- F.
- Th.
- Bl.
- S.
- Dc.
- NGl.
- N.
- K.
I.
1.
urażenie, zranienie;
laesio, offensio, sauciatio
StPPP I p. 120 (saec. XIV med.med) : ludus non debet se extendere ad aliquam laesionem seu o-am ... «urażeniu alibo urazu» ([in versione Pol. saec. XVI)].
ZabDziej III p. 351 (a. 1494) : expulit eum dehospitiov., comminando sibi in percussionem et o-am.
2.
napad, atak; invasio,aggresio, incursio
StPPPII p. 299 (a. 1425) : terminum ... pro violenta o-a et irruicione ... super dictum procuratorem.
ArPrawn VII p. 106 (a. 1566) : ad iudicia non veniant ... armis accincti ... balistis, catapultis aliisque ad defensam et o-am paratis instrumentis, exceptis honestis gladiis et cultris.
3.
choroba,cierpienie;
valetudo mala, passio (saec.
XV
ex. ).
II.
1.
(pass.) uraza, obraza, niechęć,gniew;
indignatio, ira (praec. :n locut.
offensam Dei incurrere (
KodWp I
p. 82, a.
1216
et passim). Per abundantiam
dicitur
indignationis (
KADŁUB.
p. 164
).
Glossa
Pol.
StPPP I p. 146 (saec. XIV med.) : propter hoc indignationem vel o-am nostram incurrant ...«wpadnie w nasze obrażenie gniewu naszego»([in versione Pol. saec. XVI)].
2.
(act.
)
a.
obraza, przewinienie, występek, krzywda,
uszczerbek; crimen,
laesio,iniuria, damnum.
Glossa
Pol.
StPPP I p. 144 (saec. XIV med.med) : absque suo damno seu o-a ... «prócz swojej szkody alibo urazu» ([in versione Pol. saec. XVI)].Per abundantiam dicitur criminis ( PP II p. 16, a. 1447 : propter ... patrati criminis o-am;
StPPP VII p. 247, a. 1538 : ipsum facinus esse ... o-am criminis laesae maiestatis).Distinguitur verbalis:
ARect II p. 157 (a. 1549) : dimittentes sibi o-am verbalem (cf. ib. supra pro verbis ignominiosis ... et verbis non satis honestis).
Iuncturae verbales selectae
α. offensam alicui inferre (
LhnUrk II
p. 204,
a. 1333
et saepius; in aliqua re:
AKapSąd III
p. 283,
a. 1503
et saepius), irrogare (
*Dogiel I
p. 1,
a. 1255
et saepius); in aliquem admittere (
ZABOR. Coel.
p. 23
),
facere (
ZabDziej II
p. 307,
a. 1486)
; contra aliquem concipere (
VKyng
p. 707
)
sim.
β. offensam alicui dimittere (
AKap Sąd II
p. 23, a.
1417)
, indulgere (
CodEp III
p. 498,
a. 1398
; offensae indulgentia:
AKapSąd III
p. 156,
a. 1511)
, parcere (
ib. II
p. 482,
a. 1428),
relaxare (
*KodKKr I
p. 62, a.
1255
et saepius), remittere (
AKapSąd I
p. 4, a.
1430).
Iuncturae adverbiales
citra offensam (
StPPP XII
p. 492,
a. 1534)
, absque (sine) offensa (
et
ArPrawn I
p. 214,
saec. XV
et saepius).
b.
naruszenie; violatio,
v.
gr. libertatis ecclesiasticae (
ArHist X
p. 238, a.
1557)
, privilegii (
CodEp III
p. 23, a.
1447
bis).
Constr.
ad 1
-2:
a.
abs.
b.
sq.
gen.