Ogólne
Pełne hasło
Więcej

PRAEPONDERO

Gramatyka
  • Formypraepondero, prepondero
  • Etymologiałacina starożytna
  • Odmiana -are, -avi, -atum
Znaczenia
  • I.
    • 1. maioris ponderis esse, praegravare, praevalere.
    • 2. pondere superare, graviorem, magis ponderosum, maioris momenti esse.
  • II. ponderare, deliberare

Pełne hasło

PRAEPONDERO s. PREPONDERO, -are, -avi, -atum
  • F.
  • Th.
  • Bl.
  • S.
  • A.
I.
1. intrans. (propr. et meton.) przeważać, przewyższać, brać górę; maioris ponderis esse, praegravare, praevalere.
Constr.
a. abs. b. sq. dat. c. sq. apud :
CALLIM. Hist. p. 156 : ne ... priuata necessitas publicae ... rei apud mentem suam p-re appareret.
d. sq. in c. abl.
2. trans. przeważać, przewyższać wagą, ważnością, być cięższym; pondere superare, graviorem, magis ponderosum, maioris momenti esse.
Constr.
a. abs. b. sq. dat.
MARTIN. OP. Serm. p. 470 nlb.: ei lapidi p-bat festuca vna, in hoc dabatur ei, quod viuus alijs omnibus p-bat.
c. sq. in c. abl.
DŁUG. Hist. I p. 560 (= II p. 333 ed.nov.) : utrum in dimicatione virtus an casus p-ret.
Occ. cenić wyżej; maioris aestimare
MARTIN. OP. Serm. p. 314 nlb. : fercula piscium habent, quod etiam p-ant carnium ferculis.
JAC. PAR. RefEccl p. 213 : supra omnia damna aut discrimina in mente sua damna p-ret animarum atque, ut illas solvet, omnia alia damna vilipendit.
II. singulare: rozważać; ponderare, deliberare
JAC. PAR. OpIn p. 323 : in homine potentia suprema est voluntas ... et necesse est, ut habeat certos consiliarios p-ntes, quid sit bonum et utile aut inutile et haec est ratio sive intellectus.
Tło: rękopis Rps 3007 III (XV wiek), Źródło: polona.pl
ISSN 2300-5742, 2 / 2014 (1 VI 2014 r.)