- F.
- Th.
- Bl.
- S.
- Dc.
- L.
- A.
- H.
- N.
- O.
- W.
I.
propr.
1.
czysty, nie zabrudzony; mundus, non
inquinatus.
2.
czysty, tj.
niezmieszany z czymś innym,
prawdziwy, niefałszowany; merus, integer, immixtus, non
falsus.
Praec.
a.
saepe dicitur de
argento
et
auro.
Glossa
Pol.
InwKKr p. 216 : calix argenteus, minus p-i argenti, alias «groszowego srebra»,antiquo more factus.
N.
purum,,
-i
n.
czyste złoto;
aurum non mixtum
CodSil ΙII p. 6 (a. 1302) : 50 marce et 17 marce et unus scotus, et totum p-um.
Ib. p. 16 (a. 1306) : summa, que concessa fuit in p-o et in denariis, erat 3000 marcae.
b.
phil.
t.t. czysty, bezwzględny, oderwany od mateni; immixtus, solutus, absolutus a materia
(cf.
supra 11191, 28 sqq.
VITELO Epist. p. 3, 78 : dicitur possibilis illa pars animae, quae ... consequitur animam per unionem sui cum corpore, ratione cuius unionis cum distet a suis principiis, scilicet a natura Actus P-i (i. Dei ), fit in potentia ab actualiter intelligentibus.
Ib. p. 15, 634 : natura daemonum ... oportet quod ... corpus habeat sensitivum a parte communionis brutorum et intelligentiam p-am habeat a parte substantiarum separatarum.Ita saepe.
Dicitur v. gr. de
actu
(
supra 43
),
esse (
AEG. Th. fol. A
IIb)
, intellectu (
GŁOG. Porph. fol. d Ib
:
intellectus ... dicitur p-us, qui simplici intuitu et sine discursu
intelligit
etc.; ita saepius),
intellegentia
(
supra 46
et saepius),
potentia (
MatFil II
p. 30,
saec. XV in.in
et saepius), cett.
Occ.
n. pro subst.
purum,,
-i
n.
MatFil IV p. 19 (saec. XIV) : p-um substantiale et materiale non coincidunt; dicendum est, quod p-um substantiale et materiale, quo unum individuum distinguitur ab alio, non coincidunt, sed principium substantiale et materiale, quod unum individuum distinguit ab alio, optime coincidunt.
II.
transl.
1.
jasny;
clarus.
2.
czysty moralnie, nieskazitelny, uczciwy; castus,
immaculatus, sanctus.
Dicitur de hominibus, item de eorum
affectibus, conscientia, corde, manibus, mente, ore sim.
3.
szczery, prawdziwy, uczciwy; sincerus, verus,
integer.
Dicitur v. gr. de
amicitia (
Lites II
p. 253,
a. 1330
et saepius), consensu (
PommUrk VI p. 118, a.
1322)
, donatione (
Lites I
p. 418, a.
1282
et saepius), famulatu (
ib. II
p. 252, a.
1283)
, fidelitate
(
ib.
p. 253, a.
1330)
, oboedientia (
ArPrawn I
p. 216, saec.
XV in.in)
, probitate (
StPPP VII p. 469, a.
1468)
, simplicitate (
KOMOR.
p. 262
)
, veritate (
Lites I
p. 259, a.
1339
et saepius), voluntate (
DokKKr II
p. 107, a.
1426),
cett.
4.
iur.
bezwarunkowy; nulla condicione
excipiendus.
Dicitur v. gr. de
emptione (
JAC. PAR.
Contr.
p. 108
)
, mutuo (
PommUrk VI
p. 313, a.
1325)
; item de
censu
nieoprocentowany;
nullo fenore
solvendus
KodMp III p. 192 (a. 1365) : Hanconi ... iure hereditario mediam marcam ... p-i census ... largimur.
StPPP II p. 115 (a. 1401) : octo kmetones cum p-o censu VIII marcarum ... obligauit.
KodWp IX p. 276 (a. 1431) : octo grossos ... census annui et p-i.Ita saepius.
5.
prosty, zwykły; simplex,
solitus, communis
a.
de rebus
(saec.
XV
ex.
).
N.
Dominica :
InwKKr p. 263 : in festis sanctorum confessorum et dominicis p-is per annum.
b.
de hominibus
PrPol p. 254 (a. 1402) : vituperavit Petrum ... asserens ipsum p-um rusticum.
SCARB. Sap. III p. 271, 285 : quid boni potest cogitare p-us laicus.
HESSE Matth. II p. 11 : homo p-us hoc non potuit ... necesse ergo fuit Deum esse hominem.Ita saepius. praec. in contumeliis, ut supra et
PP VI p. 92 (a. 1433) : dicens eos non esse ex nobili genealogia procreatos, sed p-os fore natos ribaldos.Ita saepius.
6.
(sensu insolito
ap.
DŁUG.)
szczery, życzliwy, przychylny; benevolus,
propitius
DŁUG. Hist. I p. 452(= II p. 219 ed.nov.): Boleslaus ... noverat Swathoborum maioresque suos ... sibi et suis progenitoribus nunquamfuisse p-os, sed semper in fide fluxos et vafros extitisse.
Ib. IIp. 44 (=IIΙ p. 56 ed.nov.) : ducem non tam sibi p-um ac propicium, prout speraverat, considerans.Ita ib. saepius.Varia ad I-II:
1.
locut.
α.
ad purum
do czysta, całkowicie, bez reszty; omnino,
plene, prorsus
MARTIN. OP. Serm. p. 141 nlb.: ad p-um excoquit Deus scoriam peccati in spiritu iudicii et spiritu ardoris.
StPPP II p. 574 (a. 1448) : ad librum juris terrrestris ... inscripcionem in facto ville predicte introducere ad p-um et inscribere omnino.
DŁUG. Hist. V p. 337 : his in auribus papae ... iactatis ... et a factoribus Jacobi ... ad p-um dilutis.β. (sub) pura fide w dobrej wierze, uczciwie, rzetelnie; bona fide, sine fraude
PrzywKr p. 10 (a. 1375) : p-a fide sine omni dolo ... promittentes.
KsgŁawKr p. 193 (a. 1392) : promittens ... sine dilacione ac dolo, sub p-a fide ... persolvere.Ita saepius. γ. infirmitas prawdziwa choroba, zwalniająca od stawiennictwa w sądzie; i.q. vera, non ficta, qua quis impeditus in iudicium venire non potest
StPPP VIII p. 874 (a. 1400) : iurabit, quod p-a infirmitate infirmatur.
ArPrawn VIII p. 157 (a. 1423) : Passek differt terminum p-a infirmitate.Ita saepius. δ. praedium purum, cf. supra 930, 55 sqq.
2.
constr. a. abs.
b. sq.
gen. c. sq.
abl. d. sq. ab.
III.
singulare: confundi videtur
c.
adi.
proprius:
KodMp IV p. 243 (a. 1428) : vnum ex macellis ... comparauerat... pro certa (ed. arta) summa pecunie ex suis p-is laboribus (nisi leg. propriis).