General
Full Entry
More

IMPUTO

Grammar
  • Formsimputo, inputo
  • Etymologyancient Latin
  • Inflectional type -are, -avi, -atum
Meaning Outline
  • I.
    • 1. alicui (rei) aliquid adscribere.
    • 2. + ad) computare pro aliqua re
  • II. aliquem pro aliqua re culpare.
  • III.
    • 1. aliquem pro aliqua re reprehendere, increpare
    • 2. litterarum publicarum veritatem in dubium vocare

Pełne hasło

IMPUTO s. INPUTO, -are, -avi, -atum
  • F.
  • Th.
  • Bl.
  • S.
  • A.
  • L.
  • N.
I.
1. przypisywać coś (komuś lub czemuś); alicui (rei) aliquid adscribere.
Constr.
a. sq. dat. b. sq. acc. c. sq. quia :
ŹrWaw I p. 34 (a. 1468) : vicarii ... i-ent sibi, quia ... non providerunt.
CodEp III p. 451 (a. 1498) : sibi ipsis ... Christiani principes i-ent, quia etc.
2. (sq. ad) policzyć, poczytać coś za coś; computare pro aliqua re
GALL p. 23,7 : quod factum Ruthenis ad dedecus et ad ignominiam i-etur.
LhnUrk I p. 484 (a. 1277) : ne i-retur nobis ad (ed. ob) dedecus vel connivencie alicuius valeremus argui.
PommUrk VII p. 311 (a. 1329) : neque ad negligentiam i-etur, cum per eum non stat, sed propter obiectus et impedimenta ... illata.
*CodVit p. 859 (a. 1429) : nuncio vestro non valetis i-re ad culpam moram.
Ita saepe usque ad saec. XV ex.
II. wziąć coś komuś za złe, winić kogoś; aliquem pro aliqua re culpare.
N. pass.
DokKujMaz p. 244 (a. 1319) : ad hanc ... conposicionem omnes illos accepimus, qui a sepedictis dominis nostris ac ab hominibus ipsorum in prefatis erroribus nostris ex parte fuerunt specialiter i-ti.
Constr.
a. abs. b. sq. dat. c. sq. acc. d. sq. in c. abl. cf. supra 37. e. sq. pro :
KodLit p. 116 (a. 1410) : nobis ire non debetis pro eodem.
KodPol IV p. 116 (a. 1465) : pro quo non i-bimus neque indignabimur ... ipsi ... duci.
f. sq. super :
JAC. PAR. II p. 380 (a. 1449) : audivimus ... quod paternitas vestra ... i-et doctoribus et magistris super quadam contentacione, facta per ipsos ... doctori Michaeli ... quasi illam fecerint per quamdam sectionem fructuum seu decimarum ... prebende.
g. sq. cur
*CodVit p. 1053 (a. 1426) : cogimur ... i-re, cur vos ... mercatores more predonio ... non erubescitis ... spoliare? (cf.Th.V111,732,12sqq. ).
h. sq. quod. i. sq. si.
III.
1. (homines) czynić komuś zarzuty z jakiegoś powodu, ganić kogoś za coś; aliquem pro aliqua re reprehendere, increpare
KsgŁawKr p. 85 (a. 1372) : nil sibi ulterius eiusdem racione divolucionis materne peramplius i-ndo nec unquam in vel extra iudicium eum arrestando.
ZapSądWp p. 11 (a. 1400) : dominum palatinum i-uit wlgariter «narzekl» dicens: mentiretur iste sicut canis.
KsgZPozn p. 38 (a. 1400) : astitit termino super ... civem ... pro eo, quod suo testi ... i-vit wlgariter «naganil».
Ita saepe. Adduntur glossae Pol.
ZapSądWp p. 74 (a. 1401) : i-vit, wlgariter «naganyl».
Ib. p. 173 (a. 1403) : i-erat wlgariter «narzekl».
NieznHer p. 12 (a. 1437) : Stanislao ... non i-uit alias «nye narzekl» ad honorem ipsius.
Constr.
a. sq. dat. b. sq. acc. c. sq. ad cf. supra 12. d. sq. in c. abl.
ZapSądWp p. 74 (a. 1401) : eduxit ... testes ... erga et contra Iaskonem ... prout in honore suo ... Nicolai ... derogauit seu i-uit.
Praec.
naganić (tj. zakwestionować) czyjeś szlachectwo; aliquem nobilem esse publice negare
KsgGrWp II p. 115 (a. 1400) : i-vit nobilitati Andree ... asserens, quod non esset ita bonus, sicut ipse.
ArHist III p. 285 (a. 1400) : mansit ... penam ... quod i-uit sue nobilitati wlgariter «naganil».
Ib. p. 290 (a. 1402) : Halscam ... i-erat in nobilitate.
Ib. p. 294 (a. 1404) : i-asset nobilitati wlgariter «narzekl» Pauli ... quod ipse non esset nobilis.
Constr.
a. sq. dat. (rei) cf. supra 19. b. sq. in c. abl. cf. supra 23. c. sq. quod cf. supra 20. 22.
2. (res) zakwestionować ważność dokumentu; litterarum publicarum veritatem in dubium vocare
KsgZPozn p. 45 (a. 1400) : litera resignacionis domine Dorothee ... est i-ta wlgariter «natknon».
Tło: rękopis Rps 3007 III (XV wiek), Źródło: polona.pl
ISSN 2300-5742, 2 / 2014 (1 VI 2014 r.)