Ogólne
Pełne hasło
Więcej

PROMEREO

Gramatyka
  • Formypromereo, promereor
  • Etymologiałacina starożytna
  • Odmiana -ere, -ui, -itum -eri, -itus sum
Znaczenia
  • I.
    • 1.
      • a. emerere, merere, consequi, obtinere.
      • b. emerere, demerere, meritis suis acquirere.
    • 2. + aliquem bene de aliquo merere, alicui bene facere, aliquem sibi conciliare.
  • II. gratiam alicui debere

Pełne hasło

PROMEREO, -ere, -ui, -itum et PROMEREOR, -eri, -itus sum
  • F.
  • Th.
  • Bl.
  • S.
  • A.
  • N.
I.
1. aliquid
a. zdobywać, osiągać, uzyskiwać, pozyskiwać; emerere, merere, consequi, obtinere.
b. zasłużyć sobie na coś, zapracować; emerere, demerere, meritis suis acquirere.
2. aliquem et abs. : zasłużyć się komuś, zdobyć zasługę wobec kogoś; bene de aliquo merere, alicui bene facere, aliquem sibi conciliare.
Constr.
ad 1- 2: a. sq. gen.
ArHist VIII p. 315 (a. 1499) : scit Deus, quod nunquam p-ui neque p-bo vite mee (i. in vita mea) cum mea voluntate indignacionem vestre maiestatis.
b. sq. dat. personae. c. sq. abl. d. sq. ab :
KsgŁawKr p. 176 (a. 1392) : deserviti precii, quod ... Nicolaus a prefato Pompirlino p-erat.
e. sq. apud :
KodWp II p. 63 (a. 1292) : per quos ... nobis ... aput Dominum premia p-emus.
AKapSąd III p. 237 (a. 1480) : vir sanctus apud ... huius regni patronum sanctum Stanislaum ... hanc vicissitudinem p-isse non ignoratur.
f. sq. circa :
KodWp II p. 147 (a. 1298) : personis, que ... circa ecclesiam nostram plus poterunt p-ri.
g. sq. cum :
BRUNO Pass. p. 26, 16 : frater ... cum Bolizlavo ... gratiam amicicię p-uit.
PEREGR. Serm. p. 381 : quaerere cum quo p-uit sanctus Petrus, quod in tantum sublimatus fuit.
Ita saepius. h. sq. erga :
KodWp VII p. 264 (a. 1404) : in quo volumus in simili ... complacencia erga vestram dominacionem p-ri.
i. sq. in c. abl. , cf. et
DŁUG. Op. p. 212 : in generatione filiorum salutem sibi ... p-tura.
k. sq. per, cf. supra 10. l. sq. inf.
PEREGR. Serm. p. 462 : cantus angelicos audire auribus p-ui.
m. sq. nom. c. acc.
DŁUG. Hist. I p. 55(= I p. 114 ed.nov.) : Lech, qui generis et seminis Polonici princeps esse p-uit.
n. sq. enunt. obi. c. ut.
II. singulare: być wdzięcznym, dziękować; gratiam alicui debere
StPPP X p. 47 : exoramus, quatinus ... notarium ... ad gradum subdiaconatus ... promocione suscipiatis, pro quibus una cum prenominato clerico erga vos p-bor.
Tło: rękopis Rps 3007 III (XV wiek), Źródło: polona.pl
ISSN 2300-5742, 2 / 2014 (1 VI 2014 r.)