- F.
- Th.
- Bl.
- S.
- Dc.
- B.
- L.
- A.
- H.
- N.
- K.
CodEp III p. 521 (a. 1432) : pro roboribus edificiorum et ignum lignis excidendis (nisi typothecae error subest ).]
I.
A.
propr.
1.
a.
ogień, żar, płomień; unum e quattuor elementis
calorem ac lucem habens, ardor, flamma.
Loco proverbii ignem camino addere (
Tom. XII
p. 111, a.
1530).
N.
α.
aeternus (inferni)
WROCŁ. EpitConcl fol. I IVb : locus horrendus penalis et ... in quo est i-is aeternus.
Ib. i-is inferni corporeus existens, spiritus torquens ac corpora damnatorum, cruciando minime consumit illa.
IANIC. p. 11 : aeternos me praecipitate sub i-es.
β.
in imagine
veneni :
AAlex p. 506 (a. 1505) : ut ab fumantis veneni iam circumquaque i-bus mihi caverem.
b.
pożar;
incendium.
Saepe coniungitur
c.
voce gladii (ferri) in locut. igne et ferro (gladio)
vastare.
N.
ignis immissio,
iniectio (
DokMp I
p. 341,
a. 1406
;
StPPP III
p. 45
),
item ignem proclamare (
WilkPozn
p. 6,
ante a. 1462).
Per abundantiam dicitur (ad a—b) ignis adustio (
AKapSąd III
p. 270,
a. 1499)
, combustio (
KsgŁawKr
p. 87, a.
1372
et saepius), crematio (
AKapSąd II
p. 84, a.
1431)
, incendium (
KodWp III
p. 89, a.
1357
et saepius. Cf. Th. VII 1,296,75
sq.
), item vorago (
DokMp I
p. 42, a.
1334
et saepius).
2.
stos pogrzebowy;
rogus, pyra.
B.
meton.
1.
upał, gorąco, żar;
ardor, aestus.
Glossa
Pol.
RFil XXIII p. 308 (a. 1444) : i-bus «goranczioscziami».
2.
blask, jasność;
fulgor, splendor (praec. metalli vel lapidis
preciosi).
Occ.
oświetlenie, pochodnia;
lumen, lampas.
3.
sacer
rodzaj choroby gorączkowej; morbus, qui febrim
efficit.
Simili sensu
Persicus :
SSrSil I p. 380 (a. 1489) : Malchiar ... crus fregit et i-e Persico eodem pede succensus est.
4.
ogień, ognisko, piec; focus,
caminus, furnus.
N.
a. ligna ignium (-is), ad ignem (-es), ad usus ignium, pro igne
(-ibus)
sim.:
drzewo na opał; ad
comburendum, calefaciendum
apta
KodMp II p. 89 (a. 1253) : facultatem ligna pro i-bus et edificijs incidendi.
PommUrk V p. 329 (a. 1317) : donantes ... in nostra merica ... ad usus i-um ligna licite resecandi facultatem.
CodSil V p. 176 (a. 1340) : habebit ... particulam de silva ... tam pro ... structuris ... molendini ... quam pro i-e.Ita saepe usque ad saec. XVI ex.
b.
gospodarstwo domowe; res
familiaris
KsgRWar I p. 161 (a. 1501) : Dorothea ... resignavit domum suam ... Alberto... qui debet eam tenere in illa domo tempore vite eius sicut inquilinam et debet ei i-em dare seu calorem concedere tempore vite eius.
KodKrak p. 734 (a. 1542) : singulis quattuor temporibus anni a quolibet domus hospite, similiter a quolibet inquilino, qui focum aut i-em habet proprium, per grossos tres ... exigi debeat.
II.
transl.
1.
ogień (żar) miłości, miłość;
amor.
Additur
amoris (
KodWp I
p. 119, a.
1231
; cf.
Th. VII 1,295.48.69).
N.
constr. sq. gen. subi.
DANT.
in
Tom. II p. 36 (a. 1512) : nil est in toto dulcius orbe conjugio parili, quod jungitur i-e duorum.
2.
złość, gniew; ardor
irae, iracundia.
N.
malignitatis (
NIC. POL.
p. 44, v. 22
).
3.
zapał, żarliwość, odwaga;
fervor, studium, audacia.