. an :
AKapSąd III p. 25 (a. 1466) : episcopus ... i-vit ... plebanum an haberet ... statuta.
Ib. p. 100 (a. 1503) : i-tus an complet servicia.
Ita saepe. β. c. qualiter supra 894,37. γ. c. quamdiu :
StPPP XI p. 190 (a. 1438) : Czwirner i-vit iudicem, quamdiu deberet liberare agrum.
δ. c. quid :
StPPP VIII p. 429 (a. 1397) : ad i-ndum, quid sit super eo faciendum ... terminus datur.
Ita saepius. ε. c. quomodo supra 894,42 et
AGZ XIV p. 445 (a. 1455) : iudex dedit ... causam ... ad dominum palatinum ad i-ndum, quomodo hoc sentenciare debet.
ζ. c. si (saepe).
N.
si ne :
AKapSąd III p. 225 (a. 1425) : i-vit eos, si ne viderunt aliquem.
η. c. utrum supra 894,24 et
ArPrawn VIII p. 100 (a. 1407) : fuerunt requisiti et i-ti, vtrum haberent aliquas literas.
Ita passim. indicantur relationes variae a. sq. abl.
AKapSąd III p. 87 (a. 1502) : testis ... i-tus medio iuramento de prediis.
b. sq. ad :
AKapSąd III p. 100 (a. 1503) : i-tus ad proposicionem Stanislai ... testis.
Ib.
p. 180 (a. 1514) : testis ... i-tus ad intencionem inducentis, respondit verum.
c. sq. coram :
StPPP XI p. 148 (a. 1413) : scultetus ... i-vit coram iudicio bannito ... utrum etc.
Ib. p. 203 (a. 1441) : coram iudicio bannito i-vit scultetum, utrum eqs.
d. sq. in c. abl. e. sq. adv. (et contra et adversus)
StPPP XI p. 189 (a. 1438) : Peschko ... i-vit sentencialiter contra et adversus Stanko sartorem ... utrum eqs.
AKapSąd III p. 94 (a. 1502) : nobiles ... examinati, coniunctim et divisim i-ti ... deposuerunt.
f. sq. per :
StPPP XI p. 240 (a. 1460) : i-verunt per sentenciam utrum eqs. Infra prefati i-verunt per eorum procuratorem iudicem, utrum eqs.
g. sq. secundum:
ZabDziej I p. 170 (a. 1517) : partes sunt i-te bis, ter, secundum ius.
II. prosić, żądać, domagać się; rogare, petere, poscere.
Praec. iur. t. t. refl. et
mediopass. (e Pol. przypytać, przypowiadać się) występować z roszczeniem prawnym, domagać się czegoś sądownie; aliquid vindiciis petere, coram iudice postulare
AGZ XIV p. 103 (a. 1443) : ad cuius reclamationem Zaramba i-batur alias «przypythowal sye» ad penam etc.
Ib. XVI p. 67 (a. 1469) : Nicolaus ... i-tus alias «przypowyadal sye» a kmethone suo ad ... scultetum ... ut pareret termino.
Ib. p. 428 (a. 1503) : dominus Iohannes ... per*suum procuratorem i-vit se alias «przipital se» iuxta cittacionem etc.
Ib. infra: dominus Iohannes ... per suum procuratorem ... i-tus est alias «pripipital se» [(sic)] iuxta cittacionem non pericionis contra ... advocatum.
Ita ib. saepius. Cf. etiam supra ADDICERE I 180, 11 sqq., ALLOQUI I 425, 39 sqq., CIRCUMLOQUI II 425, 18 sqq., INDICERE V 428,28 sq. et infra s. v. LOQUI, PROPONERE etc.
Tło: rękopis Rps 3007 III (XV wiek), Źródło: polona.pl
ISSN 2300-5742, 2 / 2014 (1 VI 2014 r.)