- F.
- Th.
- Bl.
- Dc.
- A.
- K.
RachWaw p. 380 (a. 1547) : pro clave ad alios fores minores testudinis.acc. pl. foras (cf. infra 6).]
I.
A.
propr.
1.
drzwi, wejście (budynku); aedificii
ostium, ianua.
Additur
ostii (
CracArt I
p. 189, a.
1469
:
Albertus murator ... se submisit ... facere f-as hostii pallacii.
AKapSąd III p. 135, a. 1509 : ante f-es hostii).Occ. simili sensu sg.
IANIC. p. 83, v. 70 : ante sepulcralem est corpus inane f-em.Intelliguntur praec. skrzydła drzwi; tabulae, quibus ostium clauditur. N. futryna, odrzwia; antepagmentum (cf. ).
RachWaw p. 373 (a. 1547) : f-es, alias «odrzwie», reformantibus.
2.
brama (zwł. miasta);
porta (praec.
civitatis, oppidi
sim.).
N.
locut.
ante fores civitatis
za bramą miejską, w pobliżu;
i. q. in confinio
(
KodWp II
p. 19, a.
1289
;
KodMp III
p. 147,
a. 1361).
Simili sensu
in foribus :
KodWp II p. 323 (a. 1316) : ratificacionem vilarum empticiarum ... in f-bus civitatis supradicte.
KodMp II p. 241 (a. 1418) : villam Wittowicze, que in f-bus ciuitatis Lanciciensis iacet.
KodWp III p. 10 (a. 1358) : unum aquaticum molendinumin f-bus civitatis Znenensis ... informatum.Ita saepius.
N. in imagine
iactantiae :
CodEp II p. 99 (a. 1418) : hoc solo ... citra f-es iactancie contentus eloquio.
B.
meton. dom;
domus.
N.
locut.
Divinae
niebo;
caelum
PAUL. CR. p. 108, v. 122 : divinas adiit nocte dieque f-es s. Stanislaus.
II.
transl.
1.
locut.
in foribus,
v.
gr.
(ad)esse, instare
sim.
tuż, za progiem, w pobliżu; comminus, proxime
CodVit p. 653 (a. 1424) : eorum haereticorum reduccio ... utinam iam esset in f-bus.
CodEp III p. 78 (a. 1455) : ab eo Teucro ... dum fuerit in f-bus, defendi.
SSrSil VII p. 107 (a. 1465) : ne mala, quae in f-bus sunt, sequerentur.Ita saepius. Cf. Th. VI 1064, 16 sqq.
2.
początek;
initium.
Additur
gen.
vitae
wczesne dzieciństwo; prima infantia
IANIC. p. 106, v. 9 : a vitae f-bus pia fata volebant, cum caecis nobis noctibus esse nihil.
Simili sensu abs.
ChrMP p. 545 (= p. 72 Kurb.) : cujus ducis examinatissima fidei constantia et diligentia obsequiorum studia in f-bus clarescunt.