- F.
- Th.
- S.
- Dc.
- B.
- A.
- N.
- O.
[
abl.
sg.
paratu :
Ztschr. IV
p. 293
(a. 1336)
:
dedit ... sex marcas in paratu.
]
I.
de hominibus
1.
chętny, ochotny, skłonny, gotowy;
promptus, pronus, facilis,
proclivis, voluntarius (interdum
etiam de affectibus). Saepe in iunctura
paratum esse.
Glossa
Pol.
AGZ XV p. 215 (a. 1469) : si ... p-i seu apti ad hoc erunt, alias «gdy szą na zgotagą».
Constr.
a.
abs.
b.
sq.
abl.
c.
sq.
ad. d.
sq.
in
c.
abl.
e.
sq.
pro:
Tom I p. 48 (a. 1509) : pro cuius commodo et ornamento p-i ex corde sumus.f. sq. inf.
2.
doświadczony, biegły;
peritus alicuius rei, gnarus,
versatus in aliqua re.
Constr.
sq.
in c.
abl.
3.
sq.
ab
uzbrojony, wyposażony;
instructus, ornatus.
II.
de rebus
1.
przygotowany, gotowy;
praeparatus, promptus, expeditus, qui ad manum est.
Glossa
Pol.
AGZ XIX p. 467 (a. 1500) : ad p-um faciale alias «ku gotowemu lyczu».
N.
locut.
in parato(-is)
w pogotowiu, w gotowości; in promptu, ad
manum
FormJ p. 93 : messoribus et falcariis ... congregatis ipsos habeas in p-o, ut ... frumenta ... ad horreum deducantur.
IurMas III p. 269 (a. 1453) : partes terminum habentes ... notas ... secum habeant in p-o.
Ib. infra partes collitigantes ... notas ... secum habeant in p-is.Ita saepius.
Praec.
a.
ager (agricultura)
wykarczowany, przygotowany pod uprawę;
ad colendum praeparatus
KodKKr I p. 102 (a. 1274) : de agris p-is, extirpatis vel prius aratis ... decimam ... persolvant.
KodMp IIΙ p. 50 (a. 1342) : super p-a agricultura.
DokMp VII p. 168 (a. 1425) : laneos ... duos de agris iam p-is ... tenebunt.
N.
locut.
ager de paratis alicuis seminibus
pole przez kogoś obsiane;
i. q. ab aliquo consitus
KodMp II p. 226 (a. 1313) : Czamota agros, quos ... incoluit ... de p-is suis seminibus villanis resignabit.
b.
pecunia
gotówka, gotowizna;
i. q. praesens, quae illico solvitur vel solvi potest
KodWp II p. 439 (a. 1330) : vendentes Petro ... pro p-a pecunia scolteciam.
DokMp IV p. 107 (a. 1357) : decem marcas in pecunia p-a.Ita vulgo.
Syn.
numeratus (
KodUJ IV
p. 126,
a. 1533)
, promptus (
CodVit
p. 253,
a. 1413).
Eodem sensu dicitur de
grossis (
DokSZKr
p. 19, a.
1375)
, florenis (
TPaw I
p. 20,
a. 1502)
, marcis (
BreslUB
p. 93, a.
1318
;
AGZ
X
p. 306,
a. 1449)
, sexagena (
TPaw IV
p. 508,
a. 1392).
Occ.
subst.
α.
parata,,
-ae
f.
in iunctura
pro parata :
WilkLub p. 8 (a. 1532) : pro p-a id emere debet.
β.
paratum,,
-i
n.
in iunctura
in parato(-is) :
KodWp II p. 442 (a. 1330) : triginta marce grossorum in p-o ... persolute.
JANKO p. 720 : certas summas pecuniarum ... regi in p-o assignando.
RachJag p. 246 (a. 1394) : in p-is II marcae.Ita saepissime.
Item
in paratu
c.
cutis
skóra garbowana;
cutis subacta, perfectIIII
APozn ΙII p. 97 (a. 1504) : cuttem Ungaricam et aliam non p-am alias «gorowaną».
d.
subst.
parata,,
-orum
n.
urządzenie, konstrukcja; instrumentum, structura
AGZ XVIII p. 508 (a. 1491) : debet destruere omnia obstacula molendini et piscinam seu p-a pro piscibus.
2.
nabyty, kupiony;
comparatus, acquisitus, emptus.
Occ.
subst.
paratum,,
-i
n.
rzecz nabyta, dobro ruchome; bonum mobile,
res acquisita
StPPP VIII p. 695 (a. 1399) : eadem relicta ... quidquid suum p-um ... indicaverit, Dzivissius sibi debet assignare.
Ib. XII p. 433 (a. 1503) : testamenta, quae legantur, domos, agros et areas peramplius non debent legari, nisi p-a, videlicet, pecunias vel alia supellectilia domestica, pecora, equos, vestes.
III.
iur.
t. t.
Pol.
przepełzły
1.
o pozwie: wzywający do stawienia się w sądzie w terminie odłożo
nym; de citatione: quae aliquem die
dilata ad iudicium venire iubet.
2.
o terminie: dodatkowo wyznaczony spadkobiercy, gdy na poprzedni strona się nie stawiła
(zwł. z powodu śmierci);
de
termino (controversia, remissione):
qui e nova citatione successori datur, cum ad iudicium prius pars non venit
StPPP II p. 408 (a. 1435) : Nicolaum ad acta evocavit ... ad p-um terminum olim Petri fratris sui pro contentis in libro.
DŁUG. Reg. I p. 324 (a. 1447) : Johannes ... de Babelno cum Johanne de Czepicze habent terminum p-um ad colloquium proximum juxta citationem et acta.
AGZ XIX p. 5 (a. 1471) : qui vos citat ad p-am citationem bone memorie patris vestri.Ita saepius. Glossa Pol.
AGZ XVII p. 173 (a. 1479) : qui te citat ad cittacionem p-am et ad terminum ... in actis nostris ... habitum transactum alias «ku przepelslemu rokowy y poszwowy», prout te cittaverat.