- F.
- Th.
- Bl.
- S.
- Dc.
- L.
- A.
- N.
KsgRachKr II p. 21 (a. 1368) : hoc soli Conrado Fettir inpigebat [(nisi typothetae error subest)].frequenter occurrunt formae perf. (plp. ) a themate impi(n)g- flexae: ind. perf.
ZabDziej I p. 31 (a. 1419) : pro eisdem pecuniis nobis et toti communitati culpam inpinxit.
AGZ XIV p. 3 (a. 1440) : pro culpa quam sibi impinxerunt ([ita saepius)].ind. plp. infra 182,24.26 et saepius. con. perf.
KsgMaz I p. 184 (a. 1415) : quia eedem culpam furticinii inpinxuerit.
ŁASKI ComPriv fol. 243b : si ... iumentum alicuius ... alicui lesionem extra domum impinxerit.con. plp.
StPPP VI p. 333 (a. 1527) : quomodo ipse ... hanc videlicet culpam sibi impingisset.inf.
TPaw IV p. 723 (a. 1399) : Nicolao dixerunt culpam inpingisse.part. perf. impictus vel impinctus:
KodWp III p. 719 (a. 1398) : suam innocenciam in facto cuiusdam culpe minus iuste sibi inpincte ... expurgavit.
PrPol p. 225 (a. 1406) : cui culpa furti est inpincta.DANT. in
Tom. XVI 1 , 37 (a. 1534) : nobis ... impictam fuisse ignominiam.Ita saepius.]
I.
trans.
A.
propr.
1.
uderzać, wbijać;
pangere, affigere,
infigere.
a. aliquid.
N.
α.
alapam alicui, pugnum ori
wyciąć (policzek);
i.q. dare (
CracArt II
p. 552,
a. 1539
;
ARect II
p. 71,
a. 1540
;
cf. Th. VIII,616,79 sqq.).
β.
tribulos pede
stąpać, deptać;
i. q. calcare, pedibus terere
KADŁUB. p. 155 : quis horrentes, queso, tribulos nudo pede i-re non horruit?
γ.
rzucać;
iacere
KOMOR. p. 234 : volens uxorem percutere, casu amforam in caput filie sue i-egit.
δ.
pchać;
propellere
RFil XXIV p. 352 (a. 1434) : ostia i-egit «pychnąl».
Ib. p. 383 (a. 1471) : «pichnąć» impangere.
b. aliquem
N.
α.
popchnąć na coś; propellere in aliquid
ARect I p. 323 (a. 1491) : negauit ... ipsum actorem i-isse in scripturale, quod tenebat ad incidendum papirum.
β.
uderzyć, zaatakować; aggredi, invadere
KADŁUB. p. 85 : Saulides, qui in iugeris dimidio spaciolo viginti viris cesis tot Philisteorum legiones solo comite armigero et i-egit et confudit.
2.
przytwierdzać, zakładać, osadzać;
affigere, inserere.
3.
uderzać o coś; allidere,
illidere.
Constr.
ad
1—2: a. sq.
dat. b.
sq. ad. c. sq. in
c.
acc.
B.
transl.
1. aliquem
a.
zmuszać do czegoś, zniewalać, skłaniać;
impellere, cogere, urgere.
b.
wplątać,
wmieszać w coś; implicare,
involvere.
Constr. ad
a-b: sq.
ad vel in c.
acc.
c.
naruszyć; violare
KADŁUB. p. 193 : sceleris auctor ... severiorem indingnacionem trepidare debuit ab eo, cuius maiestatem ... ausu temerario i-egit.
d.
obarczać czymś; onerare
PrPol p. 109 (a. 1390) : per hoc regie serenitati detrahitis, dum nobis facilem credulitatem attribuentes nos leuitatis crimine i-itis.
N.
sq.
sibi :
PP III p. 33 (a. 1433) : que causa facta erat inter Petrum ... et Nicolaum ... quem sibi predictus Petrus i-bat ... predictus Nicolaus ... purgauit se ita, quod ... sit probus et honestus et bene se conseruauit inter probos.
2. aliquid
a.
przypisywać komuś coś, zarzucać;
crimini dare alicui, obicere
Dogiel V p. 30 (a. 1308) : quod ... incendium ... Fratribus Cruciferis non absurde pro tanto i-itur, quia etc.
KsgGrWp I p. 102 (a. 1390) : Andreas ... probavit ... suis fratribus suam nobilitatem, ut sibi Ianussius ... culpam impinxerat.
ArHist III p. 279 (a. 1394) : Petras ... demonstrauit suam miliciam contra Grzimkonem ... quod sibi inpigerat culpam, quod non esset militaris.
ZapSądWp I p. 190 (a. 1404) : sibi i-bat crimen furticinij.Ita vulgo usque ad saec. XVI. Cf. Th. VII 1,618,34 sqq. Occ. flagitia in aliquem i. q. iacere
DŁUG. Hist. IV p. 200 : licentia dicacitatis elatus ... flagitia falso in regem i-re ... non horrueris.
b.
iur.
α.
poenam
(i. multam) wyznaczyć;
assignare
StPPP VIII p. 247 (a. 1388) : Budko ... penam XV, quia pignora repercussit pignorantibus, secundam eidem Budconi inpincserunt poenam XV, quod etc.
β.
causam
wytoczyć komuś sprawę przed sądem;
ad iudices deferre, in iudicium deducere
KsgGrWp I p. 24 (a. 1387) : astiterunt suos terminos super Golasszky pro omnibus causis, quas ipsis i-bant.
ZapSąd Wp I p. 8 (a. 1400) : Domastrinus villam spoliauit ... et pro isto subiudex sibi causam i-bat.
StPPP VII p. 476 (a. 1402) : Johannes ... Martino ... causam inpinxerat, quod non esset de nobili progenie procreatus, tunc ... Johannes in iudicio ... se nobilem probauit, nos uero cum iudicio predicto uisa iusticia ipsius ipsum iustificamus et eum de nobili progenie esse protestamur.
c.
(sensu latius translato)
zadać komuś; i. q. inferre, v. gr. contagium famae (CodVit p. 400, a. 1418) , laesionem alicui ( ŁASKI ComPriv fol. 243b ), item inculpationem genealogiae ( PP II p. 138, a. 1450), sed etiam in bonam partem honores alicui ( DokKKr I p. 105, a. 1378) .
Constr. indicatur res, quae alicui
impingatur
a.
sq.
acc.
criminis.
b.
sq.
quod
supra 182,26
et 44
et saepius. indicatur qua re aliquis impingatur: sq.
abl.
supra 182,12.
Cf.
Th.
V 111,618,12
sq.
indicatur is, cui aliquid impingatur
a.
sq.
dat.
b.
sq.
ad.
c.
sq.
in
c.
acc.
AGZ XV p. 351 (a. 1498) : culpam omnem in Iudeum i-ndo.
II.
intrans.
A.
propr.
1.
wbiegać, wpadać, rzucać się dokądś;
incurrere, incidere, se inferre.
2.
uderzać o coś, wpadać na coś; se illidere, offendi.
3.
rzucać się na kogoś, uderzać, napadać;
aggredi,
invadere.
Praec.
milit.
KADŁUB. p. 89 : civium castris cum hoste i-isti.
MIECH. Chr. p. 46 : rex in fortiorem cuneum Ruthenorum i-egit et eum disiecit.
N.
imaginem
fortis in fortem (e
Vlg.
Ier. 46,12
NIC. BŁ. Serm. I
p. 356
).
B.
transl.
1.
występować przeciw komuś lub czemuś; adversari alicui
(rei)
DŁUG. Op. p. 66 : is in favore regio haberetur potior, qui crudelius in sanctum Stanislaum i-sset.
Tom. IX p. 97 (a. 1527) : i-erunt nostri in contributionem ante biennium Piotrkoviae institutam, quam susceperunt et decreverunt omnes.
2.
pogrążyć się w czymś;
immergi, incidere in
aliquid.
N.
utonąć; submergi
MatRef p. 46 (a. 1574) : in ipso portu, ut dicitur, i-egi, id est cum appulissem domum, incidi in summas perturbationes.
Constr.
ad
A—B: a. sq.
dat. b.
sq.
ad. c. sq. in
c.
acc.
d. sq. in c.
abl.
supra 24
.
Cf.
Th. VII 1,618,52.57.60.