Ogólne
Pełne hasło
Więcej

PARTIO-1

Gramatyka
  • Formypartio, parcio, partior, parcior
  • Etymologiałacina starożytna
  • Odmiana -ire, -ivi, -itum -iri, -itus sum
Znaczenia
  • I. gram. log. distribuere, dividere, disterminare. Praec. gram. et log.
    • α. + divisionem
    • β. + in membratim discindere
  • II. tribuere, assignare, impertiri.
    • α. + aquam diducere
    • β. + iustitiam i. q. administrare

Pełne hasło

PARTIO s. PARCIO, -ire, -ivi, -itum et PARTIOR s. PARCIOR, -iri, -itus sum
  • F.
  • Th.
  • Bl.
  • S.
  • Dc.
  • L.
  • N.
I. dzielić na części, rozdzielać, rozgraniczać; distribuere, dividere, disterminare. Praec. gram. et log.
GŁOG. Alex II fol. i IIIa : nomen partitiuum ... est, quod significatum suum p-itur vel dividit in plura.
BYSTRZ. Log. fol. g IVb : differentia est natura, que apta nata est dividere id est p-ri essentialiter ea, que sub genere sunt
N. locut.
α. per abundantiam divisionem :
DokLub p. 240 (a. 1444) : ut iustam divisionem bonorum ... inter eos p-remus.
AGZ XVI p. 351 (a. 1504) : iuxta p-tam prius inter eos divisionem.
β. sensu praegnanti: ćwiartować; membratim discindere PORC. in
CantMAe I nr 39, v. 7a : p-tus (ed. partibus) spargitur feris et avibus s. Stanislaus.
DŁUG. Hist. IV p. 632 : equus ... gladiis confossus et p-tus est.
Occ. abl. gerundii loco adv.
partiendo detalicznie, na sztuki; minutim, singillatim
AGZ VI p. 159 (a. 1472) : res ... mercimoniales p-ndo non vendantur, sed cum tuzinis.
II. rozdzielać,rozdawać, przydzielać; tribuere, assignare, impertiri. Glossa Pol.
ArSang V p. 17 (a. 1462) : cui sors parti ceciderit p-ta fuerit «dostanie się».
N.
α. aquam rozprowadzać; diducere
*SSrSil XVII p. 62 (a. 1506) : omnes ductus subterraneos una maxima rota complet, per ligneos tubos in omnes vicos ac plateas p-ns aquam.
β. iustitiam wymierzać sprawiedliwość; i. q. administrare
WilkPozn p. 27 (a. 1534) : ut magistratus diligens sit in p-nda iustitia.
Constr. ad I-II: indicatur quid
a. sq. acc. b. sq. inf.
AGZ XIX p. 64 (a. 1487) : ipsorum sorores germanas de bonis de Zabyerzow exdotare inter se sunt p-ti et (ed. ex) pactati fratres.
Indicatur quocum (cui) a. sq. dat.
DyplMog p. 29 (a. 1283) : scolthetis ... usum et fructum ... in nostris tabernis ... p-imur.
APozn I p. 86 (a. 1441) : pro panno pauperibus p-ndo.
Cf. Th. X 2, 524,39 sq. b. sq. cum. c. sq. in c. acc. d. sq. inter. e. sq. pro:
Lites I p. 431 (a. 1325) : predam ... dividere seu p-ri ... pro communibus expensis.
Indicatur quomodo a. sq. abl. , v. gr. limitibus (bona KodWp I p. 258, a. 1251) . b. sq. ad :
Visit. p. 147 (a. 1511) : p-ierunt cmethones agros ad virgas.
c. sq. in c. abl. d. sq. locut. adv. vel abl. , v. gr. frustatim ( AKapSąd III p. 148, a. 1510) , quadrifariam ( ArPrawn V p. 484, saec. XV ex.) , aequa lance ( IO. VISL. p. 187, v. 75 ), pari divisione ( AKap Sąd II p. 756, a. 1511) .
Tło: rękopis Rps 3007 III (XV wiek), Źródło: polona.pl
ISSN 2300-5742, 2 / 2014 (1 VI 2014 r.)